απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

ΕΝΘΕΤΟ. ΚΙΒΩΤΙΟ ΤΑΧΥΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΣΤΟ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟ

Ένθετο για το πώς η στροφική κίνηση του κινητήρα φτάνει στους τροχούς του αυτοκινήτου: αμπραγιάζ, κιβώτιο ταχυτήτων, άξονας μετάδοσης και διαφορικό, με τη ροπή και τα γρανάζια στο κέντρο.

Γ΄ Λυκείου · Φυσική · 30 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Σύστημα μετάδοσης λέγονται οι μηχανισμοί που μεσολαβούν από τον κινητήρα ως τους τροχούς που κινούν το αυτοκίνητο, που επιτρέπουν ή διακόπτουν τη μετάδοση και αλλάζουν τις συχνότητες περιστροφής.
  2. Αμπραγιάζ (συμπλέκτης): βρίσκεται ανάμεσα στον κινητήρα και το κιβώτιο. Συμπλέκει σταδιακά τον στροφαλοφόρο με την υπόλοιπη μετάδοση ή τον αποσυμπλέκει στις αλλαγές ταχύτητας.
  3. Κιβώτιο ταχυτήτων: γρανάζια διαφορετικών διαμέτρων ανάμεσα στον ενδιάμεσο άξονα (είσοδος) και τον δευτερεύοντα (έξοδος). Σε δύο γρανάζια σε επαφή ισχύει ωΔ/ωΕ = RΕ/RΔ.
  4. Πρώτη: ακτίνα του γραναζιού εξόδου περίπου τετραπλάσια, άρα τέσσερις φορές πιο αργή περιστροφή και τετραπλάσια ροπή. Δεύτερη: λόγος ακτίνων 2 προς 1, μισή συχνότητα και διπλάσια ροπή.
  5. Τρίτη: η έξοδος στρέφεται με τα 2/3 της συχνότητας της εισόδου. Τετάρτη: περίπου ίσες συχνότητες. Πέμπτη: η έξοδος γυρίζει γρηγορότερα, με λιγότερο καύσιμο αλλά πολύ μικρή ροπή για επιτάχυνση.
  6. Όπισθεν: ένα τρίτο γρανάζι ανάμεσα στους δύο άξονες αντιστρέφει τη φορά περιστροφής.
  7. Διαφορικό: στη μέση του άξονα κίνησης, μοιράζει στροφές και ισχύ στους δύο τροχούς. Με μονοκόμματο άξονα το τιμόνι θα ήταν βαρύ και τα ελαστικά θα φθείρονταν γρήγορα.

Όροι

σύστημα μετάδοσης
φέρνει την κίνηση του μοτέρ στους τροχούς
αμπραγιάζ (συμπλέκτης)
ανάμεσα σε κινητήρα και κιβώτιο
συμπλέκω
συνδέω σταδιακά κινητήρα και μετάδοση
αποσυμπλέκω
κόβω προσωρινά τη σύνδεση
στροφαλοφόρος
πρωτεύων άξονας περιστροφής του κινητήρα
κιβώτιο ταχυτήτων
υποπολλαπλασιάζει τις στροφές
ενδιάμεσος άξονας
η είσοδος του κιβωτίου
δευτερεύων άξονας
η έξοδος του κιβωτίου
ωΔ/ωΕ = RΕ/RΔ
σχέση δύο γραναζιών σε επαφή
πρώτη ταχύτητα
τετραπλάσια ροπή, τέταρτο της συχνότητας
πέμπτη ταχύτητα
έξοδος γρηγορότερη από την είσοδο
όπισθεν
τρίτο γρανάζι αντιστρέφει τη φορά
διαφορικό
μοιράζει τις στροφές στους δύο τροχούς
τ = F·l
ροπή ζεύγους δυνάμεων

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Γιατί το αυτοκίνητο χρειάζεται κιβώτιο ταχυτήτων;

Αν ο στροφαλοφόρος γύριζε απευθείας τους τροχούς, στις συνηθισμένες στροφές του κινητήρα το αυτοκίνητο θα έπρεπε να τρέχει περίπου 450 km/h. Το κιβώτιο κάνει τους τροχούς να στρέφονται πιο αργά και αλλάζει τη ροπή που φτάνει σε αυτούς.

Γιατί στην πρώτη ταχύτητα το αυτοκίνητο ανεβαίνει εύκολα ανηφόρες;

Στην πρώτη το γρανάζι εξόδου έχει περίπου τετραπλάσια ακτίνα από εκείνο που το κινεί. Γυρίζει τέσσερις φορές πιο αργά, αλλά η ροπή του ζεύγους γίνεται τέσσερις φορές μεγαλύτερη.

Τι κάνει το διαφορικό;

Στη στροφή ο εσωτερικός τροχός διανύει μικρότερο τόξο από τον εξωτερικό. Το διαφορικό μοιράζει τις στροφές και την ισχύ στους δύο τροχούς, ώστε ο καθένας να γυρίζει με την κατάλληλη συχνότητα.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.