Οικονομική, κοινωνική και πολιτική οργάνωση των αποίκων

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ Από τον 8ο αι. π.Χ. έως την επικράτηση των Ρωμαίων

Γιατί

• Στους δύο αιώνες 8ος έως 6ος π.Χ. οι Έλληνες εξαπλώθηκαν στον Εύξεινο Πόντο και τη Μεσόγειο αναζητώντας γη και εμπόριο.

Τι έγινε

1. Οι αποικίες της Δύσης ήταν νέες ανεξάρτητες πόλεις-κράτη και όχι προεκτάσεις των μητροπόλεων, αν και κράτησαν επαφές μέσω των πανελλήνιων ιερών.
2. Ο οικιστής, αρχηγός της αποστολής, φρόντιζε πρώτα απ' όλα να μοιράσει τη γη στους αποίκους.
3. Όπου η θέση ευνοούσε, οι άποικοι ασχολήθηκαν με το εμπόριο και διαμορφώθηκε «αστική» τάξη δίπλα σε λίγους αριστοκράτες.
4. Οι γηγενείς έδιναν φτηνά εργατικά χέρια, κάτι που ευνόησε τη δουλεία και τη βιοτεχνία.
5. Οι σχέσεις με τους γηγενείς και οι συγκρούσεις με τους Καρχηδονίους καθόρισαν την πολιτική οργάνωση της Σικελίας.
6. Με την υποταγή μικρών πόλεων, μετακινήσεις πληθυσμών και πολιτογράφηση μισθοφόρων σχηματίστηκαν μεγάλα κράτη με τυραννίδα, όπως οι Συρακούσες.

Τι άλλαξε

• Οι ελληνικές πόλεις της Δύσης έγιναν σταδιακά κέντρα του ευρωπαϊκού πολιτισμού, επηρεάζοντας και επηρεαζόμενες από τους γειτονικούς λαούς.

Πρόσωπα

οικιστής

ο αρχηγός της αποικιακής αποστολής

Διόδωρος Σικελιώτης

αρχαίος ιστορικός που περιγράφει την κοινοτική οργάνωση της αποικίας στις Λιπάρες νήσους

Όροι

Μεγάλη Ελλάδα

η Κάτω Ιταλία

μητρόπολη

η μητέρα-πόλη από την οποία έφυγαν οι άποικοι

αστική τάξη

η τάξη των αποίκων που ασχολούνταν με το εμπόριο

τυραννίδα

το πολίτευμα των περισσότερων κρατών της Κάτω Ιταλίας και της Σικελίας από τις αρχές του 5ου αι. π.Χ.

Λιπάρες νήσοι

νησιά όπου οι άποικοι καλλιεργούσαν από κοινού τη γη και μοίραζαν με κλήρο τα νησιά κάθε είκοσι χρόνια