απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Α2

Διαβάζω και αναλύω ένα κείμενο

Η ανάλυση κειμένου: πώς διακρίνουμε τα μέρη ενός κειμένου, τις σχέσεις τους και την αρχή που τα οργανώνει, πώς ξεχωρίζουμε γνώμες από γεγονότα και κύρια από δευτερεύοντα, με μια παράγραφο του Παπανούτσου για τα τρία είδη συγγραφέων κατά τον Σοπενχάουερ.

Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΕΚΦΡΑΣΗ-ΕΚΘΕΣΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Α215 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

  1. Η κατανόηση δίνει έμφαση στο νόημα και στον σκοπό· η ανάλυση ερευνά περιεχόμενο και μορφή.
  2. Με την ανάλυση ξεχωρίζουμε γνώμες από αλήθειες, συμπεράσματα από τα επιχειρήματά τους, κύρια από δευτερεύοντα, και ό,τι είναι άσχετο με το θέμα.
  3. Τρία βήματα: αποσυνθέτουμε το κείμενο στα μέρη του και τα ταξινομούμε· φωτίζουμε τις σχέσεις μεταξύ τους· αναγνωρίζουμε τη διάταξη και τη δομή που δίνουν ενότητα.
  4. Παράδειγμα: μια παράγραφος του Παπανούτσου μεταφέρει τη διάκριση του Σοπενχάουερ σε συγγραφείς που γράφουν χωρίς να σκέφτονται, που σκέφτονται για να γράψουν, και που έχουν ήδη σκεφτεί.
  5. Ανάμεσα στους τελευταίους λίγοι στοχάζονται τα ίδια τα πράγματα· οι άλλοι σκέφτονται μέσα από βιβλία άλλων και λείπει η πρωτοτυπία.
  6. Ερωτήσεις ανάλυσης: ποια στοιχεία, ποια σχέση, τι είδους οργάνωση (παραγωγική, επαγωγική, αναλογική), ποια βάση ενότητας, ποια φράση εκφράζει το νόημα.
  7. Ασκήσεις παραγωγής: υποστήριξη της αντίθετης άποψης και συγκερασμός των δύο, να χρησιμοποιείς ξένες σκέψεις χωρίς να θυσιάζεις την πνευματική σου ελευθερία.

Πρόσωπα

Ε. Π. Παπανούτσος
το κείμενο «Συγγραφείς και ύφος» δίνεται για ανάλυση
Άρθουρ Σοπενχάουερ
Γερμανός φιλόσοφος που χωρίζει τους συγγραφείς σε τρία είδη

Όροι

ανάλυση κειμένου
διάκριση μερών, σχέσεων και δομής
περιεχόμενο και μορφή
τι λέει ένα κείμενο και πώς το λέει
κύριο νόημα
η βασική ιδέα του κειμένου
δευτερεύουσα πληροφορία
λεπτομέρεια που στηρίζει το κύριο
γνώμη
προσωπική εκτίμηση
διαίρεση
χωρισμός μιας έννοιας σε είδη
παραγωγική οργάνωση
από το γενικό στα μερικά
επαγωγική οργάνωση
από τα μερικά στο γενικό
ενότητα κειμένου
όλα τα μέρη υπηρετούν ένα θέμα
πρωτοτυπία
σκέψη που δεν δανείζεται από άλλους
συγκερασμός απόψεων
σύνθεση δύο αντίθετων θέσεων

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Σε τι διαφέρει η ανάλυση από την κατανόηση;

Στην κατανόηση πιάνεις το νόημα και τον σκοπό του κειμένου· στην ανάλυση εξετάζεις περιεχόμενο και μορφή: από ποια μέρη αποτελείται, πώς σχετίζονται και πώς οργανώνονται σε ενιαίο σύνολο.

Τι ξεχωρίζω όταν αναλύω ένα κείμενο;

Γνώμες από διαπιστωμένες αλήθειες, συμπεράσματα από τις προτάσεις που τα στηρίζουν, κύρια νοήματα από δευτερεύοντα, και υλικό που δεν σχετίζεται με το θέμα. Εντοπίζεις επίσης αν η οργάνωση πάει από το γενικό στο ειδικό ή αντίστροφα.

Πώς εφαρμόζεται αυτό σε μια παράγραφο;

Γράφεις τα στοιχεία της χωρίς τα σχόλια του συγγραφέα, βρίσκεις πώς συνδέονται (π.χ. διαίρεση σε κατηγορίες), το είδος της οργάνωσης, την ιδέα που δίνει ενότητα στο σύνολο και τη φράση που αποδίδει καλύτερα τη θέση του συγγραφέα.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.