Ηθικά Νικομάχεια: Διανοητική και ηθική αρετή. Ταιριάζει στη φύση μας η ηθική αρετή;

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

1. Η αρετή είναι δύο ειδών: διανοητική και ηθική.
2. Η διανοητική αρετή οφείλει τη γένεση και την αύξησή της κυρίως στη διδασκαλία, γι' αυτό χρειάζεται εμπειρία και χρόνο.
3. Η ηθική αρετή προέρχεται από τη συνήθεια, και γι' αυτό το όνομά της (ἠθική) διαφέρει λίγο από τη λέξη ἔθος.
4. Κανένα πράγμα που έχει μια ιδιότητα από τη φύση δεν αποκτά με τον εθισμό άλλη: η πέτρα δεν μαθαίνει να ανεβαίνει, η φωτιά δεν μαθαίνει να κατεβαίνει.
5. Άρα καμία ηθική αρετή δεν υπάρχει μέσα μας εκ φύσεως.
6. Οι αρετές δεν γεννιούνται ούτε από τη φύση ούτε αντίθετα προς αυτήν: από τη φύση μπορούμε να τις δεχτούμε και με τον εθισμό τις τελειοποιούμε.

Πρόσωπα

Αριστοτέλης

υποστηρίζει ότι η ηθική αρετή αποκτιέται με τον εθισμό και στηρίζει τον συλλογισμό του σε απλά παραδείγματα, όπως η πέτρα και η φωτιά

Πλάτων

κατά τα σχόλια δίδασκε κι αυτός ότι ο χαρακτήρας διαμορφώνεται από τη συνήθεια, ήδη από τα πρώτα στάδια της ζωής

Όροι

διττῆς

δύο ειδών, δύο λογιών

διόπερ

γι' αυτό

δεῖται

έχει ανάγκη από, χρειάζεται

ἐξ ἔθους περιγίνεται

είναι αποτέλεσμα συνήθειας, γεννιέται από τον εθισμό

μικρὸν παρεκκλῖνον

που παρουσιάζει μικρή διαφορά

μυριάκις

χιλιάδες φορές (κατά λέξη: δέκα χιλιάδες φορές)

πεφυκόσι δέξασθαι αὐτάς

έχουμε από τη φύση την ιδιότητα να τις δεχτούμε

τελειοῦμαι

τελειοποιούμαι, ολοκληρώνομαι· με την αρετή ο άνθρωπος εκπληρώνει τον σκοπό (τέλος) της ύπαρξής του

Ετυμολογικά συγγενή

ἐθίζω

εθίζω · εθισμός · εθιστικός Λεξικό Τριανταφυλλίδη

ἠθικός

ηθικός · ηθικότητα Λεξικό Τριανταφυλλίδη

διδασκαλία

διδασκαλία · διδάσκαλος · διδασκαλικός Λεξικό Τριανταφυλλίδη

ἐμπειρία

εμπειρία · εμπειρικός · εμπειρισμός Λεξικό Τριανταφυλλίδη

αὔξησις

αύξηση · αυξάνω · αυξητικός Λεξικό Τριανταφυλλίδη

λίθος

λιθάρι · λίθινος · λίθιο Λεξικό Τριανταφυλλίδη

ῥίπτω

ρίψη · ριψοκίνδυνος · ριψοκινδυνεύω Λεξικό Τριανταφυλλίδη

διανοητικός

διανοητικός · διανοητής · διανοητικότητα Λεξικό Τριανταφυλλίδη

τέλειος

τέλειος · τελειότητα · τελειοποιώ Λεξικό Τριανταφυλλίδη