5.2
Βυζαντινή Γραμματεία
Ιστορία, ρητορική, υμνογραφία και η αντιγραφή που έσωσε την αρχαία γραμματεία.
Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑ
ΕΝΟΤΗΤΑ 515 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Άνοιγμα βιβλίου
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.
ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ 4ος – 15ος αιώνας
Γιατί
- Η Εκκλησία και η αυλή χρειάζονταν μορφωμένους γραφείς και ρήτορες.
- Η αρχαία κληρονομιά αντιγραφόταν και σχολιαζόταν συστηματικά.
Τι έγινε
- Γράφονται ιστορικά έργα, χρονογραφίες, ρητορικοί λόγοι και ύμνοι.
- Οι υμνογράφοι δημιουργούν τα κοντάκια και τους κανόνες της λατρείας.
- Τα μοναστήρια και τα εργαστήρια αντιγραφής σώζουν αρχαία κείμενα.
- Εμφανίζεται και δημώδης γραμματεία, πιο κοντά στην ομιλούμενη γλώσσα.
Τι άλλαξε
- Χάρη στην αντιγραφή σώζεται το μεγαλύτερο μέρος της αρχαίας ελληνικής γραμματείας.
Πρόσωπα
- Ρωμανός ο Μελωδός
- Ο σημαντικότερος υμνογράφος, δημιουργός κοντακίων.
- Άννα Κομνηνή
- Συνέγραψε την Αλεξιάδα.
Όροι
- χρονογραφία
- Ιστορικό έργο που αφηγείται τα γεγονότα κατά χρονολογική σειρά.
- κοντάκιο
- Είδος εκκλησιαστικού ύμνου.
Συχνές απορίες
Τι είναι η χρονογραφία;
Ιστορικό έργο με χρονολογική αφήγηση των γεγονότων.
Ποιος ήταν ο Ρωμανός ο Μελωδός;
Ο σημαντικότερος υμνογράφος της βυζαντινής εκκλησιαστικής ποίησης.
Γιατί έχει σημασία η αντιγραφή;
Γιατί χωρίς τα βυζαντινά αντίγραφα δεν θα είχε σωθεί η αρχαία ελληνική γραμματεία.