Μάθημα XLIII

Η οργή της μάνας

Κατά τον Λίβιο, η Βετουρία, μητέρα του Κοριολανού, τον επιπλήττει που οδηγεί εχθρικό στρατό εναντίον της πατρίδας του, όπου ζουν η μητέρα, η γυναίκα και τα παιδιά του. Γραμματική: οι ευθείες ερωτήσεις.

Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΛΑΤΙΝΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑ XLIII15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

Η Βετουρία ρωτά τον γιο της αν ήρθε σε εχθρό και αν είναι αιχμάλωτη στο στρατόπεδό του.
Παραπονιέται ότι η μακριά ζωή της την έφερε να τον δει πρώτα εξόριστο και μετά εχθρό.
Τον ρωτά πώς μπόρεσε να λεηλατήσει τη γη που τον γέννησε και γιατί δεν έσβησε η οργή του όταν μπήκε στα σύνορα και είδε τη Ρώμη.
Λέει ότι αν δεν τον είχε γεννήσει η Ρώμη δεν θα πολιορκούνταν, και αν δεν είχε γιο θα πέθαινε ελεύθερη σε ελεύθερη πατρίδα.
Η ίδια δεν έχει πια τίποτα να πάθει, όμως τη γυναίκα και τα παιδιά του, αν συνεχίσει, τους περιμένει πρόωρος θάνατος ή μακρόχρονη σκλαβιά.
Ευθείες ερωτήσεις: πραγματικές ή ρητορικές· μερικής άγνοιας με ερωτηματικές λέξεις, ολικής με -ne, num, nonne.
Διμελείς: utrum (-ne) ... an ή μόνο an· «ή όχι» = an non. Απαντήσεις: ita, sane, certe / non, minime.
Εκφέρονται με οριστική· με υποτακτική όταν δηλώνουν απορία (quid faciam?) ή δυνατότητα (quis hoc dubitet?).

Πρόσωπα

Βετουρία (Veturia): η μητέρα του Κοριολανού
Κοριολανός (Gn. Marcius Coriolanus): αριστοκράτης που οδήγησε τους Βόλσκους κατά της Ρώμης
Βόλσκοι: ο λαός στον οποίο κατέφυγε ο Κοριολανός
Τίτος Λίβιος: ο ιστορικός που δίνει τον λόγο της μάνας

Όροι

captivus, -a, -um: αιχμάλωτος
senecta, -ae: τα γηρατειά
exsul, -is: ο εξόριστος
populor, 1: λεηλατώ (αποθετικό)
ingredior, -gressus sum, -gredi: εισβάλλω, μπαίνω
finis, -is: το σύνορο, το τέλος
minax, -acis: απειλητικός
penates, -ium: οι θεοί του σπιτιού
coniunx, -iugis: ο ή η σύζυγος
liberi, -orum: τα παιδιά
patior, passus sum, pati: υπομένω, παθαίνω
servitus, -utis: η σκλαβιά
num / nonne: ερώτηση με αναμενόμενο «όχι» / «ναι»
utrum ... an: διμελής ερώτηση: ... ή ...;

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι ρωτά η Βετουρία τον Κοριολανό;

Αν ήρθε σε εχθρό και είναι αιχμάλωτη στο στρατόπεδό του, πώς μπόρεσε να λεηλατήσει τη γη που τον γέννησε και τον ανέθρεψε, και γιατί δεν του πέρασε η οργή όταν είδε τη Ρώμη, όπου είναι το σπίτι, η μητέρα, η γυναίκα και τα παιδιά του.

Ποια διαφορά έχουν οι ερωτήσεις μερικής και ολικής άγνοιας;

Η μερική αφορά μέρος της πρότασης και εισάγεται με ερωτηματικές αντωνυμίες ή επιρρήματα (quis, ubi, cur, qui = πώς). Η ολική αφορά όλη την πρόταση και απαντιέται με ναι ή όχι· εισάγεται με -ne, num, nonne ή, στις διμελείς, με utrum ... an.

Τι δείχνουν τα num και nonne;

Εισάγουν ρητορικές ερωτήσεις: το num όταν περιμένουμε αρνητική απάντηση (όπως το μή), το nonne όταν περιμένουμε καταφατική (όπως το οὐ, οὐκοῦν). Το -ne είναι ουδέτερο, για απάντηση που δεν ξέρουμε.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.

Ακολούθησε Κοινοποίησε τη σελίδα