Η ενότητα παρουσιάζει το χρονογράφημα: σύντομο, ευχάριστο κείμενο εφημερίδας ή περιοδικού που σχολιάζει την επικαιρότητα, με τα θέματα, τον σκοπό και το ύφος του, την καταγωγή του και τους γνωστούς Έλληνες χρονογράφους, και δίνει χρονογραφήματα για ανάλυση.
Α΄ ΛΥΚΕΙΟΥΕΚΦΡΑΣΗ-ΕΚΘΕΣΗΕΝΟΤΗΤΑ 415 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Το χρονογράφημα είναι σύντομο, ευχάριστο κείμενο σε σταθερή στήλη εφημερίδας ή περιοδικού που σχολιάζει την επικαιρότητα.
Συνδυάζει χάρη και σκωπτικότητα, ευφυολογία και κριτικό στοχασμό, αφήγηση και διδακτική πρόθεση· δημιουργεί στενή σχέση χρονογράφου και αναγνωστών.
Τα θέματά του είναι απεριόριστα: ευχάριστα και δυσάρεστα, ατομικά και κοινωνικά, παλιά και νέα.
Σκοπός του είναι να ωφελήσει το κοινό: να υποδείξει, να συμβουλέψει, να διδάξει, με τρόπο ευχάριστο αλλά και καυστικό.
Το ύφος του είναι κοφτό και λιτό, με μικροπερίοδο λόγο, παράταξη ή ασύνδετο, κοντά στον προφορικό λόγο και με δραματοποίηση.
Είναι έντεχνος λόγος αλλά όχι κατ' ανάγκη λογοτεχνικό είδος· άλλοτε μπαίνει στη λογοτεχνία, άλλοτε μένει στη δημοσιογραφία.
Γεννήθηκε στη Γαλλία πριν από την Επανάσταση· στην Ελλάδα το έφερε ο Κ. Πωπ και το καθιέρωσε ο Ι. Κονδυλάκης· ακολούθησαν Νιρβάνας, Μελάς, Παπαντωνίου, Ψαθάς, Παλαιολόγος και άλλοι.
Διαβάζονται χρονογραφήματα και ζητείται να επισημανθούν τα γνωρίσματα του είδους και να γραφτεί ένα σύντομο δικό μας.
Πρόσωπα
Κωνσταντίνος Πωπ
έφερε το χρονογράφημα στην Ελλάδα, στο περιοδικό «Ευτέρπη»
Ιωάννης Κονδυλάκης
ο «Διαβάτης», πατέρας του σημερινού χρονογραφήματος
Παύλος Νιρβάνας
χρονογράφος· μίλησε για το είδος στην Ακαδημία (1928)
Είδος έντεχνου πεζού λόγου, συχνά με λογοτεχνική χροιά, που δημοσιεύεται κυρίως σε εφημερίδες, σε σταθερή στήλη. Σχολιάζει την επικαιρότητα της κοινωνικής, πολιτιστικής και πολιτικής ζωής, σε τόνο εύθυμο, ειρωνικό, κάποτε δηκτικό ή διδακτικό.
Ποια είναι τα γνωρίσματα του ύφους του χρονογραφήματος;
Συνήθως είναι κοφτό, λιτό και ζωντανό: προτιμά τον μικροπερίοδο λόγο, την παράταξη και το ασύνδετο σχήμα, πλησιάζει τον προφορικό λόγο και αξιοποιεί τη δραματοποίηση. Σταθερά του γνωρίσματα είναι η γλαφυρότητα και η λιτότητα.
Ποιος έφερε το χρονογράφημα στην Ελλάδα;
Ο Κωνσταντίνος Πωπ, στα μέσα του 19ου αιώνα, στο περιοδικό «Ευτέρπη». Πατέρας του σημερινού χρονογραφήματος θεωρείται ο Ιωάννης Κονδυλάκης, που υπέγραφε «Διαβάτης». Στη σημερινή του μορφή το είδος εμφανίστηκε στη Γαλλία πριν από τη Γαλλική Επανάσταση.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.