Η εισαγωγή του πρώτου κεφαλαίου παρουσιάζει την προσωκρατική φιλοσοφία: πού και πότε γεννήθηκε, ποιοι ήταν οι κυριότεροι Προσωκρατικοί, ποια ερωτήματα έθεσαν και από πού γνωρίζουμε το έργο τους.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Προσωκρατικοί λέγονται οι φιλόσοφοι που έζησαν πριν από τον Σωκράτη (470/69 έως 399 π.Χ.)· έδρασαν τον 6ο και 5ο αι. π.Χ.
Η φιλοσοφία τους ξεκίνησε από την Ιωνία και απλώθηκε στη Σικελία, στην Κάτω Ιταλία, στα νησιά, στη Θράκη και στην Αθήνα.
Ένωσαν τη φιλοσοφία με την επιστήμη: ασχολήθηκαν με αστρονομία, γεωμετρία, μαθηματικά, μηχανική και ιατρική.
Τον 6ο αι. π.Χ. ο Θαλής, ο Αναξίμανδρος, ο Αναξιμένης, ο Ξενοφάνης και ο Πυθαγόρας ζήτησαν κυρίως την αρχή του κόσμου.
Τον 5ο αι. π.Χ. ο Παρμενίδης, ο Ζήνων, ο Ηράκλειτος, ο Εμπεδοκλής, ο Αναξαγόρας, ο Λεύκιππος και ο Δημόκριτος μελέτησαν κυρίως τη δομή του κόσμου.
Εξηγούσαν τον κόσμο με παρατήρηση και με λογικές μεθόδους (αναγωγή, επαγωγή, αναλογία).
Τους απασχόλησαν και η αρετή, η δικαιοσύνη, η δημοκρατία και ο νόμος, αλλά η φιλοσοφία τους θεωρείται κοσμοκεντρική· ανθρωποκεντρική γίνεται με τον Σωκράτη και τους Σοφιστές.
Θεωρούνται πηγή του φιλοσοφικού και επιστημονικού πνεύματος της Ευρώπης.
Γιατί στις ελληνικές αποικίες της Μικράς Ασίας (πρώτα στη Μίλητο, μετά στην Έφεσο και στην Κολοφώνα) υπήρχαν ανεπτυγμένη οικονομία, κοινωνική και πολιτική ελευθερία και επαφή ανάμεσα σε διαφορετικούς λαούς και πολιτισμούς.
Τι νέο έφεραν οι Προσωκρατικοί;
Προσπάθησαν να εξηγήσουν τον κόσμο και τη φύση με τη λογική, χωρίς να στηρίζονται στον μύθο, στη θρησκεία ή στην παράδοση. Γι’ αυτό λέγονται οι πρώτοι κοσμολόγοι και φυσιολόγοι· αναζήτησαν την αρχή και τη δομή του κόσμου με παρατήρηση και λογικές μεθόδους.
Πώς γνωρίζουμε σήμερα τα έργα των Προσωκρατικών;
Τα έργα τους, συνήθως με τίτλο Περί Φύσεως, σώζονται μόνο σε αποσπάσματα. Τα γνωρίζουμε από μεταγενέστερους φιλοσόφους (Πλάτωνα, Αριστοτέλη, Πλούταρχο, Σέξτο Εμπειρικό), από δοξογράφους όπως ο Θεόφραστος και ο Αέτιος, από βιογράφους όπως ο Διογένης ο Λαέρτιος και από το Ανθολόγιο του Στοβαίου.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.