Η ενότητα χωρίζει τα αριθμητικά σε επίθετα (απόλυτα, τακτικά, πολλαπλασιαστικά, αναλογικά) και ουσιαστικά, δείχνει πώς κλίνονται και δίνει τους κανόνες ορθογραφίας για τους σύνθετους αριθμούς και το «μισός».
Α΄ Γυμνασίου · Γραμματική · Κεφ. 2.4 · 15 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Τα αριθμητικά δηλώνουν αριθμό, σειρά, μέγεθος και ποσότητα· είναι επίθετα ή ουσιαστικά.
Τα απόλυτα δηλώνουν ορισμένο πλήθος· το δύο και όσα είναι από το πέντε ως το εκατό δεν κλίνονται, ενώ το ένας κλίνεται μόνο στον ενικό και τα τρεις, τέσσερις μόνο στον πληθυντικό.
Από το διακόσιοι και πάνω κλίνονται όπως τα επίθετα· για το 0 υπάρχει το ουσιαστικό μηδέν, για τη μισή μονάδα το επίθετο μισός.
Διπλοί τύποι (επτά και εφτά, οκτώ και οχτώ, εννέα και εννιά) διαφέρουν στο ύφος: οι πρώτοι τυπικοί, οι δεύτεροι καθημερινοί.
Τα τακτικά δηλώνουν θέση σε σειρά, λήγουν σε -(τ)ος, -(τ)η, -(τ)ο και κλίνονται όπως τα επίθετα σε -ος, -η, -ο.
Τα πολλαπλασιαστικά λήγουν σε -πλός και δηλώνουν από πόσα μέρη είναι κάτι· τα αναλογικά λήγουν σε -πλάσιος και δηλώνουν πόσες φορές μεγαλύτερο είναι ένα ποσό.
Τα αριθμητικά ουσιαστικά είναι περιληπτικά (με -άδα) ή προσεγγιστικά (με -(α)ριά).
Ορθογραφία: σε μία λέξη ως το είκοσι, χωριστά από εκεί και πάνω· στα σύνθετα με το μισός -η μόνο μετά από ένας ή μία.
Ποια είναι η διαφορά πολλαπλασιαστικών και αναλογικών αριθμητικών;
Τα πολλαπλασιαστικά (διπλός, τριπλός) λένε από πόσα μέρη αποτελείται κάτι. Τα αναλογικά (διπλάσιος, τριπλάσιος) λένε πόσες φορές ένα ποσό είναι μεγαλύτερο από ένα άλλο.
Ενάμισης ή ενάμισι; Πότε γράφω -η και πότε -ι;
Το σύνθετο με το «μισός» γράφεται με -η στο τέλος μόνο όταν το πρώτο συνθετικό είναι το «ένας» ή το «μία» και η λέξη είναι αρσενική ή θηλυκή. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις γράφεται με -ι.
Πώς γράφονται οι μεγάλοι αριθμοί ολογράφως;
Τα απόλυτα από το ένα ως το είκοσι γράφονται σε μία λέξη· από το είκοσι ένα και πάνω οι μονάδες, οι δεκάδες και οι εκατοντάδες γράφονται χωριστά. Τα τακτικά γράφονται χωριστά από το δέκατος τρίτος και μετά, και κλίνεται κάθε λέξη τους.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.