απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Μάθημα XLV

Μια επιστολή στα ελληνικά αναπτερώνει το ηθικό των πολιορκημένων

Ο Καίσαρας στέλνει στον πολιορκημένο Κόιντο Κικέρωνα επιστολή γραμμένη στα ελληνικά, δεμένη σε ακόντιο, για να μη διαβαστεί από τους εχθρούς αν πιαστεί. Γραμματική: οι βουλητικές προτάσεις.

Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΛΑΤΙΝΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑ XLV15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

  1. Από αιχμαλώτους ο Καίσαρας μαθαίνει τι γίνεται στο στρατόπεδο του Κικέρωνα και πόσο μεγάλος είναι ο κίνδυνος.
  2. Πείθει έναν Γαλάτη ιππέα να μεταφέρει επιστολή και φροντίζει, αν αυτή πιαστεί, να μη μάθουν οι εχθροί τα σχέδια· γι' αυτό τη γράφει στα ελληνικά.
  3. Συμβουλεύει τον αγγελιοφόρο, αν δεν μπορεί να πλησιάσει, να τη δέσει στο λουρί ακοντίου και να τη ρίξει στο στρατόπεδο.
  4. Στην επιστολή γράφει ότι θα έρθει γρήγορα με τις λεγεώνες.
  5. Ο Γαλάτης ρίχνει το ακόντιο, που καρφώνεται τυχαία σε πύργο και βρίσκεται μετά από τρεις μέρες· ο Κικέρων τη διαβάζει και ενθαρρύνει τους στρατιώτες να ελπίζουν στη σωτηρία.
  6. Βουλητικές: ut / ne + υποτακτική μετά από persuadeo, curo, provideo, moneo, constituo, adhortor κ.ά.
  7. Ακολουθία: υποτακτική ενεστώτα μετά από αρκτικό χρόνο, παρατατικού μετά από ιστορικό (hortor te ut scribas / hortabar te ne scriberes).
  8. Κατά την εισαγωγή, οι Ρωμαίοι έδιναν στα ελληνικά ισότιμη θέση και κάθε μορφωμένος Ρωμαίος ήξερε και τις δύο γλώσσες.

Πρόσωπα

Ιούλιος Καίσαρας
στέλνει την επιστολή στα ελληνικά
Κόιντος Τύλλιος Κικέρων
αξιωματικός του Καίσαρα, πολιορκημένος
Γαλάτης ιππέας
ο αγγελιοφόρος που ρίχνει το ακόντιο
Αμβιόριξ
κατά την εισαγωγή, ο αρχηγός που πολιορκεί το στρατόπεδο

Όροι

persuadeo, -suasi, -suasum, -ere
πείθω (+ δοτ. και ut)
defero, -tuli, -latum, -ferre
μεταφέρω
curo, 1
φροντίζω
provideo, -vidi, -visum, -ere
προνοώ, μεριμνώ
intercipio, -cepi, -ceptum, -ere
αρπάζω κάτι στον δρόμο
moneo, monui, monitum, -ere
συμβουλεύω
tragula, -ae
είδος ακοντίου
vereor, veritus sum, vereri
φοβάμαι (αποθετικό)
turris, -is
ο πύργος
conspicio, -spexi, -spectum, -ere
βλέπω, διακρίνω
adhortor, 1
προτρέπω (αποθετικό)
Βουλητική πρόταση
ut / ne + υποτακτική μετά από ρήμα βούλησης
Graecis litteris
στα ελληνικά

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Γιατί ο Καίσαρας γράφει την επιστολή στα ελληνικά;

Για να μη μάθουν οι εχθροί τα σχέδιά του αν αρπάξουν την επιστολή. Ο Γαλάτης ιππέας, αν δεν μπορεί να πλησιάσει, πρέπει να τη δέσει στο λουρί ενός ακοντίου και να τη ρίξει μέσα στο στρατόπεδο.

Τι είναι οι βουλητικές προτάσεις;

Ουσιαστικές προτάσεις που εκφράζουν το περιεχόμενο μιας βούλησης και λειτουργούν ως αντικείμενο ή υποκείμενο ρημάτων όπως διατάζω, ζητώ, πείθω, αποφασίζω, φροντίζω. Εισάγονται με ut (να) ή ne (να μη), σπανιότερα quominus, και έχουν πάντα υποτακτική.

Σε τι διαφέρουν από τις τελικές;

Οι τελικές είναι επιρρηματικές και δηλώνουν σκοπό, ενώ οι βουλητικές είναι ουσιαστικές και συμπληρώνουν ρήμα βούλησης. Έχουν όμως την ίδια ακολουθία: υποτακτική ενεστώτα μετά από αρκτικό, παρατατικού μετά από ιστορικό. Πολλά ρήματα βούλησης παίρνουν και τελικό απαρέμφατο.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.