Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Χημικός δεσμός σχηματίζεται όταν οι έλξεις ανάμεσα σε δύο σωματίδια ξεπερνούν τις απώσεις και το σύστημα πηγαίνει σε χαμηλότερη ενέργεια· σε αυτόν συμμετέχουν τα ηλεκτρόνια σθένους.
Κανόνας των οκτώ: τα άτομα τείνουν να αποκτήσουν οκτώ ηλεκτρόνια στην εξωτερική στιβάδα (δύο αν είναι η K), δηλαδή δομή ευγενούς αερίου.
Η χημική συμπεριφορά καθορίζεται από τα ηλεκτρόνια σθένους και από την ατομική ακτίνα: μικρή ακτίνα και πολλά ηλεκτρόνια σθένους σημαίνουν τάση πρόσληψης (αμέταλλα), μεγάλη ακτίνα και λίγα σημαίνουν τάση αποβολής (μέταλλα).
Η ατομική ακτίνα ελαττώνεται κατά μήκος μιας περιόδου και αυξάνεται προς τα κάτω σε μια ομάδα· γι' αυτό το Cs χάνει πιο εύκολα ηλεκτρόνιο από το Na.
Ιοντικός δεσμός: συνήθως μέταλλο δίνει 1 έως 3 ηλεκτρόνια σε αμέταλλο και τα ιόντα που προκύπτουν έλκονται ηλεκτροστατικά (π.χ. LiF, NaCl). Τα κατιόντα είναι μικρότερα και τα ανιόντα μεγαλύτερα από τα άτομά τους.
Ιοντικές ενώσεις (οξείδια και υδροξείδια μετάλλων, άλατα): κρύσταλλοι χωρίς μόρια, υψηλά σημεία τήξης, σκληρές και εύθραυστες, άγουν το ρεύμα μόνο ως τήγμα ή διάλυμα.
Ομοιοπολικός δεσμός: δύο άτομα, συνήθως αμέταλλα, μοιράζονται ένα κοινό ζεύγος ηλεκτρονίων (απλός δεσμός) ή περισσότερα (διπλός, τριπλός)· οι ηλεκτρονιακοί τύποι δείχνουν δεσμικά και μη δεσμικά ζεύγη.
Ηλεκτραρνητικότητα είναι η τάση ενός ατόμου να έλκει ηλεκτρόνια μέσα σε μόριο. Ίδια άτομα δίνουν μη πολικό δεσμό, διαφορετικά πολικό. Οι μοριακές ενώσεις είναι κυρίως ενώσεις αμετάλλων και κακοί αγωγοί σε καθαρή μορφή.
Κάθε άσκηση διορθώνεται μόλις απαντήσεις και δείχνει πώς βγαίνει η σωστή απάντηση. Οι ασκήσεις φτιάχνονται για αυτή την ενότητα κάθε φορά από την αρχή. Δεν είναι οι λύσεις των ασκήσεων του σχολικού βιβλίου.
Συχνές απορίες
Πότε σχηματίζεται ιοντικός δεσμός;
Ανάμεσα σε μέταλλο και αμέταλλο. Το μέταλλο αποβάλλει ηλεκτρόνια, το αμέταλλο τα προσλαμβάνει, και τα ιόντα που προκύπτουν έλκονται.
Πότε ομοιοπολικός;
Ανάμεσα σε δύο αμέταλλα, που μοιράζονται κοινά ζεύγη ηλεκτρονίων.
Τι λέει ο κανόνας της οκτάδας;
Ότι τα άτομα τείνουν να αποκτήσουν οκτώ ηλεκτρόνια στην εξωτερική τους στιβάδα, δηλαδή δομή ευγενούς αερίου. Για τα πολύ ελαφρά αρκούν δύο.
Γιατί άγουν τα ιοντικά διαλύματα το ρεύμα;
Γιατί στο διάλυμα ή στο τήγμα τα ιόντα κινούνται ελεύθερα. Στο στερεό είναι δεσμευμένα στο πλέγμα και δεν άγουν.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.