Η πέμπτη ενότητα παρουσιάζει τον Σκεπτικισμό μέσα από τον Σέξτο τον Εμπειρικό: όποιος πιστεύει ότι κάτι είναι από τη φύση του καλό ή κακό ζει σε διαρκή ταραχή, ενώ όποιος αναστέλλει την κρίση του, την «εποχή», βρίσκει την αταραξία, που την ακολουθεί όπως η σκιά το σώμα.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Ο Σέξτος ο Εμπειρικός, γιατρός του 2ου και 3ου αι. μ.Χ., έγραψε τις Πυρρώνειαι Υποτυπώσεις, γενική έκθεση του Σκεπτικισμού.
Τον Σκεπτικισμό τον ίδρυσε ο Πύρρων από την Ήλιδα, που έζησε την εποχή του Αριστοτέλη: η αληθινή φύση των πραγμάτων δεν μας φανερώνεται και για κάθε θέμα υπάρχουν αντίθετοι και ισοδύναμοι λόγοι (ισοσθένεια).
Κατά τον Σέξτο η ταραχή οφείλεται στη λάθος πεποίθηση ότι το καλό και το κακό υπάρχουν από τη φύση, ενώ είναι θέμα συμβάσεων (νόμῳ).
Η έλλειψη «αγαθών» γεννά επιθυμία και ταραχή· η απόκτησή τους γεννά φόβο απώλειας.
Οι Σκεπτικοί χωρίζονται σε Πυρρώνειους και Ακαδημεικούς· στην Ακαδημία του Πλάτωνα ο Αρκεσίλαος και ο Καρνεάδης έκριναν τον δογματισμό των Στωικών.
Ο Διογένης Λαέρτιος γράφει ότι δεν υπάρχει καλό από τη φύση, αφού το ίδιο πράγμα, π.χ. η ηδονή, είναι καλό για τον Επίκουρο και κακό για τον Αντισθένη.
Ο Σκεπτικός είναι μετριοπαθής, ανεκτικός και επιεικής· οι οπτικές απάτες δείχνουν πόσο πλανώνται οι αισθήσεις.
Γιατί ταράζεται όποιος πιστεύει ότι κάτι είναι από τη φύση του καλό;
Γιατί όταν του λείπουν όσα θεωρεί αγαθά νομίζει ότι τον κυνηγούν τα κακά και τρέχει να τα αποκτήσει· κι όταν τα αποκτήσει, ταράζεται ακόμη περισσότερο από την υπερηφάνεια και από τον φόβο μήπως τα χάσει. Όποιος δεν ορίζει με βεβαιότητα τι είναι καλό ή κακό μένει ατάραχος.
Τι είναι η «εποχή» των Σκεπτικών;
Η αναστολή της κρίσης: μια στάση του νου όπου ούτε αρνούμαστε ούτε βεβαιώνουμε κάτι, και δεν συναινούμε σε δογματικές θέσεις. Οι Σκεπτικοί έφτασαν σε αυτήν όταν δεν μπόρεσαν να αποφασίσουν οριστικά ανάμεσα στα δεδομένα των αισθήσεων και της σκέψης.
Ποια σχέση έχει η εποχή με την αταραξία;
Η αταραξία έρχεται μαζί με την εποχή, σαν τη σκιά που πάει πάντα με το σώμα. Για τους Σκεπτικούς η αταραξία, που ταυτίζεται με την ευδαιμονία, είναι σκοπός της ζωής στα ζητήματα γνώμης, ενώ σε όσα επιβάλλει η ανάγκη στόχος είναι ο μετριασμός των παθών.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.