Στη μακεδονική περίοδο η αριστοκρατία της γης και των αξιωμάτων ενώνεται, μια νέα εμποροβιοτεχνική τάξη πλουτίζει και μπαίνει στην πολιτική, ενώ οι αγρότες των χωριών πιέζονται από τους δυνατούς. Οι Μακεδόνες αυτοκράτορες προσπαθούν να προστατέψουν τους μικροϊδιοκτήτες.
Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑΕΝΟΤΗΤΑ 215 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Γιατί
Η βαριά φορολογία των μικροκαλλιεργητών
Η ταχεία άνοδος μιας νέας αριστοκρατίας στη διοίκηση
Το σύστημα της κοινής ευθύνης για τους φόρους στο χωριό
Τι έγινε
Ήδη τον 8ο αιώνα το κράτος στήνει μια αριστοκρατία του παλατιού με μισθό για τα αξιώματα, και οι νέοι γαιοκτήμονες συρρέουν στην Πόλη για να πάρουν ένα κερδοφόρο αξίωμα.
Από τα τέλη του 10ου αιώνα οι δύο αριστοκρατίες (γης και αξιωμάτων) ενώνονται με επιγαμίες. Κυριαρχούν οι βασιλικοί, που κρατούν τα μεγάλα αξιώματα και ζητούν διαρκώς πλούτο γιατί η εύνοια του αυτοκράτορα μπορεί να χαθεί.
Οι αγροτικές κοινότητες και ο δήμος πιέζονται από τους δυνατούς και σιγά σιγά περνούν στην κηδεμονία τους.
Τον 10ο και 11ο αιώνα σχηματίζεται εμποροβιοτεχνική τάξη, με ακμή στο πρώτο μισό του 11ου. Οι μεγαλέμποροι ταξιδεύουν μακριά για τα μπαχαρικά, τους λίθους και τα υφάσματα της Ανατολής.
Η τάξη αυτή μπαίνει στην πολιτική: ανεβάζει και ρίχνει αυτοκράτορες, όπως τον Μιχαήλ Ε΄ (1041-1042), και τα μέλη της γίνονται συγκλητικοί.
Στο χωρίον (από τον 6ο αιώνα) ξεχωρίζουν ο ιερέας με το κύρος του, οι δυνατοί με τον πλούτο τους και ο κορμός των ελεύθερων μικροϊδιοκτητών.
Από τα τέλη του 8ου αιώνα οι διαφορές μεγαλώνουν: οι φορτωμένοι με φόρους μικροκαλλιεργητές δίνουν τη γη τους και γίνονται πάροικοι των δυνατών, και ο φόρος όσων φεύγουν βαραίνει τους γείτονες.
Γι' αυτό οι Μακεδόνες πολεμούν τους δυνατούς· το ισχυρότερο μέτρο είναι το αλληλέγγυον, που βάζει τους εύπορους γείτονες να πληρώνουν τους φόρους των φτωχών.
Τι άλλαξε
Οι μικροϊδιοκτήτες λιγοστεύουν και γίνονται πάροικοι των δυνατών.
Οι Μακεδόνες νομοθετούν κατά των δυνατών (αλληλέγγυον) για να σώσουν φόρους και στρατό.
Πώς άλλαξε η βυζαντινή αριστοκρατία από τον 8ο ως τον 10ο αιώνα;
Ήδη τον 8ο αιώνα το κράτος προσπάθησε να αντικαταστήσει τους παλιούς μεγάλους γαιοκτήμονες με αριστοκρατία του παλατιού, που πληρωνόταν για τα αξιώματά της. Από τα τέλη του 10ου αιώνα οι γαιοκτήμονες και οι αξιωματούχοι ενώνονται με γάμους σε μία κυρίαρχη τάξη, με κορυφή τους βασιλικούς.
Ποια ήταν η δύναμη της μεσαίας τάξης στο Βυζάντιο;
Οι μεγαλέμποροι και οι βιοτέχνες του 10ου και 11ου αιώνα έφεραν ευημερία, κάτι που φαίνεται από την αύξηση του νομίσματος σε κυκλοφορία. Τον 11ο αιώνα μπήκαν στην πολιτική: μπορούσαν να ανεβάσουν και να ρίξουν αυτοκράτορα, όπως τον Μιχαήλ Ε΄ Καλαφάτη, και έγιναν μέλη της Συγκλήτου.
Τι ήταν το αλληλέγγυον και γιατί χτυπούσε τους δυνατούς;
Ήταν νόμος που υποχρέωνε τους πλούσιους γείτονες να καλύπτουν τους φόρους των φτωχότερων χωρικών του χωριού. Οι Μακεδόνες ήθελαν να κρατήσουν τους μικροϊδιοκτήτες, γιατί αυτοί έδιναν στο κράτος φόρους και στρατιώτες, ενώ οι δυνατοί τους απορροφούσαν ως παροίκους.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.