Αντιγόνη, Έξοδος, Α΄ Σκηνή (στ. 1155-1182): κείμενο

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

1. Ο αγγελιαφόρος χαιρετά τους γέροντες ως γείτονες του Κάδμου και των σπιτιών του Αμφίονα.
2. Λέει ότι καμία ανθρώπινη ζωή δεν μπορεί να επαινεθεί ή να κατακριθεί όσο στέκει, γιατί η τύχη υψώνει και γκρεμίζει ευτυχισμένους και δυστυχισμένους, και κανείς μάντης δεν ξέρει τι μέλλεται.
3. Παράδειγμα ο Κρέων: έσωσε τη χώρα από τους εχθρούς, πήρε ολόκληρη την εξουσία και άνθιζε με καλά παιδιά· τώρα τα έχασε όλα.
4. Όποιος χάσει τις χαρές του, λέει, δεν ζει αλλά είναι ζωντανός νεκρός· πλούτος και βασιλική ζωή χωρίς χαρά δεν αξίζουν ούτε τη σκιά του καπνού.
5. Ο χορός ρωτά ποια νέα συμφορά φέρνει στους βασιλείς· η απάντηση είναι σύντομη: είναι νεκροί, και φταίνε οι ζωντανοί.
6. Με νέες ερωτήσεις ο χορός μαθαίνει ότι ο Αίμων χάθηκε με το δικό του χέρι, θυμωμένος με τον πατέρα του για τον φόνο.
7. Ο χορός λέει ότι βγήκε σωστός ο λόγος του μάντη και βλέπει την Ευρυδίκη, τη γυναίκα του Κρέοντα, να βγαίνει από το παλάτι, ίσως επειδή άκουσε για τον γιο της.

Τι άλλαξε

• Η παρουσία της Ευρυδίκης οδηγεί τον αγγελιαφόρο να αφηγηθεί ολόκληρο το τι έγινε στη Β΄ Σκηνή.

Πρόσωπα

Αγγελιαφόρος

φέρνει την είδηση και μιλά για την αστάθεια της τύχης

Χορός

ρωτά ποιος πέθανε και θυμάται την προφητεία

Κρέων

το παράδειγμα του ευτυχισμένου που τα χάνει όλα

Αίμων

σκοτώνεται με το χέρι του, θυμωμένος με τον πατέρα του

Τειρεσίας

ο μάντης που ο λόγος του βγήκε αληθινός

Ευρυδίκη

η γυναίκα του Κρέοντα, βγαίνει από το παλάτι

Κάδμος και Αμφίων

ονόματα της Θήβας στον χαιρετισμό του αγγελιαφόρου

Όροι

πάροικοι

γείτονες, όσοι κατοικούν γύρω

αἰνῶ (αἰνέσαιμ᾽ ἄν)

επαινώ, δοξάζω

μέμφομαι

κατηγορώ, κατακρίνω

ὀρθόω (ὀρθοῖ)

στηρίζω, ανυψώνω

καταρρέπω

ρίχνω κάτω, γκρεμίζω

ζηλωτός

ζηλευτός

παντελὴς μοναρχία

απόλυτη εξουσία ενός ανθρώπου

θάλλω

ανθίζω, ευημερώ

ἔμψυχος νεκρός

ζωντανός νεκρός

καπνοῦ σκιά

κάτι χωρίς καμία αξία

ἄχθος

βάρος, συμφορά

αὐτόχειρ

με το δικό του χέρι

μηνίω (μηνίσας)

οργίζομαι, θυμώνω

δάμαρ

σύζυγος, γυναίκα

Ετυμολογικά συγγενή

τύχη

τύχη · τυχερός · ατυχία Λεξικό Τριανταφυλλίδη

μοναρχία

μοναρχία · μονάρχης · μοναρχικός Λεξικό Τριανταφυλλίδη

νεκρός (νεκρόν)

νεκρός · νεκροταφείο · νεκροψία Λεξικό Τριανταφυλλίδη

ἡδονή (ἡδονάς)

ηδονή · ηδονισμός · ηδονικός Λεξικό Τριανταφυλλίδη

ἔμψυχος (ἔμψυχον)

έμψυχος · εμψυχώνω · εμψύχωση Λεξικό Τριανταφυλλίδη

μάντις

μάντης · μαντεία · μαντεύω Λεξικό Τριανταφυλλίδη