Εισαγωγή IV

Οι δραματικοί αγώνες

Πώς οργάνωνε η Αθήνα τους δραματικούς αγώνες στο θέατρο του Διονύσου: ποιος άρχων είχε την ευθύνη, τι πλήρωνε ο χορηγός, πώς ψήφιζαν οι δέκα κριτές και πώς τιμούσαν τον νικητή.

Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥΑΡΧΑΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ IV15 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

Οι αγώνες γίνονταν στον ιερό χώρο του Διονύσου, στη νότια πλευρά της Ακρόπολης. Μετά τα Μηδικά μπήκαν ξύλινα καθίσματα, τα ικρία, και γύρω στο 330 π.Χ. ολοκληρώθηκαν τα λίθινα εδώλια.
Κάθε χρόνο οι ποιητές παρουσίαζαν νέα έργα και τα καλύτερα βραβεύονταν, γι' αυτό η παράσταση είχε χαρακτήρα αγώνα.
Τα Λήναια τα οργάνωνε ο άρχων βασιλεύς, τα Μεγάλα Διονύσια ο επώνυμος άρχων: διάλεγε έργα, ηθοποιούς και χορηγούς.
Ο χορηγός χρηματοδοτούσε την προετοιμασία του χορού. Τους ηθοποιούς τους έβρισκε το κράτος και σιγά σιγά σχηματίστηκε συντεχνία ηθοποιών.
Δέκα κριτές με κλήρο έγραφαν την κρίση τους σε πινακίδες και από την κάλπη τραβούσαν πέντε.
Νικητής ποιητής και χορηγός στεφανώνονταν με κισσό και μπορούσαν να στήσουν χορηγικό μνημείο στην οδό Τριπόδων. Τα ονόματα γράφονταν σε πλάκες, τις διδασκαλίες.

Τι άλλαξε

Ένα τέτοιο μνημείο σώζεται στην Αθήνα: το χορηγικό μνημείο του Λυσικράτη.

Πρόσωπα

ἄρχων βασιλεύς: οργάνωνε τα Λήναια
επώνυμος άρχων: οργάνωνε τα Μεγάλα Διονύσια και διάλεγε έργα και χορηγούς
Λυκούργος: επί της αρχής του ολοκληρώθηκαν τα λίθινα εδώλια
Λυσικράτης: το χορηγικό του μνημείο σώζεται στην Αθήνα
Αριστοφάνης: στην εποχή του ακόμη υπήρχαν τα ξύλινα ικρία

Όροι

ἰκρία: ξύλινα καθίσματα θεατών
ἐδιδάσκοντο: ανέβαιναν στη σκηνή (τα έργα)
χορηγία: τιμητική ανάληψη εξόδων του χορού
χορηγός: εύπορος πολίτης που πλήρωνε τον χορό
κριτές: δέκα πολίτες, με κλήρο μέσα στο θέατρο
κάλπη: από εκεί τραβούσαν πέντε πινακίδες
κισσός: ιερό φυτό του Διονύσου, στεφάνι νίκης
χορηγικό μνημείο: τρίποδας με τα ονόματα των συντελεστών
οδός Τριπόδων: ο δρόμος με τα χορηγικά μνημεία
διδασκαλίες: πλάκες με ονόματα, στο δημόσιο αρχείο
οἱ περὶ τὸν Διόνυσον τεχνῖται: η συντεχνία των ηθοποιών

Ετυμολογικά συγγενή

ἀγών: αγωνίζομαι · αγωνιστικός · ανταγωνισμός Λεξικό Τριανταφυλλίδη
χορηγός: χορηγία · χορηγώ · χορηγικός Λεξικό Τριανταφυλλίδη
κριτής: κριτική · κριτήριο · κρίση Λεξικό Τριανταφυλλίδη
ψῆφος: ψηφίζω · ψηφοφορία · ψηφοδέλτιο Λεξικό Τριανταφυλλίδη
κλῆρος: κληρώνω · κλήρωση · κληρονομιά Λεξικό Τριανταφυλλίδη
στέφανος: στεφάνι · στεφανώνω · στεφάνωμα Λεξικό Τριανταφυλλίδη

ΠΑΙΞΕ ΤΟΡίζες · Τηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποιος ήταν ο χορηγός;

Ένας εύπορος πολίτης που αναλάμβανε ως τιμητική υποχρέωση τα έξοδα του χορού: αποζημίωση και τροφή για τους χορευτές, χώρο για πρόβες, χοροδιδάσκαλο, αυλητή και την ενδυμασία όλων.

Πώς έβγαινε ο νικητής;

Δέκα κριτές κληρώνονταν μέσα στο θέατρο από κατάλογο πολιτών. Στο τέλος ο καθένας έγραφε την κρίση του σε πινακίδα, από την κάλπη τραβούσαν πέντε πινακίδες και από αυτές έβγαινε το αποτέλεσμα.

Γιατί οι αγώνες γίνονταν την άνοιξη;

Η άνοιξη συνδεόταν με τη λατρεία του Διονύσου. Επίσης τότε οι αγρότες είχαν λιγότερες δουλειές και στην Αθήνα βρίσκονταν πολλοί ξένοι και σύμμαχοι, οπότε η πόλη έδειχνε τη δόξα της.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.

Ακολούθησε Κοινοποίησε τη σελίδα