Διάθεση λέγεται η ιδιότητα του ρήματος να φανερώνει αν το υποκείμενο κάνει κάτι, παθαίνει κάτι ή απλώς είναι σε μια κατάσταση. Η ενότητα ονομάζει τις τέσσερις διαθέσεις και εξηγεί γιατί η διάθεση δεν είναι το ίδιο με τη φωνή.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Το ρήμα είναι βασικό στοιχείο της πρότασης: μας λέει τι κάνει το υποκείμενο, τι παθαίνει ή σε τι κατάσταση είναι.
Αυτή η ιδιότητα του ρήματος λέγεται διάθεση· οι διαθέσεις είναι τέσσερις: ενεργητική, μέση, παθητική, ουδέτερη.
Η φωνή αφορά τη μορφή, το σύνολο των τύπων του ρήματος όταν κλίνεται· φωνές είναι δύο.
Ενεργητικής φωνής είναι τα ρήματα που στο α΄ ενικό της οριστικής ενεστώτα λήγουν σε -ω ή -μι· μέσης φωνής όσα λήγουν σε -μαι.
Διάθεση και φωνή δεν συμπίπτουν πάντα: ένα ρήμα σε -μαι μπορεί να έχει ενεργητική διάθεση.
Τέσσερις: ενεργητική, μέση, παθητική και ουδέτερη. Ανάλογα με αυτές χωρίζονται και τα ρήματα.
Ποια η διαφορά διάθεσης και φωνής;
Η διάθεση έχει να κάνει με το τι σημαίνει το ρήμα, η φωνή με τη μορφή του, δηλαδή τις καταλήξεις του. Διαθέσεις υπάρχουν τέσσερις, φωνές μόνο δύο.
Μπορεί ένα ρήμα μέσης φωνής να έχει ενεργητική διάθεση;
Ναι. Ένα ρήμα σε -μαι είναι μέσης φωνής, αλλά αν δείχνει ότι το υποκείμενο κάνει κάτι, έχει ενεργητική διάθεση. Γι᾽ αυτό διάθεση και φωνή δεν συμπίπτουν πάντα.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.