απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
ΣΤ΄ 7

Η Ελλάδα της Μεταπολίτευσης και η ένταξη στην ενωμένη Ευρώπη

Τον Ιούλιο του 1974 ο Καραμανλής επιστρέφει και η χώρα περνά γρήγορα και αναίμακτα στη δημοκρατία: εκλογές, δημοψήφισμα για το πολίτευμα, Σύνταγμα του 1975, ένταξη στην ΕΟΚ το 1981 και στην ΟΝΕ με το ευρώ το 2001.

Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΕΝΟΤΗΤΑ ΣΤ΄ 715 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η Μεταπολίτευση ήταν η μετάβαση από τη χούντα σε σύγχρονη ευρωπαϊκή δημοκρατία. Ο Καραμανλής είχε απέναντί του έναν στρατό με νοσταλγούς της δικτατορίας και την κρίση της Κύπρου και του Αιγαίου.
  2. Με κυβέρνηση εθνικής ενότητας (υπουργός Εξωτερικών ο Γ. Μαύρος) επανέφερε τον πολιτικό έλεγχο στον στρατό, νομιμοποίησε το ΚΚΕ και οργάνωσε εκλογές. Γεννήθηκαν ΠΑΣΟΚ, Νέα Δημοκρατία και ΕΚ-ΝΔ.
  3. Η ΝΔ κέρδισε τις εκλογές της 17ης Νοεμβρίου 1974. Τον Δεκέμβριο το δημοψήφισμα έκρινε υπέρ της αβασίλευτης δημοκρατίας και το 1975 ψηφίστηκε νέο Σύνταγμα· ο διεθνής Τύπος μίλησε για «ελληνικό θαύμα».
  4. Νέα νίκη της ΝΔ το 1977. Η εξωτερική πολιτική έγινε πολυδιάστατη: σχέσεις με Άραβες και ανατολικό μπλοκ, βαλκανική συνεργασία, ένταση με την Τουρκία το 1976, πιο ισόρροπη σχέση με τις ΗΠΑ, επιστροφή στο ΝΑΤΟ το 1980.
  5. Οι διαπραγματεύσεις για την ΕΟΚ κράτησαν από το 1976 ως το 1978, με στήριξη από Ζισκάρ ντ' Εσταίν και Σμιτ. Η Συνθήκη Προσχώρησης υπογράφηκε στο Ζάππειο (28 Μαΐου 1979) και η Ελλάδα έγινε μέλος την 1η Ιανουαρίου 1981.
  6. Το ΠΑΣΟΚ του Α. Παπανδρέου κυβέρνησε 1981-1989: νέο Οικογενειακό Δίκαιο με ισότητα των φύλων, ΕΣΥ, αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης, αναδιανομή εισοδήματος και πρόγραμμα σταθεροποίησης του Σημίτη.
  7. Μετά την αστάθεια του 1989-1990 κυβέρνησε η ΝΔ του Μητσοτάκη, που υπέγραψε το Μάαστριχτ. Ακολούθησαν ο Α. Παπανδρέου (1993-1996) και ο Σημίτης ως το 2004, με κορυφαίο επίτευγμα την ΟΝΕ και το ευρώ (2001).
  8. Το βιβλίο κρίνει την πορεία δύσκολη αλλά επιτυχημένη: ξεπεράστηκαν οι διχασμοί, υπήρξε ανάπτυξη, στέρεη δημοκρατία, πλήρης συμμετοχή στην Ε.Ε. και ρόλος στη σταθεροποίηση των Βαλκανίων.

