Οι Κομνηνοί πληθαίνουν τα αξιώματα και τα θέματα, βαραίνουν τους φόρους με ένα νόμισμα που υποτιμάται και στηρίζουν τον στρατό στους προνοιαρίους. Μόνο ο Ανδρόνικος Α΄ προσπαθεί να προστατέψει τους αγρότες, αλλά η βία του φέρνει αποτυχία.
Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑΕΝΟΤΗΤΑ 315 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Γιατί
Η συνεχής υποτίμηση του νομίσματος
Η ανάγκη για στρατό χωρίς ρευστό χρήμα
Η βία του Ανδρονίκου Α΄
Τι έγινε
Επί Αλεξίου Α΄ τα αξιώματα πολλαπλασιάζονται και η διοίκηση χάνει τον αυστηρό συγκεντρωτικό της χαρακτήρα· τα θέματα γίνονται περισσότερα αλλά μικρότερα και λιγότερο σημαντικά.
Ο Αλέξιος εκμεταλλεύεται τη νόθευση του νομίσματος ζητώντας φόρους σε ακέραιο νόμισμα, κάτι που ισοδυναμεί με διαρκή αύξηση των φόρων.
Οι φορολογούμενοι δίνουν και αγγαρεία σε έργα οδοποιίας και γέφυρες, και η απληστία των ιδιωτών φοροεισπρακτόρων πιέζει κι άλλο τους αγρότες.
Ο στρατός στηρίζεται πια κυρίως στους προνοιαρίους, που παίρνουν γη ή δικαίωμα είσπραξης φόρων με αντάλλαγμα στρατιωτική υπηρεσία.
Η πρόνοια μένει κρατική, δεν μεταβιβάζεται ούτε κληρονομείται· ο προνοιάριος πολεμά έφιππος με ομάδα ανάλογη της πρόνοιάς του. Ομοιότητες με τη φεουδαρχία υπάρχουν, ταύτιση όχι.
Ο στρατός γίνεται η κυρίαρχη τάξη και ζει από τον φτωχό πληθυσμό, γι' αυτό τώρα πολλοί θέλουν να καταταγούν.
Ο Ανδρόνικος Α΄ προστατεύει τους χωρικούς από τους δυνατούς και πολεμά τη διαφθορά, αλλά η βία του γίνεται τυραννία, ο λαός εξεγείρεται και οι σχέσεις με τη Δύση χειροτερεύουν.
Τι άλλαξε
Βαρύτερη θέση των αγροτών.
Ο στρατός γίνεται η κυρίαρχη τάξη.
Αποτυχία της μεταρρύθμισης και επιθετική πολιτική της Δύσης.
Γιατί η οικονομική πολιτική του Αλεξίου Α΄ λέγεται κερδοσκοπική;
Αντί να σταθεροποιήσει το νόμισμα, εκμεταλλεύτηκε την υποτίμησή του: ζητούσε τους φόρους σε νομίσματα πλήρους αξίας, άρα στην πράξη τους αύξανε συνεχώς. Πρόσθεσε και υποχρεωτική εργασία σε δρόμους και γέφυρες, ενώ οι ιδιώτες φοροεισπράκτορες έκαναν πιο βαριά τη ζωή των αγροτών.
Τι ήταν η πρόνοια και ποιοι ήταν οι προνοιάριοι;
Πρόνοια ήταν η γη ή το δικαίωμα να εισπράττει κανείς φόρους, που έδινε ο αυτοκράτορας σε στρατιωτικούς με αντάλλαγμα υπηρεσία στον στρατό. Ανήκε στο κράτος, άρα δεν πουλιόταν ούτε κληρονομούνταν. Οι προνοιάριοι ήταν ιππείς που οδηγούσαν ομάδα ανάλογη με το μέγεθος της πρόνοιας. Μοιάζει με τη φεουδαρχία, αλλά δεν ταυτίζεται μαζί της.
Γιατί απέτυχε η μεταρρύθμιση του Ανδρονίκου Α΄;
Ο Ανδρόνικος θέλησε να προστατέψει τους χωρικούς από τους δυνατούς και να χτυπήσει τη διαφθορά στη διοίκηση. Όμως χρησιμοποίησε βία, η βασιλεία του έγινε τυραννία και ο λαός αγανάκτησε. Επιπλέον χάλασαν οι σχέσεις με τη Δύση, που έγινε επιθετική απέναντι στο Βυζάντιο.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.