Το πρώτο κεφάλαιο παρουσιάζει το αλφάβητο της αρχαίας ελληνικής και χωρίζει τους φθόγγους: φωνήεντα βραχύχρονα, μακρόχρονα και δίχρονα, σύμφωνα άφωνα, ημίφωνα και διπλά, και τους έντεκα διφθόγγους (§ 16-26).
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Η αρχαία ελληνική γράφεται με τα ίδια 24 γράμματα με τη νέα· παλιότερα υπήρχε και το δίγαμμα (F) καθώς και ένας φθόγγος που σημειώνουμε με j.
Τα 7 φωνήεντα χωρίζονται σε βραχύχρονα (ε, ο), μακρόχρονα (η, ω) και δίχρονα (α, ι, υ)· το μήκος της προφοράς λέγεται χρόνος ή ποσότητα.
Τα 17 σύμφωνα χωρίζονται σε 9 άφωνα, 5 ημίφωνα και 3 διπλά.
Τα άφωνα χωρίζονται κατά το όργανο σε ουρανικά, χειλικά και οδοντικά και κατά την πνοή σε ψιλά, μέσα και δασέα.
Τα ημίφωνα είναι τα υγρά λ, ρ, τα ένρινα μ, ν και το συριστικό σ.
Οι δίφθογγοι είναι έντεκα: οχτώ κύριοι και τρεις καταχρηστικοί με υπογεγραμμένη (ᾳ, ῃ, ῳ)· κατά κανόνα μετρούν μακρόχρονοι.
Τα α, ι, υ, επειδή σε άλλες λέξεις προφέρονταν μακρόχρονα και σε άλλες βραχύχρονα. Το ε και το ο είναι πάντα βραχύχρονα, το η και το ω πάντα μακρόχρονα.
Γιατί τα ζ, ξ, ψ λέγονται διπλά σύμφωνα;
Γιατί το καθένα δείχνει δύο φθόγγους ενωμένους: το ξ βγαίνει από ουρανικό και σ, το ψ από χειλικό και σ, το ζ από σ και δ ή από δ και j.
Πότε το αι και το οι μετρούν ως βραχύχρονα;
Όταν βρίσκονται ακριβώς στο τέλος ασυναίρετης κλιτής λέξης. Μετρούν όμως μακρόχρονα στις καταλήξεις ευκτικής, καθώς και όταν κλείνουν επιρρήματα ή επιφωνήματα.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.