απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

Χ. Μπελ, «Το λυπημένο μου πρόσωπο»

Διήγημα του Χάινριχ Μπελ, σε μετάφραση Φάνη Τουλούπη: σε ένα φανταστικό ολοκληρωτικό κράτος, ένας άνθρωπος συλλαμβάνεται και καταδικάζεται επειδή είχε λυπημένο πρόσωπο, όπως πέντε χρόνια πριν είχε καταδικαστεί για χαρούμενο.

Γ΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Η εισαγωγή παρουσιάζει τον Μπελ (γενν. 1917), νομπελίστα του 1972, και λέει ότι το διήγημα δίνει εικόνα ενός ολοκληρωτικού καθεστώτος σαν το ναζιστικό.
  2. Ο αφηγητής, μόλις αποφυλακισμένος, κοιτάζει τους γλάρους σε ένα νεκρό, βρώμικο λιμάνι.
  3. Ένας πολιτσμάνος τον συλλαμβάνει για το λυπημένο του πρόσωπο, βάσει ενός νόμου που διατάζει την ευτυχία.
  4. Στον δρόμο οι περαστικοί δείχνουν ψεύτικο ενθουσιασμό και αποφεύγουν να διασταυρωθούν μαζί τους· ένας δάσκαλος τον φτύνει όπως ορίζει ο κανονισμός.
  5. Στο τμήμα οι φρουροί τον χτυπούν σύμφωνα με τον νόμο και ένας προανακριτής τον ανακρίνει.
  6. Μαθαίνουμε ότι είχε ήδη φυλακιστεί πέντε χρόνια για χαρούμενο πρόσωπο σε μέρα πένθους.
  7. Τον δέρνουν και τον καταδικάζουν σε δέκα χρόνια· σκέφτεται ότι πρέπει να μείνει εντελώς χωρίς πρόσωπο.

Πρόσωπα

Χάινριχ Μπελ
Γερμανός συγγραφέας, Νόμπελ 1972
ο αφηγητής
πρώην κατάδικος με λυπημένο πρόσωπο
ο πολιτσμάνος
τον συλλαμβάνει στο λιμάνι
ο δάσκαλος
τον φτύνει κατά τον κανονισμό
ο προανακριτής
του σπάει τα δόντια στην ανάκριση
Μπλάιγκετ
καθηγητής της κρατικής φιλοσοφίας
Φάνης Τουλούπης
ο μεταφραστής

Όροι

ολοκληρωτικό καθεστώς
κράτος που ελέγχει κάθε πτυχή της ζωής
σάτιρα
γελοιοποίηση για να καυτηριαστεί κάτι
ειρωνεία
λέμε κάτι και εννοούμε το αντίθετο
παράλογο
νόμος που διατάζει την ευτυχία
πρωτοπρόσωπη αφήγηση
ο ήρωας διηγείται ο ίδιος
συνάδερφος
η υποχρεωτική προσφώνηση όλων
σωματικά μέτρα
ξυλοδαρμός που προβλέπει ο νόμος
βαθμίς πρώτη
η πιο ήπια ποινή του πολιτσμάνου
ευτυχία και σαπούνι
το σύνθημα του αρχηγού
πατριδολατρικοί σύλλογοι
κάνουν παρελάσεις τρεις φορές την εβδομάδα
αδήλωτη
πόρνη μη δηλωμένη στην αστυνομία
αναγκαίος
το αποχωρητήριο
αντιμιλιταριστικός
ενάντια στο πνεύμα του πολέμου

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Γιατί συλλαμβάνεται ο ήρωας στο «Το λυπημένο μου πρόσωπο»;

Επειδή ένας καινούργιος νόμος διατάζει όλους να είναι ευτυχισμένοι, και ο πολιτσμάνος βλέπει το λυπημένο του πρόσωπο στο λιμάνι. Πέντε χρόνια πριν είχε φυλακιστεί για χαρούμενο πρόσωπο, τη μέρα του γενικού πένθους για τον θάνατο του αρχηγού.

Γιατί ο πολιτσμάνος τον λέει «συνάδερφο» κι εκείνος τον λέει «αφεντικό»;

Το καθεστώς επιβάλλει τη λέξη «συνάδερφος» για να φαίνεται ότι όλοι είναι ίσοι. Ο ήρωας λέγοντας «αφεντικό» αποκαλύπτει ειρωνικά την πραγματική σχέση εξουσίας.

Τι σημαίνει το τέλος, ότι θα πρέπει να μείνει χωρίς πρόσωπο;

Ότι σε ένα τέτοιο κράτος κάθε έκφραση συναισθήματος μπορεί να τιμωρηθεί. Για να επιζήσει, ο άνθρωπος πρέπει να σβήσει τελείως τον εαυτό του, να μη δείχνει τίποτα.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.