Η δεύτερη ενότητα γνωρίζει το εγκώμιο μέσα από το «Ελένης Εγκώμιον» του Γοργία: ο σοφιστής υπερασπίζεται την Ελένη και δείχνει πόση δύναμη έχει ο λόγος πάνω στην ψυχή, για καλό ή για απάτη.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Ο Γοργίας (483/80 έως 376/5 π.Χ.), Σικελός από τους Λεοντίνους, επισκέφθηκε την Αθήνα το 427 π.Χ. ως πρεσβευτής και γοήτευσε τους Αθηναίους.
Το Ελένης Εγκώμιον είναι απολογία της Ελένης αλλά και μελέτη για το τι μπορεί ο λόγος.
Στο προοίμιο απαριθμεί τι είναι «ευκοσμία» για την πόλη, το σώμα, την ψυχή, την πράξη και τον λόγο· ο Αριστοτέλης τον επαινεί γιατί απαρίθμησε συγκεκριμένες αρετές.
Εξετάζει τέσσερις αιτίες της φυγής της Ελένης και τη δικαιώνει σε όλες.
Αν την έπεισε ο λόγος, και πάλι δεν φταίει: η πειθώ, αν και δεν μοιάζει με εξαναγκασμό, έχει την ίδια δύναμη.
Ο επαγγελματίας ρήτορας επιδιώκει την αληθοφάνεια, όχι την αλήθεια· ο Γοργίας μιλά και για την τέχνη ως ψευδαίσθηση.
Στον Μένωνα του Πλάτωνα ο Γοργίας δίνει χωριστές αρετές για τον άντρα (τα κοινά) και για τη γυναίκα (το σπίτι).
Ο Πρωταγόρας δίδασκε τους «δισσούς λόγους» και ο Πρόδικος την ορθοέπεια· ο λόγος του Γοργία έχει τα «Γοργίεια σχήματα».
Πρόσωπα
Γοργίας
σοφιστής και ρήτορας, συγγραφέας του Εγκωμίου
Ελένη
η ηρωίδα που υπερασπίζεται ο Γοργίας
Πάρης
ο Τρώας με τον οποίο έφυγε η Ελένη
Πρωταγόρας
δισσοί λόγοι, το αδύναμο επιχείρημα γίνεται ισχυρό
Με ποια επιχειρήματα υπερασπίζεται ο Γοργίας την Ελένη;
Προτείνει τέσσερις πιθανές αιτίες για όσα έκανε: θέλημα της Τύχης, των θεών και της Ανάγκης, αρπαγή με βία, πειθώ με λόγια ή έρωτα από τη θέα. Σε κάθε περίπτωση δείχνει ότι δεν έφυγε με δική της πρόθεση, άρα είναι αθώα.
Τι σημαίνει ότι ο λόγος είναι «μεγάλος δυνάστης»;
Ότι ο λόγος, αν και δεν έχει σχεδόν σώμα, κάνει θαυμαστά έργα: σταματά τον φόβο, διώχνει τη λύπη, φέρνει χαρά, αυξάνει τον οίκτο. Ο Γοργίας τον συγκρίνει με τα φάρμακα που επιδρούν στο σώμα· μπορεί όμως και να εξαπατήσει.
Ποια είναι τα μέρη του ρητορικού λόγου;
Προοίμιο (εισαγωγή), διήγηση (αφήγηση), πίστη (απόδειξη) και επίλογος (συμπέρασμα). Το προοίμιο προετοιμάζει το ακροατήριο να ακούσει με προσοχή και εύνοια.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.