Ο Αλέξιος Α΄, ο Ιωάννης Β΄ και ο Μανουήλ Α΄ αντιμετωπίζουν τους Σελτζούκους με διπλωματία και εκστρατείες, αλλά η καταστροφή στο Μυριοκέφαλο (1176) σφραγίζει την απώλεια της Μικράς Ασίας, όπου μεγάλο μέρος του πληθυσμού εξισλαμίζεται.
Β΄ Λυκείου · Ιστορία · Ενοτητα 3 · 15 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Γιατί
Η αθέτηση της συνθήκης του 1162 από τον σουλτάνο
Οι σφαγές και οι λεηλασίες των πόλεων
Η πείνα και η πανούκλα
Η φυγή των κατοίκων και ο τουρκικός εποικισμός
Τι έγινε
Ο Αλέξιος Α΄, ο Ιωάννης Β΄ και ο Μανουήλ Α΄ αντιμετωπίζουν τους Σελτζούκους, που κρατούν ήδη το μεγαλύτερο μέρος της Μικράς Ασίας, άλλοτε με διπλωματία και άλλοτε με νικηφόρες εκστρατείες.
Το 1162 ο σουλτάνος δεσμεύεται να παραδώσει πόλεις και να στέλνει στρατό, αλλά αθετεί τη συνθήκη όταν ο Μανουήλ είναι απασχολημένος στην Ιταλία.
Το 1176 ο Μανουήλ συντρίβεται στα περάσματα κοντά στο Μυριοκέφαλο και ο στρατός του σχεδόν εξοντώνεται.
Η κύρια συνέπεια των τουρκικών κατακτήσεων είναι η απώλεια της Μικράς Ασίας και ο εξισλαμισμός μεγάλου μέρους των κατοίκων της.
Οι κατακτητές, με στόχο να εξοντώσουν όσους θεωρούσαν εχθρούς του Ισλάμ, καταστρέφουν τουλάχιστον 60 πόλεις (π.χ. Δορύλαιο, Έδεσσα)· ακολουθούν πείνα και πανούκλα.
Οι πρόσφυγες καταφεύγουν σε βουνά, κάστρα και χριστιανικές χώρες, κυρίως προς τα δυτικά παράλια και τα νησιά του Αιγαίου, και τα άδεια εδάφη εποικίζονται από Τούρκους.
Τι άλλαξε
Απώλεια της Μικράς Ασίας για το Βυζάντιο.
Εξισλαμισμός μεγάλου μέρους του μικρασιατικού πληθυσμού.
Πρόσωπα
Αλέξιος Α΄ Κομνηνός
αυτοκράτορας, αντιμετώπισε τους Σελτζούκους
Ιωάννης Β΄ Κομνηνός
αυτοκράτορας, διάδοχος του Αλεξίου
Μανουήλ Α΄ Κομνηνός
ηττήθηκε στο Μυριοκέφαλο (1176)
σουλτάνος των Σελτζούκων
υπέγραψε και αθέτησε τη συνθήκη του 1162
Ρωμανός Δ΄ Διογένης
ο ηττημένος του Ματζικέρτ (παράθεμα)
Νικήτας Χωνιάτης
ιστορικός (παράθεμα)
Ματθαίος από την Έδεσσα
χρονογράφος (παράθεμα)
Όροι
Σελτζούκοι
Τούρκοι κύριοι της Μικράς Ασίας
σουλτάνος
ο ηγεμόνας των Σελτζούκων
συνθήκη του 1162
υπόσχεση πόλεων και βοήθειας
Μυριοκέφαλο
καταστροφή του Μανουήλ Α΄ (1176)
Ματζικέρτ
η ήττα του 1071
εξισλαμισμός
μεταστροφή πληθυσμού στο Ισλάμ
Δορύλαιο
μικρασιατική πόλη που καταστράφηκε
Έδεσσα
συριακή πόλη που καταστράφηκε
60 πόλεις
τουλάχιστον τόσες καταστράφηκαν
πανούκλα
επιδημία που αφάνισε πληθυσμούς
πρόσφυγες
κυρίως προς δυτικές ακτές και Αιγαίο
εποικισμός
εγκατάσταση Τούρκων στα άδεια εδάφη
Τουρκομάνοι νομάδες
πλημμύρισαν τη Μ. Ασία μετά το 1071
Χρονολογίες
1071
Μάχη του Ματζικέρτ, οι Τούρκοι νομάδες στη Μικρά Ασία
1079
Πείνα στις χριστιανικές περιοχές (παράθεμα)
1081
Αρχή της δυναστείας των Κομνηνών
1162
Συνθήκη με τον σουλτάνο των Σελτζούκων
1176
Μάχη στο Μυριοκέφαλο
1185
Τέλος της δυναστείας των Κομνηνών
Εξάσκηση
Συχνές απορίες
Τι έγινε στο Μυριοκέφαλο το 1176;
Ο σουλτάνος είχε υποσχεθεί με τη συνθήκη του 1162 να δώσει πόλεις και βοήθεια, αλλά την αθέτησε και επιτέθηκε όταν ο Μανουήλ Α΄ ήταν απασχολημένος στην Ιταλία. Ο Μανουήλ εκστράτευσε στα ορεινά περάσματα της κεντρικής Μικράς Ασίας και εκεί ο στρατός του σχεδόν αφανίστηκε.
Ποια ήταν η κυριότερη συνέπεια των τουρκικών κατακτήσεων;
Το Βυζάντιο έχασε τη Μικρά Ασία και μεγάλο μέρος του πληθυσμού της έγινε μουσουλμανικό. Περιοχές άδειασαν από τους κατοίκους τους και εποικίστηκαν από Τούρκους.
Γιατί εξισλαμίστηκε τόσο μεγάλο μέρος του μικρασιατικού πληθυσμού;
Επειδή οι επιδρομείς κυρίευαν πόλεις με λεηλασίες και σφαγές, με στόχο να αφανίσουν τους εχθρούς του Ισλάμ· χάθηκαν τουλάχιστον 60 πόλεις, όπως το Δορύλαιο και η Έδεσσα. Ακολούθησαν πείνα και πανούκλα, και πολλοί έφυγαν προς τα βουνά, τις δυτικές ακτές, τα νησιά του Αιγαίου ή γειτονικές χριστιανικές χώρες.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.