απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Κεφ. 2

Λέξεις και συλλαβές

Το κεφάλαιο εξηγεί από τι αποτελείται η λέξη, ποια σύμφωνα μπορούν να την τελειώνουν, πώς ονομάζουμε τις συλλαβές κατά τη θέση και τον χρόνο τους και με ποιους κανόνες γίνεται ο συλλαβισμός στα αρχαία (§ 27-34).

Α΄ Γυμνασίου · Γραμματική Αρχαίας · Κεφ. 2 · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Ο λόγος αποτελείται από λέξεις και κάθε λέξη από φθόγγους· το πρώτο γράμμα λέγεται αρχικό, το τελευταίο τελικό, τα υπόλοιπα εσωτερικά.
  2. Στο τέλος αρχαίας λέξης μπορεί να βρεθεί κάθε φωνήεν, αλλά από τα σύμφωνα μόνο ν, ρ, ς, ξ, ψ.
  3. Συλλαβή είναι ένα φωνήεν ή δίφθογγος, μόνο του ή μαζί με σύμφωνα· κατά το πλήθος των συλλαβών η λέξη είναι μονοσύλλαβη, δισύλλαβη, τρισύλλαβη ή πολυσύλλαβη.
  4. Οι τρεις τελευταίες συλλαβές λέγονται λήγουσα, παραλήγουσα και προπαραλήγουσα.
  5. Κατά τον χρόνο, η συλλαβή είναι φύσει μακρόχρονη, θέσει μακρόχρονη ή βραχύχρονη.
  6. Ο συλλαβισμός ακολουθεί κανόνες για ένα, δύο ή τρία σύμφωνα ανάμεσα σε φωνήεντα, με κριτήριο αν υπάρχει αρχαία λέξη που αρχίζει με αυτά τα σύμφωνα.
  7. Οι σύνθετες λέξεις συλλαβίζονται κατά τα συνθετικά τους, εκτός αν έχει χαθεί το τελικό φωνήεν του θέματος του πρώτου συνθετικού.

Όροι

αρχικό γράμμα
το πρώτο γράμμα της λέξης
τελικό γράμμα
το τελευταίο γράμμα της λέξης
τελικά σύμφωνα
ν, ρ, ς, ξ, ψ
μονοσύλλαβη
λέξη με μία συλλαβή
πολυσύλλαβη
λέξη με πάνω από τρεις συλλαβές
λήγουσα
η τελευταία συλλαβή
παραλήγουσα
η προτελευταία συλλαβή
προπαραλήγουσα
η τρίτη από το τέλος συλλαβή
φύσει μακρόχρονη
συλλαβή με μακρόχρονο φωνήεν ή δίφθογγο
θέσει μακρόχρονη
βραχύ φωνήεν και μετά δύο σύμφωνα
βραχύχρονη συλλαβή
βραχύ φωνήεν και ως ένα σύμφωνο μετά
συλλαβισμός
χωρισμός της λέξης σε συλλαβές

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια σύμφωνα μπορούν να τελειώνουν μια αρχαία λέξη;

Από τα σύμφωνα μόνο ν, ρ, ς, καθώς και τα διπλά ξ και ψ. Φωνήεν μπορεί να είναι τελικό οποιοδήποτε.

Τι σημαίνει θέσει μακρόχρονη συλλαβή;

Είναι συλλαβή με βραχύχρονο φωνήεν που ακολουθείται στην ίδια λέξη από δύο ή περισσότερα σύμφωνα ή από διπλό σύμφωνο. Η φύσει μακρόχρονη έχει μακρόχρονο φωνήεν ή δίφθογγο.

Πώς συλλαβίζονται δύο σύμφωνα ανάμεσα σε φωνήεντα;

Πηγαίνουν μαζί με το επόμενο φωνήεν αν υπάρχει αρχαία ελληνική λέξη που αρχίζει από αυτά· αλλιώς χωρίζονται. Στις σύνθετες ο χωρισμός γίνεται ανάμεσα στα συνθετικά, εκτός αν χάθηκε το τελικό φωνήεν του πρώτου.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.