Σλάβοι και Βούλγαροι

Οι σκλαβηνίες των Σλάβων στα Βαλκάνια άλλοτε γίνονται κρατίδια (Σέρβοι, Κροάτες) και άλλοτε μπαίνουν στα βυζαντινά θέματα. Δίπλα τους ιδρύεται το κράτος των Βουλγάρων, που με τον Κρούμο φτάνει ως τα τείχη της Κωνσταντινούπολης και σιγά σιγά εκσλαβίζεται.

Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 115 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Γιατί

Η διείσδυση σλαβικών φυλών είχε ήδη αποσπάσει την περιοχή από το Βυζάντιο.
Η προσάρτηση αβαρικών εδαφών ενίσχυσε τη Βουλγαρία τον 9ο αιώνα.
Η αριθμητική υπεροχή των Σλάβων μέσα στο βουλγαρικό κράτος.

Τι έγινε

Σκλαβηνίες λέγονται οι μόνιμες εγκαταστάσεις Σλάβων στη Χερσόνησο του Αίμου· στον ελλαδικό χώρο ήταν αυτόνομες νησίδες, στην αρχή ημιαυτόνομες και φόρου υποτελείς.
Τον 9ο αιώνα οι βορειοδυτικές σκλαβηνίες γίνονται κρατίδια Σέρβων και Κροατών, που εκχριστιανίζονται επί Βασιλείου Α΄, ενώ οι νότιες εντάσσονται στη θεματική διοίκηση.
Επί Κωνσταντίνου Δ΄ οι Βούλγαροι, από τις ασιατικές στέπες, ιδρύουν κράτος ανάμεσα σε Δούναβη, Αίμο και Εύξεινο· το Βυζάντιο το αναγνωρίζει σιωπηρά και πληρώνει ετήσιες χορηγίες.
Η συμφωνία ανανεώνεται και οι Βούλγαροι βοηθούν τον Λέοντα Γ΄ κατά των Αράβων στα τείχη της Πόλης.
Ο Κωνσταντίνος Ε΄ εκστρατεύει ξανά και ξανά κατά των Βουλγάρων. Η σύγκρουση αντιβυζαντινών (παλιά αριστοκρατία) και φιλοβυζαντινών (Σλάβοι και λαϊκές τάξεις) αδυνατίζει τους Βουλγάρους, αλλά το κράτος τους δεν καταλύεται.
Στις αρχές του 9ου αιώνα η Βουλγαρία παίρνει πρώην αβαρικά εδάφη. Ο Κρούμος κυριεύει τη Σαρδική (809)· ο Νικηφόρος Α΄ εισβάλλει, αλλά ο στρατός του χάνεται στις διαβάσεις του Αίμου και ο ίδιος σκοτώνεται.
Ο Κρούμος παίρνει λιμάνια του Ευξείνου και φτάνει ως τα τείχη της Κωνσταντινούπολης, αλλά πεθαίνει ξαφνικά (814). Ο Ομουρτάγ κλείνει ειρήνη 30 χρόνων.
Στο βουλγαρικό κράτος ο χάνος και οι Πρωτοβούλγαροι κυβερνούν και οι Σλάβοι έχουν τοπική αυτονομία (δυαρχία)· τον 9ο αιώνα η κεντρική εξουσία δυναμώνει και οι Βούλγαροι εκσλαβίζονται.

Τι άλλαξε

Γέννηση κρατιδίων Σέρβων και Κροατών και ένταξη των νότιων σκλαβηνιών στα θέματα.
Ήττα και θάνατος του Νικηφόρου Α΄, ειρήνη 30 χρόνων με τον Ομουρτάγ.
Εκσλαβισμός των Βουλγάρων.

