Θέματα για συζήτηση και έκθεση: η επιστήμη και ο ρόλος της στην κοινωνία
Θεματικός κύκλος για προφορική και γραπτή έκφραση: η εξειδίκευση της γνώσης και η «τελική θεωρία» κατά τον Hawking, η ουδετερότητα ή η κοινωνική ευθύνη της επιστήμης, και η σχέση τεχνολογίας και ελευθερίας.
Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΕΚΦΡΑΣΗ-ΕΚΘΕΣΗ15 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.
Τι έγινε
Ο Hawking υποστηρίζει ότι η ταχύτητα της προόδου κάνει αδύνατο ακόμη και για ειδικούς να παρακολουθούν όλη την επιστήμη· μια ενιαία θεωρία του σύμπαντος θα μπορούσε κάποτε να απλοποιηθεί και να διδαχτεί σε όλους.
Τα θέματα του κύκλου προσφέρονται για συζήτηση (στρογγυλό τραπέζι, ημερίδα) και για γραπτά κείμενα με συγκεκριμένο επικοινωνιακό πλαίσιο και ανάλογο ύφος.
Ουδετερότητα της επιστήμης: ο Γαλιλαίος θεωρεί ότι τα συμπεράσματα των φυσικών επιστημών δεν εξαρτώνται από αξίες και γνώμες.
Η αντίθετη άποψη: ο σχεδιασμός της έρευνας και η εκπαίδευση των επιστημόνων επηρεάζονται από κοινωνικούς και πολιτικούς παράγοντες, άρα η ουδετερότητα είναι ιδανικό.
Μετά τη Χιροσίμα μερικοί επιστήμονες αναγνώρισαν την πολιτική ευθύνη της επιστήμης· άλλοι, όπως δηλώσεις για τη ναπάλμ και τα βλαστοκτόνα, αρνούνται κάθε ευθύνη για τη χρήση.
Ένας όρκος για επιστήμονες και μηχανικούς, ανάλογος με τον ιπποκρατικό, δεσμεύει να δουλεύουν μόνο για ειρηνικούς και ωφέλιμους σκοπούς.
Ένα απόσπασμα του Μπρεχτ θέτει το παράδοξο: όσο κυριαρχούμε στη φύση, τόσο πιο αβέβαιη γίνεται η ζωή, αν η τεχνολογία υπηρετεί την κυριαρχία ανθρώπου πάνω σε άνθρωπο.
Για την έκθεση: αξιολογείς τα επιχειρήματα κάθε πλευράς, παίρνεις θέση και την τεκμηριώνεις με παραδείγματα από την ιστορία της επιστήμης.
Πρόσωπα
Stephen Hawking
στο «Χρονικό του χρόνου» γράφει για την τελική θεωρία του σύμπαντος
Γαλιλαίος
εκφράζει την άποψη ότι τα συμπεράσματα των φυσικών επιστημών είναι αντικειμενικά
Ρόμπερτ Οπενχάιμερ
επικεφαλής της κατασκευής της πρώτης ατομικής βόμβας
Μπέρτολτ Μπρεχτ
γράφει για την κυριαρχία του ανθρώπου πάνω στη φύση και στους ανθρώπους
Η μία άποψη, που εκφράζει ο Γαλιλαίος, λέει ότι η επιστημονική γνώση είναι αληθής ή ψευδής και δεν επηρεάζεται από αξίες. Η αντίθετη λέει ότι η έρευνα χρηματοδοτείται και κατευθύνεται από κοινωνικούς, οικονομικούς και πολιτικούς παράγοντες, άρα η ουδετερότητα είναι ιδανικό και όχι πραγματικότητα. Στην έκθεση συνήθως ξεχωρίζεις τη γνώση από τις εφαρμογές της.
Φταίει ο επιστήμονας για τη χρήση της ανακάλυψής του;
Η σελίδα φέρνει αντίθετες φωνές: επιστήμονες που λένε ότι η χρήση είναι υπόθεση των κυβερνήσεων, και άλλους που ζητούν από την επιστημονική κοινότητα να αναλάβει ευθύνη, μέχρι έναν όρκο για μηχανικούς ανάλογο με τον όρκο του Ιπποκράτη. Ένα καλό επιχείρημα αναγνωρίζει τη μοιρασμένη ευθύνη επιστήμονα, κράτους και κοινωνίας.
Πώς διαλέγω ύφος για ένα θέμα έκθεσης;
Από το επικοινωνιακό πλαίσιο: ποιος γράφει, σε ποιον, σε ποιο κειμενικό είδος και για ποιο σκοπό. Άλλο ύφος θέλει μια επιστολή σε φίλο, άλλο ένα άρθρο ή μια εισήγηση σε ημερίδα. Η σελίδα το τονίζει στη σημείωσή της για τα θέματα.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.