απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Εισαγωγή

Η Αντιγόνη: ο μύθος των Λαβδακιδών

Η κατάρα που βαραίνει τρεις γενιές των Λαβδακιδών της Θήβας, από τον Λάιο ως τα παιδιά του Οιδίποδα, και η διαταγή του Κρέοντα να μείνει άταφος ο Πολυνείκης, απ' όπου ξεκινά η τραγωδία. Μαζί η αρχαία υπόθεση του έργου, τα μέρη του και τα πρόσωπα.

Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥΑΡΧΑΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

  1. Ο μύθος των Λαβδακιδών υπάρχει ήδη στην Ιλιάδα και στην Οδύσσεια και παίρνει την τελική του μορφή στη Θηβαΐδα και στην Οιδιπόδεια.
  2. Οι συμφορές ξεκινούν από τον Κάδμο, που σκότωσε το ιερό φίδι του Άρη, τον Λάβδακο, που καταδίωξε τη λατρεία του Διονύσου, και τον Λάιο, που δέχτηκε την κατάρα του Πέλοπα.
  3. Ο Οιδίπους σκότωσε χωρίς να το ξέρει τον πατέρα του και παντρεύτηκε την Ιοκάστη. Με την αποκάλυψη εκείνη κρεμάστηκε και εκείνος τυφλώθηκε και εξορίστηκε.
  4. Ο Οιδίπους καταράστηκε τους γιους του, Ετεοκλή και Πολυνείκη, να μοιράσουν την κληρονομιά με τα όπλα.
  5. Ο Πολυνείκης εκστράτευσε με τον Άδραστο και άλλους Αργείους αρχηγούς εναντίον της Θήβας. Τα αδέλφια σκοτώθηκαν μεταξύ τους, η πόλη σώθηκε.
  6. Ο Κρέων, αδελφός της Ιοκάστης και νέος άρχοντας, αφήνει άταφο τον Πολυνείκη ως προδότη.
  7. Η αρχαία υπόθεση (Αριστοφάνης ο Γραμματικός) δίνει τα βασικά: θάβει τον αδελφό της, πιάνεται, κλείνεται σε υπόγειο τάφο και πεθαίνει· αυτοκτονούν ο Αίμων και η Ευρυδίκη. Σκηνή η Θήβα, χορός γέροντες Θηβαίοι.
  8. Κατά ποσόν μέρη: Πρόλογος 1-99, Πάροδος 100-161, πέντε επεισόδια και πέντε στάσιμα, Έξοδος 1155-1353.

Τι άλλαξε

Πρόσωπα

Κάδμος
ιδρυτής της Θήβας, σκότωσε το ιερό φίδι του Άρη
Λάβδακος
εγγονός του Κάδμου, καταδίωξε τη λατρεία του Διονύσου
Λάιος
γιος του Λαβδάκου, καταραμένος από τον Πέλοπα
Οιδίπους
γιος του Λαΐου, πατέρας της Αντιγόνης
Ιοκάστη
μητέρα και σύζυγος του Οιδίποδα
Ετεοκλής
γιος του Οιδίποδα, υπερασπιστής της Θήβας
Πολυνείκης
γιος του Οιδίποδα, επιτέθηκε στη Θήβα
Αντιγόνη
κόρη του Οιδίποδα, θάβει τον Πολυνείκη
Ισμήνη
αδελφή της Αντιγόνης
Κρέων
βασιλιάς της Θήβας, θείος των παιδιών
Αίμων
γιος του Κρέοντα, αρραβωνιαστικός της Αντιγόνης
Ευρυδίκη
γυναίκα του Κρέοντα, μητέρα του Αίμονα
Τειρεσίας
Θηβαίος μάντης

Όροι

Λαβδακίδαι
το γένος του Λαβδάκου, βασιλείς της Θήβας
δέπας
χρυσό κύπελλο
ὑπόθεσις
σύντομη περίληψη του έργου
πρόσταξις τῆς πόλεως
η διαταγή της πόλης, του Κρέοντα
ἐφωράθη
πιάστηκε επ' αυτοφώρω
μνημεῖον κατάγειον
υπόγειος τάφος, θάλαμος
ἀνῄρηται
θανατώθηκε
ξίφει ἑαυτὸν διεχειρίσατο
αυτοκτόνησε με ξίφος
ἐπιχώριοι γέροντες
ντόπιοι γέροντες, ο χορός
προλογίζει
κάνει τον πρόλογο
κεφάλαιον
τα κύρια γεγονότα του έργου
στρατηγία
το αξίωμα του στρατηγού

Ετυμολογικά συγγενή

ἔρως (ἔρωτα)
ερωτικός · ερωτεύομαι · ερωτευμένος Λεξικό Τριανταφυλλίδη
ξίφος (ξίφει)
ξιφίας · ξιφομάχος · ξιφολόγχη Λεξικό Τριανταφυλλίδη
θάνατος (θανάτῳ)
θανατώνω · θανατηφόρος · θανάσιμος Λεξικό Τριανταφυλλίδη
μήτηρ
μητρικός · μητρότητα · μητρόπολη Λεξικό Τριανταφυλλίδη
γάμος (γάμου)
γαμήλιος · μονογαμία · πολυγαμία Λεξικό Τριανταφυλλίδη
γέρων (γερόντων)
γεροντικός · γερουσία · γεροντολογία Λεξικό Τριανταφυλλίδη

ΠΑΙΞΕ ΤΟΡίζες · Τηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Γιατί ο Πολυνείκης και ο Ετεοκλής σκοτώθηκαν μεταξύ τους;

Είχαν συμφωνήσει να βασιλεύουν εναλλάξ από έναν χρόνο, όμως ο Ετεοκλής δεν παρέδωσε την εξουσία. Ο Πολυνείκης γύρισε με στρατό από το Άργος και στη μονομαχία στις πύλες της Θήβας σκοτώθηκαν και οι δύο, όπως τους είχε καταραστεί ο Οιδίπους.

Τι διέταξε ο Κρέων για τους δύο νεκρούς;

Ο Ετεοκλής να ταφεί με τιμές, ενώ ο Πολυνείκης να μείνει άταφος για τα σκυλιά και τα όρνια, επειδή πολέμησε ενάντια στην πατρίδα του. Από εδώ αρχίζει η υπόθεση της τραγωδίας.

Πότε παίχτηκε η Αντιγόνη;

Το 442 π.Χ., και ο Σοφοκλής πήρε με αυτήν το πρώτο βραβείο. Είναι το δεύτερο από τα έργα του που σώζονται.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.