Η γλώσσα καλύπτει και αποκαλύπτει τον τρόπο που βλέπουμε τα πράγματα: οι άνθρωποι ονομάζουν διαφορετικά το ίδιο γεγονός και φορτίζουν διαφορετικά την ίδια λέξη, ενώ ο ίδιος ομιλητής αλλάζει επίπεδο λόγου ανάλογα με την περίσταση.
Α΄ ΛΥΚΕΙΟΥΕΚΦΡΑΣΗ-ΕΚΘΕΣΗΕΝΟΤΗΤΑ 115 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Από τις λέξεις που διαλέγει κανείς φαίνεται πώς ζει, καταλαβαίνει και κρίνει τα πράγματα και τα γεγονότα.
Το ίδιο πράγμα παίρνει άλλο όνομα ή άλλο χαρακτηρισμό από τον καθένα, ανάλογα με τη θέση τους απέναντί τους.
Φορτίζουν επίσης την ίδια λέξη με διαφορετικές αποχρώσεις, ανάλογα με τα βιώματά τους.
Όταν κάποιος κρίνει με «δύο μέτρα και δύο σταθμά», βάζει θετικές λέξεις στις δικές του πράξεις και αρνητικές στις ίδιες πράξεις των άλλων.
Για το ίδιο πρόσωπο, ο καθένας από τη σκοπιά του λέει άλλα: άλλοι το επαινούν και άλλοι το κατηγορούν.
Ο ίδιος ομιλητής αλλάζει επίπεδο λόγου ανάλογα με την περίσταση, από το ευγενικό ως το ωμό.
Ένας κανονισμός μπορεί να διατυπωθεί σε διαφορετικά ύφη (αυστηρό, ήπιο, επιεικές) που ταιριάζουν στο «ύφος» του φορέα του.
Γιατί ο καθένας ονομάζει το ίδιο γεγονός από τη δική του σκοπιά. Ένας φόνος σε βεντέτα είναι θρήνος για τη μία οικογένεια, δικαίωση για την άλλη και έγκλημα για την αστυνομία, που τον καταγράφει ουδέτερα.
Τι σημαίνει ότι φορτίζουμε διαφορετικά την ίδια λέξη;
Η ίδια έννοια έχει άλλη απόχρωση για διαφορετικούς ανθρώπους. Την ελευθερία δεν τη ζει το ίδιο όποιος την απολαμβάνει και όποιος ζει κάτω από καθεστώς βίας. Έτσι και ένα μέτρο μπορεί να λέγεται «λιτότητα» από τον έναν και «πείνα» από τον άλλον.
Μπορεί ο ίδιος άνθρωπος να μιλά για το ίδιο θέμα με διαφορετικό τρόπο;
Ναι. Ανάλογα με την περίσταση διαλέγει άλλο επίπεδο λόγου: ευγενικό ή ωμό, επίσημο ή οικείο. Το ίδιο ισχύει για έναν κανονισμό, που μπορεί να γραφτεί σε αυστηρό, ήπιο ή επιεικές ύφος.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.