Πρόσωπα

Βασίλειος Α΄: αυτοκράτορας, επί των ημερών του εκχριστιανίζονται Σέρβοι και Κροάτες
Κωνσταντίνος Δ΄: αυτοκράτορας, αναγνώρισε σιωπηρά το βουλγαρικό κράτος
Λέων Γ΄: αυτοκράτορας, βοηθήθηκε από τους Βουλγάρους κατά των Αράβων
Κωνσταντίνος Ε΄: αυτοκράτορας, εκστρατείες κατά των Βουλγάρων
Κρούμος: χάνος των Βουλγάρων, πήρε τη Σαρδική (809), πέθανε το 814
Νικηφόρος Α΄: αυτοκράτορας, σκοτώθηκε στον πόλεμο με τον Κρούμο
Ομουρτάγ: διάδοχος του Κρούμου, ειρήνη 30 χρόνων
Τελέτζης: Βούλγαρος ηγεμόνας του 763 (παράθεμα)
Σαβίνος: Βούλγαρος ηγεμόνας που ζήτησε ειρήνη (παράθεμα)
Παγάνος: Βούλγαρος ηγεμόνας μετά τον Σαβίνο (παράθεμα)

Όροι

σκλαβηνίες: μόνιμες σλαβικές εγκαταστάσεις στον Αίμο
φόρος υποτέλειας: πληρωμή των σκλαβηνιών στο Βυζάντιο
Σέρβοι και Κροάτες: κρατίδια από βορειοδυτικές σκλαβηνίες
θεματική διοίκηση: εκεί εντάχθηκαν οι νότιες σκλαβηνίες
Βούλγαροι: λαός από τις ασιατικές στέπες
ετήσιες χορηγίες: πληρωμή του Βυζαντίου στους Βουλγάρους
Πρώτο Βουλγαρικό Κράτος: Δούναβης, Αίμος, Εύξεινος Πόντος
χάνος: ο ηγεμόνας των Βουλγάρων
βογιάροι: οι Βούλγαροι άρχοντες
Πρωτοβούλγαροι: η αρχική βουλγαρική αριστοκρατία
Σαρδική: η σημερινή Σόφια, πάρθηκε το 809
διαβάσεις του Αίμου: εκεί χάθηκε ο στρατός του Νικηφόρου Α΄
ειρήνη 30 χρόνων: συνθήκη του Ομουρτάγ με το Βυζάντιο
δυαρχία: εξουσία Πρωτοβουλγάρων και αρχηγών Σλάβων
εκσλαβισμός: οι Σλάβοι αφομοιώνουν τους Βουλγάρους
φιλοβυζαντινή παράταξη: Σλάβοι και λαϊκές βουλγαρικές τάξεις

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι απέγιναν οι σκλαβηνίες τον 9ο αιώνα;

Οι βορειοδυτικές σκλαβηνίες του Αίμου έγιναν τα πρώτα κρατίδια των Σέρβων και των Κροατών, κάτι που βοήθησε να εκχριστιανιστούν επί Βασιλείου Α΄. Όσες βρίσκονταν στον νότο άρχισαν να εντάσσονται στα θέματα του Βυζαντίου. Στην αρχή ήταν ημιαυτόνομες και πλήρωναν φόρο υποτέλειας.

Γιατί ο Κωνσταντίνος Δ΄ δέχτηκε το νέο κράτος των Βουλγάρων;

Οι Βούλγαροι, που είχαν έρθει από τις ασιατικές στέπες, νίκησαν τον βυζαντινό στρατό και πήραν τη χώρα ανάμεσα σε Δούναβη, Αίμο και Εύξεινο Πόντο. Εκεί είχαν ήδη μπει σλαβικές φυλές και η περιοχή είχε στην ουσία χαθεί, οπότε η σιωπηρή αναγνώριση και οι ετήσιες χορηγίες ήταν συνετή επιλογή.

Πώς εκσλαβίστηκαν οι Βούλγαροι;

Στο βουλγαρικό κράτος κυβερνούσαν ο χάνος και οι Πρωτοβούλγαροι αριστοκράτες, ενώ οι αρχηγοί των σκλαβηνιών είχαν κάποια αυτονομία (δυαρχία). Τον 9ο αιώνα η κεντρική εξουσία δυνάμωσε, αλλά οι Σλάβοι ήταν πολύ περισσότεροι: υποτάχθηκαν πολιτικά, όμως αφομοίωσαν εθνολογικά τους Βουλγάρους, που ήταν ουννικής καταγωγής.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.

Ακολούθησε Κοινοποίησε τη σελίδα