Τι σημαίνει να κατανοώ ένα κείμενο: όχι απλώς να επαναλαμβάνω τι λέει, αλλά να βρίσκω τι θέλει να πει, να το ξαναθέτω ως πρόβλημα και να το αποδίδω με δικά μου λόγια, με παράδειγμα το «ἓν οἶδα ὅτι οὐδὲν οἶδα» του Σωκράτη.
Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΕΚΦΡΑΣΗ-ΕΚΘΕΣΗΕΝΟΤΗΤΑ Α115 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.
Τι έγινε
Κατανόηση δεν είναι μόνο να αποκτώ τις γνώσεις ενός κειμένου και να τις επαναλαμβάνω· είναι να ανακαλύπτω το βαθύτερο νόημα, να το ξαναθέτω ως πρόβλημα και να το λέω με δικά μου λόγια.
Αν μείνουμε στην επιφάνεια, το «ἓν οἶδα ὅτι οὐδὲν οἶδα» θα έκανε τον Σωκράτη σκεπτικιστή που αρνείται κάθε γνώση.
Η ιστορική κατανόηση βάζει τη φράση στην εποχή της: στρέφεται κατά της ψεύτικης σοφίας των πολιτικών, της σχετικιστικής στάσης των σοφιστών και των φιλοσόφων που θεωρούσαν τη φύση πλήρως γνωστή.
Η ψυχολογική κατανόηση λαμβάνει υπόψη την ερευνητική φύση του Σωκράτη, που αναζητούσε την αλήθεια με την επαγωγή και τον ορισμό των εννοιών.
Συμπέρασμα του παραδείγματος: ο Σωκράτης έχει επίγνωση της άγνοιάς του, και αυτό είναι ήδη το πρώτο βήμα προς τη γνώση.
Η ίδια διαδικασία εφαρμόζεται στο κείμενο του Ανδρόνικου: πρόβλημα, διαπιστώσεις, θέση, ανάπτυξη, συμπεράσματα, δικά μου συμπεράσματα.
Ασκήσεις: συμπεράσματα από δεδομένες πληροφορίες και επιλογή της ερμηνείας που αποδίδει καλύτερα στίχους ενός σονέτου του Σαίξπηρ με βάση τα συμφραζόμενα.
Πρόσωπα
Σωκράτης
το απόφθεγμά του χρησιμοποιείται ως παράδειγμα κατανόησης
Ποια η διαφορά ανάμεσα στο «τι λέει» και στο «τι θέλει να πει» ένα κείμενο;
Το «τι λέει» είναι οι πληροφορίες και οι ιδέες όπως είναι γραμμένες. Το «τι θέλει να πει» είναι το βαθύτερο νόημα, που το βρίσκεις όταν βάλεις το κείμενο στο πλαίσιό του: ποιος το γράφει, πότε, απέναντι σε ποιους και με ποια πρόθεση.
Πώς κατανοώ ένα κείμενο των εξετάσεων βήμα βήμα;
Ρωτάς: ποιο είναι το πρόβλημα που απασχολεί τον συγγραφέα, ποιες διαπιστώσεις κάνει, ποια είναι η θέση του, με ποιες σκέψεις την αναπτύσσει, σε ποια συμπεράσματα καταλήγει και πώς δένονται οι σκέψεις με τα συμπεράσματα. Τα απαντάς με δικά σου λόγια.
Γιατί το «ἓν οἶδα ὅτι οὐδὲν οἶδα» δεν σημαίνει ότι ο Σωκράτης αρνείται τη γνώση;
Γιατί, αν το δεις ιστορικά, στρέφεται κατά της ψεύτικης σοφίας των πολιτικών, των σοφιστών και ορισμένων φιλοσόφων της εποχής του· και ψυχολογικά, ταιριάζει σε έναν ερευνητή της αλήθειας. Η επίγνωση της άγνοιας είναι το πρώτο βήμα προς τη γνώση.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.