Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο είναι μείγματα υδρογονανθράκων που σχηματίστηκαν στο υπέδαφος. Το κεφάλαιο εξηγεί πώς το αργό πετρέλαιο αποθειώνεται και χωρίζεται σε κλάσματα, γιατί το φυσικό αέριο ρυπαίνει λιγότερο και πώς από το πετρέλαιο φτιάχνονται πετροχημικά, πολυμερή και πλαστικά.
Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΧΗΜΕΙΑΕΝΟΤΗΤΑ 3, ΚΕΦ. 215 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Το πετρέλαιο είναι ορυκτό υγρό καύσιμο από υγρούς υδρογονάνθρακες με διαλυμένους αέριους και στερεούς, και λίγες ενώσεις θείου, οξυγόνου, αζώτου· σχηματίστηκε από θαλάσσιο πλαγκτόν με πίεση, θερμότητα και βακτήρια.
Το φυσικό αέριο είναι κυρίως μεθάνιο, με λίγο αιθάνιο, προπάνιο και βουτάνιο· σχηματίστηκε όπως το πετρέλαιο.
Στα διυλιστήρια το αργό πετρέλαιο πρώτα αποθειώνεται (φεύγει το θείο που θα έδινε SOx) και μετά χωρίζεται με κλασματική απόσταξη σε κλάσματα κατά σημείο βρασμού.
Βενζίνη είναι το κλάσμα με 5 έως 12 άτομα C· η ποιότητά της μετριέται με τον αριθμό οκτανίου. Οι παλιές ενώσεις μολύβδου αντικαταστάθηκαν με την αμόλυβδη βενζίνη και τους καταλύτες.
Το φυσικό αέριο χρησιμοποιείται για ενέργεια, κίνηση και σπίτια· ρυπαίνει λιγότερο γιατί δεν δίνει SOx και NOx.
Πετροχημικά είναι προϊόντα που φτιάχνονται από το πετρέλαιο: πλαστικά, διαλύτες, απορρυπαντικά, συνθετικά υφάσματα και χρώματα· τα μελετά η Πετροχημεία.
Πολυμερισμός: μονομερή ενώνονται σε μακρομόρια (πολυμερή). Αιθένιο → πολυαιθυλένιο, βινυλοχλωρίδιο → PVC. Υπάρχουν και φυσικά πολυμερή: καουτσούκ, άμυλο, κυτταρίνη, πρωτεΐνες, μετάξι.
Τα πλαστικά είναι φτηνά, ελαφριά, ανθεκτικά και μονωτικά, αλλά μένουν για πολύ στο περιβάλλον και καίγονται βγάζοντας τοξικά· γι' αυτό αναζητούνται βιοδιασπώμενα πλαστικά και ανακύκλωση.
Ο διαχωρισμός του αργού πετρελαίου σε κλάσματα, δηλαδή ομάδες υδρογονανθράκων με παρόμοιο σημείο βρασμού. Επειδή το σημείο βρασμού εξαρτάται από τον αριθμό των ατόμων άνθρακα, κάθε κλάσμα έχει μόρια παρόμοιου μεγέθους. Γίνεται σε ψηλή αποστακτική στήλη στα διυλιστήρια, μετά την αποθείωση.
Γιατί το φυσικό αέριο θεωρείται καθαρότερο καύσιμο από το πετρέλαιο;
Γιατί αποτελείται κυρίως από μεθάνιο και η καύση του δεν δίνει οξείδια του θείου και του αζώτου· εκπέμπει πολύ λιγότερους ρύπους. Επίσης μειώνει την εξάρτηση από το πετρέλαιο και εξοικονομεί ενέργεια σε σχέση με το ηλεκτρικό ρεύμα στα σπίτια.
Τι είναι ο πολυμερισμός;
Η αντίδραση όπου πολλά μικρά μόρια, τα μονομερή, ενώνονται σε ένα τεράστιο μόριο, το πολυμερές. Π.χ. πολλά μόρια αιθενίου δίνουν πολυαιθυλένιο και το βινυλοχλωρίδιο δίνει PVC. Πλαστικό είναι υλικό με κύριο συστατικό ένα πολυμερές και πρόσθετες ουσίες.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.