Η οικονομία ποτέ δεν μένει ακίνητη. Το κεφάλαιο εξηγεί τις φάσεις του οικονομικού κύκλου, τι είναι ο πληθωρισμός, ποιους βλάπτει και από πού προέρχεται, και πώς μετράμε και χωρίζουμε σε είδη την ανεργία.
Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΟΙΚΟΝΟΜΙΑ (ΑΟΘ)ΚΕΦΑΛΑΙΟ 915 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Παραγωγή, εισόδημα και απασχόληση άλλοτε ανεβαίνουν γρήγορα, άλλοτε αργά κι άλλοτε πέφτουν. Αυτές οι μεταβολές λέγονται οικονομικές διακυμάνσεις ή οικονομικοί κύκλοι και γίνονται γύρω από μια μακροχρόνια ανοδική τάση.
Φάσεις του κύκλου: ύφεση (ο πυθμένας, με ανεργία, αχρησιμοποίητη δυναμικότητα, χαμηλά κέρδη), άνοδος ή άνθηση (παραγωγή και απασχόληση ανεβαίνουν), κρίση (η κορυφή, με στενότητες και γενικευμένη άνοδο τιμών) και κάθοδος.
Για τα αίτια των κύκλων άλλες θεωρίες δείχνουν εξωτερικούς παράγοντες (εφευρέσεις, πόλεμοι) κι άλλες εσωτερικούς (νομισματικούς, υποκατανάλωση, υπερεπένδυση)· κλειδί είναι η πορεία του ποσοστού κέρδους, που ορίζει τις επενδύσεις.
Πληθωρισμός σημαίνει ότι οι τιμές στο σύνολό τους ανεβαίνουν διαρκώς· ο ρυθμός του είναι η ποσοστιαία μεταβολή του δείκτη τιμών.
Ο πληθωρισμός μειώνει το πραγματικό εισόδημα όσων έχουν σταθερό χρηματικό εισόδημα (συνταξιούχοι, μισθωτοί χωρίς ΑΤΑ), πλήττει τους αποταμιευτές και, αν δεν τον περιμένουν, ευνοεί τους χρεώστες εις βάρος των δανειστών.
Αίτια: πληθωρισμός ζήτησης (υπερβάλλουσα ζήτηση κοντά στην πλήρη απασχόληση) και πληθωρισμός κόστους (μισθοί, ολιγοπώλια, πετρέλαιο). Μετά το 1965 εμφανίστηκε ο στασιμοπληθωρισμός, πληθωρισμός μαζί με ανεργία.
Εργατικό δυναμικό = απασχολούμενοι + άνεργοι. Άνεργοι είναι όσοι μπορούν και θέλουν να δουλέψουν αλλά δεν βρίσκουν δουλειά· η ανεργία μετριέται ως ποσοστό του εργατικού δυναμικού.
Είδη ανεργίας: εποχιακή, τριβής, διαρθρωτική, κεϋνσιανή. Συνέπειες: χαμένη παραγωγή, χαμένο εισόδημα, βάρος στον προϋπολογισμό, κοινωνικά προβλήματα. Μέτρα: αύξηση της συνολικής ζήτησης και επανεκπαίδευση.
Είναι όταν το γενικό επίπεδο των τιμών ανεβαίνει διαρκώς· δεν σημαίνει απλώς ακριβές τιμές. Ρυθμός πληθωρισμού είναι η ποσοστιαία μεταβολή του δείκτη τιμών σε μια περίοδο: πληθωρισμός 5% σημαίνει τιμές κατά 5% πάνω από πέρσι.
Πώς υπολογίζεται το ποσοστό ανεργίας;
Ποσοστό ανεργίας = (άνεργοι / εργατικό δυναμικό)·100. Εργατικό δυναμικό είναι όσοι μπορούν και θέλουν να δουλέψουν, δηλαδή απασχολούμενοι μαζί με ανέργους. Όσοι δεν μπορούν ή δεν θέλουν να δουλέψουν ανήκουν στον οικονομικά μη ενεργό πληθυσμό.
Ποια είναι τα είδη της ανεργίας;
Εποχιακή (επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο, π.χ. στον τουρισμό), τριβής (υπάρχουν κενές θέσεις αλλά άνεργοι και εργοδότες δεν βρίσκονται), διαρθρωτική (τα προσόντα των ανέργων δεν ταιριάζουν στις κενές θέσεις) και κεϋνσιανή ή ανεπαρκούς ζήτησης (από την κάθοδο και την ύφεση του κύκλου).
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.