Η ενότητα διδάσκει τη συνοχή του κειμένου: πώς μεταβαίνουμε φυσικά και λογικά από λέξη σε λέξη, από πρόταση σε πρόταση και από παράγραφο σε παράγραφο με διαρθρωτικές λέξεις, επανάληψη, παράλειψη, αντικατάσταση, γενικότερους όρους και λέξεις του ίδιου χώρου.
Α΄ ΛΥΚΕΙΟΥΕΚΦΡΑΣΗ-ΕΚΘΕΣΗΕΝΟΤΗΤΑ 415 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Μια σειρά προτάσεων είναι κείμενο μόνο όταν έχει συνοχή: η κατανόηση ενός στοιχείου εξαρτάται από κάποιο άλλο και τα νοήματα πλέκονται σε συνεκτικό σύνολο.
Συνοχή πετυχαίνουμε όταν περνάμε φυσικά και λογικά από λέξη σε λέξη, από πρόταση σε πρόταση, από περίοδο σε περίοδο και από παράγραφο σε παράγραφο, χωρίς κενά.
Πρώτος τρόπος είναι οι διαρθρωτικές λέξεις, που δηλώνουν επεξήγηση, αντίθεση, προσθήκη, συμπέρασμα ή χρόνο.
Άλλοι τρόποι: επανάληψη λέξης, παράλειψη όρου που ήδη αναφέρθηκε, αντικατάσταση με αντωνυμία, επίρρημα ή συνώνυμο.
Επίσης υπερώνυμα, το όλον και τα μέρη του, γενικότερος όρος και λέξεις από τον ίδιο χώρο· τα όρια ανάμεσα σε αυτούς τους τρόπους είναι ελαστικά.
Σε αφηγηματικό κείμενο η συνοχή στηρίζεται και στον άξονα του χρόνου (σύγχρονο, προτερόχρονο, υστερόχρονο) και σε σχέσεις αιτίου και αποτελέσματος.
Η συνοχή διατηρείται και όταν το ύφος, ανάλογο με τον σκοπό, μένει ενιαίο.
Ασκήσεις: αποκατάσταση συνοχής σε σειρά κύριων προτάσεων με συνδετικές λέξεις και αντωνυμίες, και έλεγχος συνοχής στα δικά μας κείμενα.
Όταν οι προτάσεις δένονται και εσωτερικά και μεταξύ τους, όταν δηλαδή για να καταλάβουμε ένα στοιχείο πρέπει να ανατρέξουμε σε κάποιο άλλο. Τότε τα νοήματα πλέκονται και οι προτάσεις γίνονται ένα συνεκτικό σύνολο.
Ποιες σχέσεις δηλώνουν οι διαρθρωτικές λέξεις;
Επεξήγηση (δηλαδή, με άλλα λόγια), αντίθεση (αν και, εντούτοις, ωστόσο, αντίθετα), προσθήκη (και, επίσης, πρώτο, δεύτερο), συμπέρασμα (επομένως, συνεπώς, λοιπόν) και χρόνο (έπειτα, αργότερα, όταν). Φράσεις όπως «αποτέλεσμα ήταν» δηλώνουν αιτία και αποτέλεσμα.
Με ποιους άλλους τρόπους επιτυγχάνεται η συνοχή;
Με επανάληψη λέξης, με παράλειψη λέξης που έχει ήδη ειπωθεί, με αντικατάσταση από αντωνυμία, επίρρημα ή συνώνυμο, με υπερώνυμες λέξεις, με το όλον και τα μέρη του, με γενικότερο όρο και με λέξεις του ίδιου νοηματικού χώρου. Συνοχή δίνει και το ενιαίο ύφος.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.