Ακαθάριστο εγχώριο προϊόν

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

1. Η μικροοικονομία (θεωρία των τιμών) εξετάζει κάθε μονάδα χωριστά, ενώ η μακροοικονομία (θεωρία εθνικού εισοδήματος και απασχόλησης) το σύνολο. Τη διάκριση την επιβάλλει κυρίως το σφάλμα σύνθεσης.
2. Το Α.Ε.Π. μετρά σε χρήμα όσα τελικά αγαθά και υπηρεσίες παράγει μια χώρα μέσα σε ένα έτος· «εγχώριο» σημαίνει μέσα στην επικράτεια, ακόμη κι αν ο παραγωγός είναι ξένος.
3. Μετράμε μόνο τα τελικά αγαθά ή, ισοδύναμα, προσθέτουμε την αξία που προστίθεται σε κάθε στάδιο· έτσι αποφεύγεται ο διπλός υπολογισμός των ενδιάμεσων.
4. Το ονομαστικό Α.Ε.Π. (τρέχουσες τιμές) επηρεάζεται από τις τιμές. Με έναν δείκτη τιμών (αποπληθωριστή) βρίσκουμε το πραγματικό Α.Ε.Π., μετρημένο με τις τιμές ενός έτους βάσης, που αλλάζει μόνο με τις ποσότητες.
5. Μετρημένο ως δαπάνη, το Α.Ε.Π. ισούται με C + I + G + (εξαγωγές − εισαγωγές): κατανάλωση των νοικοκυριών, ακαθάριστη επένδυση των ιδιωτών, δαπάνη του κράτους. Από την πλευρά του εισοδήματος: μισθοί, πρόσοδοι, τόκοι, κέρδη, με συμψηφισμούς.
6. Για το Α.Ε.Π. σε τιμές συντελεστών αφαιρούμε από τις τιμές αγοράς τους καθαρούς έμμεσους φόρους. Α.ΕΘ.Π. = Α.Ε.Π. + καθαρό εισόδημα από το εξωτερικό.
7. Καθαρό Εθνικό Προϊόν = Α.ΕΘ.Π. − αποσβέσεις· αφαιρώντας τους καθαρούς έμμεσους φόρους βρίσκουμε το Εθνικό Εισόδημα, και από αυτό το Διαθέσιμο Εισόδημα· αποταμίευση = διαθέσιμο εισόδημα − κατανάλωση.
8. Το πραγματικό Α.Ε.Π. ανά κάτοικο (διαίρεση με τον πληθυσμό) μετρά το βιοτικό επίπεδο, αλλά το Α.Ε.Π. δεν περιλαμβάνει ιδιοκατανάλωση, ποιότητα, κατανομή και παραοικονομία.

Όροι

μικροοικονομία

μελετά το κάθε οικονομούν άτομο

μακροοικονομία

μελετά την οικονομία ως σύνολο

σφάλμα σύνθεσης

ό,τι ισχύει για τον ένα, όχι για το σύνολο

Α.Ε.Π.

αξία τελικών αγαθών της χώρας σε ένα έτος

ενδιάμεσα αγαθά

αγοράζονται για παραπέρα επεξεργασία

προστιθέμενη αξία

η αξία που προσθέτει κάθε στάδιο

ονομαστικό Α.Ε.Π.

σε τρέχουσες τιμές

πραγματικό Α.Ε.Π.

σε σταθερές τιμές έτους βάσης

Α.Ε.Π. σταθερών τιμών

(Α.Ε.Π. τρέχουσες / δείκτης τιμών)·100

Α.Ε.Π. ως δαπάνη

C + I + G + (εξαγωγές − εισαγωγές)

καθαρή επένδυση

ακαθάριστη επένδυση − αποσβέσεις

απόσβεση

το κεφάλαιο που φθείρεται στην παραγωγή

μεταβιβαστικές πληρωμές

συντάξεις, επιδόματα: όχι στο Α.Ε.Π.

καθαροί έμμεσοι φόροι

έμμεσοι φόροι − επιδοτήσεις

Α.ΕΘ.Π.

Α.Ε.Π. + καθαρό εισόδημα εξωτερικού

Καθαρό Εθνικό Προϊόν

Α.ΕΘ.Π. − αποσβέσεις

αποταμίευση

διαθέσιμο εισόδημα − κατανάλωση

κατά κεφαλήν πραγματικό Α.Ε.Π.

πραγματικό Α.Ε.Π. / πληθυσμός

παραοικονομία

δραστηριότητα που κρύβεται από το κράτος