απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Μάθημα XLIII

Η οργή της μάνας

Κατά τον Λίβιο, η Βετουρία, μητέρα του Κοριολανού, τον επιπλήττει που οδηγεί εχθρικό στρατό εναντίον της πατρίδας του, όπου ζουν η μητέρα, η γυναίκα και τα παιδιά του. Γραμματική: οι ευθείες ερωτήσεις.

Γ΄ Λυκείου · Λατινικά · Μάθημα XLIII · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η Βετουρία ρωτά τον γιο της αν ήρθε σε εχθρό και αν είναι αιχμάλωτη στο στρατόπεδό του.
  2. Παραπονιέται ότι η μακριά ζωή της την έφερε να τον δει πρώτα εξόριστο και μετά εχθρό.
  3. Τον ρωτά πώς μπόρεσε να λεηλατήσει τη γη που τον γέννησε και γιατί δεν έσβησε η οργή του όταν μπήκε στα σύνορα και είδε τη Ρώμη.
  4. Λέει ότι αν δεν τον είχε γεννήσει η Ρώμη δεν θα πολιορκούνταν, και αν δεν είχε γιο θα πέθαινε ελεύθερη σε ελεύθερη πατρίδα.
  5. Η ίδια δεν έχει πια τίποτα να πάθει, όμως τη γυναίκα και τα παιδιά του, αν συνεχίσει, τους περιμένει πρόωρος θάνατος ή μακρόχρονη σκλαβιά.
  6. Ευθείες ερωτήσεις: πραγματικές ή ρητορικές· μερικής άγνοιας με ερωτηματικές λέξεις, ολικής με -ne, num, nonne.
  7. Διμελείς: utrum (-ne) ... an ή μόνο an· «ή όχι» = an non. Απαντήσεις: ita, sane, certe / non, minime.
  8. Εκφέρονται με οριστική· με υποτακτική όταν δηλώνουν απορία (quid faciam?) ή δυνατότητα (quis hoc dubitet?).

Πρόσωπα

Βετουρία (Veturia)
η μητέρα του Κοριολανού
Κοριολανός (Gn. Marcius Coriolanus)
αριστοκράτης που οδήγησε τους Βόλσκους κατά της Ρώμης
Βόλσκοι
ο λαός στον οποίο κατέφυγε ο Κοριολανός
Τίτος Λίβιος
ο ιστορικός που δίνει τον λόγο της μάνας

Όροι

captivus, -a, -um
αιχμάλωτος
senecta, -ae
τα γηρατειά
exsul, -is
ο εξόριστος
populor, 1
λεηλατώ (αποθετικό)
ingredior, -gressus sum, -gredi
εισβάλλω, μπαίνω
finis, -is
το σύνορο, το τέλος
minax, -acis
απειλητικός
penates, -ium
οι θεοί του σπιτιού
coniunx, -iugis
ο ή η σύζυγος
liberi, -orum
τα παιδιά
patior, passus sum, pati
υπομένω, παθαίνω
servitus, -utis
η σκλαβιά
num / nonne
ερώτηση με αναμενόμενο «όχι» / «ναι»
utrum ... an
διμελής ερώτηση: ... ή ...;

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Ασκήσεις με λύσεις

Κάθε άσκηση διορθώνεται μόλις απαντήσεις και δείχνει πώς βγαίνει η σωστή απάντηση. Οι ασκήσεις φτιάχνονται για αυτή την ενότητα κάθε φορά από την αρχή. Δεν είναι οι λύσεις των ασκήσεων του σχολικού βιβλίου.

Συχνές απορίες

Τι ρωτά η Βετουρία τον Κοριολανό;

Αν ήρθε σε εχθρό και είναι αιχμάλωτη στο στρατόπεδό του, πώς μπόρεσε να λεηλατήσει τη γη που τον γέννησε και τον ανέθρεψε, και γιατί δεν του πέρασε η οργή όταν είδε τη Ρώμη, όπου είναι το σπίτι, η μητέρα, η γυναίκα και τα παιδιά του.

Ποια διαφορά έχουν οι ερωτήσεις μερικής και ολικής άγνοιας;

Η μερική αφορά μέρος της πρότασης και εισάγεται με ερωτηματικές αντωνυμίες ή επιρρήματα (quis, ubi, cur, qui = πώς). Η ολική αφορά όλη την πρόταση και απαντιέται με ναι ή όχι· εισάγεται με -ne, num, nonne ή, στις διμελείς, με utrum ... an.

Τι δείχνουν τα num και nonne;

Εισάγουν ρητορικές ερωτήσεις: το num όταν περιμένουμε αρνητική απάντηση (όπως το μή), το nonne όταν περιμένουμε καταφατική (όπως το οὐ, οὐκοῦν). Το -ne είναι ουδέτερο, για απάντηση που δεν ξέρουμε.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Είσαι εκπαιδευτικός; Ανάρτησέ το στο Google Classroom ↗

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.