Πρόσωπα

Κωνσταντίνος Καραμανλής
πρωθυπουργός της Μεταπολίτευσης, Πρόεδρος το 1980
Γεώργιος Μαύρος
υπουργός Εξωτερικών, αρχηγός της ΕΚ-ΝΔ
Ανδρέας Παπανδρέου
ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ, πρωθυπουργός 1981-1989, 1993-1996
Κωνσταντίνος Τσάτσος
Πρόεδρος της Δημοκρατίας μετά το 1975
Γεώργιος Ράλλης
πρωθυπουργός και αρχηγός της ΝΔ από το 1980
Βαλερύ Ζισκάρ ντ' Εσταίν
Γάλλος πρόεδρος, υπέρ της ελληνικής ένταξης
Χέλμουτ Σμιτ
Δυτικογερμανός καγκελάριος, υπέρ της ένταξης
Κωνσταντίνος Σημίτης
πρόγραμμα σταθεροποίησης, πρωθυπουργός 1996-2004
Κωνσταντίνος Μητσοτάκης
πρωθυπουργός της ΝΔ, υπέγραψε το Μάαστριχτ

Όροι

Μεταπολίτευση
πέρασμα από τη χούντα στη δημοκρατία
κυβέρνηση εθνικής ενότητας
η πρώτη κυβέρνηση Καραμανλή, 1974
υφαλοκρηπίδα
βυθός και υπέδαφος έξω από χωρικά ύδατα
αποχώρηση από το ΝΑΤΟ
από το στρατιωτικό σκέλος, Αύγουστος 1974
νομιμοποίηση του ΚΚΕ
μέτρο της Μεταπολίτευσης
ΠΑΣΟΚ
Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα
Νέα Δημοκρατία
το κόμμα του Καραμανλή
δημοψήφισμα του 1974
νίκη της αβασίλευτης δημοκρατίας
πολιτειακό ζήτημα
βασιλεία ή αβασίλευτη δημοκρατία
Σύνταγμα του 1975
προεδρευόμενη κοινοβουλευτική δημοκρατία
ελληνικό θαύμα
η γρήγορη, αναίμακτη επιστροφή δημοκρατίας
πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική
ανοίγματα σε Άραβες, ανατολικό μπλοκ
Συνθήκη Προσχώρησης
Ζάππειο, 28 Μαΐου 1979
Οικογενειακό Δίκαιο
ισότητα των φύλων στον νόμο
ΕΣΥ
Εθνικό Σύστημα Υγείας
αναγνώριση Εθνικής Αντίστασης
μέτρο του ΠΑΣΟΚ, 1982
ΟΝΕ και ευρώ
η Ελλάδα στο κοινό νόμισμα, 2001

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Σε ποιες συνθήκες έγινε η Μεταπολίτευση;

Ο Καραμανλής ανέλαβε μέσα στη νύχτα 23 προς 24 Ιουλίου 1974. Ο στρατός ήταν ακόμη γεμάτος από φίλους της χούντας, η Τουρκία είχε εισβάλει στην Κύπρο και προέβαλλε διεκδικήσεις στο Αιγαίο, ιδίως για την υφαλοκρηπίδα. Μετά τη δεύτερη φάση της εισβολής (Αύγουστος 1974) η Ελλάδα βγήκε από το στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ.

Ποιοι ήταν οι στόχοι της ένταξης στην ΕΟΚ;

Κυρίως πολιτικοί: να ενταχθεί η χώρα οργανικά σε μια μεγάλη ένωση κρατών, να ισορροπήσει τις διεθνείς της σχέσεις και να στερεώσει τη νέα δημοκρατία μέσα σε μια κοινότητα δημοκρατιών. Οικονομικά, να εκσυγχρονιστεί η ελληνική οικονομία μέσα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο.

Πώς λύθηκε το πολιτειακό ζήτημα;

Με το δημοψήφισμα του Δεκεμβρίου 1974, όπου νίκησε η αβασίλευτη δημοκρατία. Ήταν η πρώτη φορά που το θέμα κλείστηκε οριστικά και χωρίς αμφισβήτηση. Το 1975 ψηφίστηκε νέο Σύνταγμα και Πρόεδρος εξελέγη ο Κωνσταντίνος Τσάτσος.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.