Οι αγορές διαφέρουν ανάλογα με τον αριθμό των επιχειρήσεων και το πόσο όμοιο είναι το προϊόν τους. Το κεφάλαιο εξετάζει τον πλήρη ανταγωνισμό (έσοδα, κόστος, κέρδος, ισορροπία), το μονοπώλιο, το ολιγοπώλιο και τον μονοπωλιακό ανταγωνισμό.
Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΟΙΚΟΝΟΜΙΑ (ΑΟΘ)ΚΕΦΑΛΑΙΟ 615 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Οι μορφές αγοράς διακρίνονται με βάση τον βαθμό ανταγωνισμού, δηλαδή τον αριθμό των επιχειρήσεων και την ομοιογένεια του προϊόντος.
Στον πλήρη ανταγωνισμό η τιμή διαμορφώνεται στην αγορά και για την επιχείρηση είναι δεδομένη· έτσι TR = P·Q είναι ευθεία από την αρχή των αξόνων και AR = MR = P.
Το κόστος περιλαμβάνει και τις αμοιβές των συντελεστών που ανήκουν στον ίδιο τον επιχειρηματία (π.χ. ενοίκιο δικής του γης, δική του εργασία). Κέρδος K = TR − TC = (AR − ATC)·Q.
Ισορροπία της επιχείρησης είναι η ποσότητα με το μέγιστο κέρδος ή την ελάχιστη ζημιά: εκεί όπου MR = MC με ανερχόμενο MC.
Βραχυχρόνια η επιχείρηση παράγει αν η τιμή καλύπτει τουλάχιστον το AVC· με AVC < P < ATC έχει ζημιά αλλά τη συμφέρει να παράγει. Γι' αυτό καμπύλη προσφοράς είναι η MC πάνω από το ελάχιστο AVC.
Μακροχρόνια η είσοδος ή έξοδος επιχειρήσεων φέρνει την τιμή στο ελάχιστο μέσο κόστος, με μηδενικό κέρδος: P = MR = MC = ATC και Q₀ = N·q₀.
Μονοπώλιο: μία επιχείρηση χωρίς στενά υποκατάστατα. Αιτίες: έλεγχος πρώτης ύλης, αποκλειστική τεχνολογία, κρατική απόφαση, επικράτηση μέσα από τον ανταγωνισμό. Ορίζει τιμή ή ποσότητα, αλλά τη δεσμεύει η καμπύλη ζήτησης· το MR φθίνει.
Ολιγοπώλιο: λίγες αλληλεξαρτώμενες επιχειρήσεις, που αποφεύγουν τον πόλεμο τιμών με συμφωνίες ή ηγετική επιχείρηση και ανταγωνίζονται με διαφήμιση και καινοτομίες. Μονοπωλιακός ανταγωνισμός: πολλές επιχειρήσεις με διαφοροποιημένο προϊόν.
Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του πλήρους ανταγωνισμού;
Πολλές επιχειρήσεις, καμία από τις οποίες δεν επηρεάζει μόνη της την τιμή, ομοιογενές προϊόν και ελεύθερη είσοδος και έξοδος από τον κλάδο. Για κάθε επιχείρηση η τιμή είναι δεδομένη, άρα P = AR = MR.
Πότε μια επιχείρηση μεγιστοποιεί το κέρδος της;
Όταν παράγει την ποσότητα όπου το οριακό κόστος, ενώ ανεβαίνει, γίνεται ίσο με το οριακό έσοδο (MR = MC). Αν η τιμή πέσει κάτω από το ελάχιστο AVC, τη συμφέρει να σταματήσει, γιατί τότε χάνει μόνο το σταθερό κόστος.
Γιατί ο πλήρης ανταγωνισμός θεωρείται η άριστη μορφή αγοράς;
Επειδή λόγω της ελεύθερης εισόδου και εξόδου τα κέρδη και οι ζημιές εξαφανίζονται μακροχρόνια και η επιχείρηση παράγει στο ελάχιστο μέσο κόστος, όπου P = MR = MC = ATC. Δεν υπάρχει σπατάλη συντελεστών ούτε διαφήμιση που θα την πλήρωνε ο καταναλωτής.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.