Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
ΧΡΟΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ 1922 έως σήμερα
Γιατί
Τα γεγονότα του 1922 ξεριζώνουν τον ελληνισμό της Μ. Ασίας.
Η Ελλάδα, εξαντλημένη από τον πόλεμο, δέχεται τους πρόσφυγες χωρίς συγκεκριμένο σχέδιο υποδοχής.
Ο εμφύλιος της Ρωσίας, οι σταλινικές διώξεις και το άνοιγμα των σοβιετικών συνόρων φέρνουν νέα κύματα προσφύγων.
Τι έγινε
Ο Πλαστήρας αναλαμβάνει την εξουσία και κινητοποιεί τις κρατικές υπηρεσίες για τα προσφυγικά προβλήματα.
Με τη μεσολάβηση της Κοινωνίας των Εθνών και την έκθεση του Nansen υπογράφεται δάνειο 12.300.000 λιρών Αγγλίας.
Η Ε.Α.Π. δαπανά τα 2/3 των εξόδων της στη Μακεδονία και αλλάζει ριζικά την περιοχή.
Για τους αστούς πρόσφυγες το βάρος πέφτει στη στέγαση, με περίπου 165.000 να στεγάζονται από την Ε.Α.Π.
Οι γηγενείς κρατούν αρχικά πολλές επιφυλάξεις απέναντι στους πρόσφυγες.
Στις σταλινικές διώξεις του 1937 έως 1939 περίπου 20.000 Έλληνες εκδιώκονται προς την Ελλάδα.
Το νέο κύμα από τη Ρωσία ξεπερνά τις 180.000 και εγκαθίσταται κυρίως σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη.
Τι άλλαξε
Οι πρόσφυγες βοηθούν στο δημογραφικό πρόβλημα και στην ανάπτυξη γεωργίας, βιομηχανίας, εμπορίου και ναυτιλίας.
Οι κοινωνικοί τους αγώνες οδηγούν σε νέους πολιτικούς σχηματισμούς και κόμματα.
Τα μοναστήρια του Πόντου ανιστορούνται σε βουνά της Μακεδονίας και η Θεσσαλονίκη γίνεται κέντρο των παν-ποντιακών συνεδρίων.
Πρόσωπα
Πλαστήρας
Στρατηγός που ανέλαβε την εξουσία, εκθρόνισε τον Κωνσταντίνο και κινητοποίησε το κράτος για τους πρόσφυγες.
Nansen
Συντάκτης της περίφημης έκθεσης που βοήθησε να υπογραφεί το προσφυγικό δάνειο.
Τζον Κάμπελ
Αντιπρόεδρος της Ε.Α.Π. που το 1930 δυσκολευόταν να αναγνωρίσει τον έρημο τόπο του 1923.
Βενιζέλος
Η κοινωνική του πολιτική βοήθησε τη μόνιμη εγκατάσταση των αγροτικών προσφύγων.
Γ. Ιωάννου
Λογοτέχνης που προσπάθησε να ερμηνεύσει τις επιφυλάξεις των γηγενών απέναντι στους πρόσφυγες.
Όροι
Ε.Α.Π.
Ο αυτόνομος οργανισμός που διαχειρίστηκε το δάνειο για την αποκατάσταση των προσφύγων.
Ε.Ι.Υ.Α.Π.Ο.Ε.
Το ίδρυμα υποδοχής των παλιννοστούντων ομογενών, ιδρυμένο το 1990.
Ρωμανία
Η παραδοσιακή ποντιακή πόλη που ζήτησαν τα προσφυγικά σωματεία για τους νεοπρόσφυγες.
ανταλλάξιμοι μουσουλμάνοι
Αυτοί που εγκατέλειψαν τις περιοχές της Μακεδονίας όπου εγκαταστάθηκαν πρώτα οι πρόσφυγες.
γενιά του 30
Η λογοτεχνική γενιά που άντλησε θέματα από τη ζωή και τα έθιμα των προσφύγων.
Χρονολογίες
1922
Το ξερίζωμα του ελληνισμού της Μ. Ασίας
1923
Το πρωτόκολλο της Γενεύης για την Ε.Α.Π.
1924
Η υπογραφή του δανείου με την Τράπεζα της Αγγλίας
1928
Η γενική απογραφή
1965
Η προσφυγιά 13.500 Ελλήνων από τη Σοβιετική Ένωση
1988
Το άνοιγμα των σοβιετικών συνόρων
1990
Η ίδρυση του Ε.Ι.Υ.Α.Π.Ο.Ε.
Εξάσκηση
Συχνές απορίες
Πού εγκαταστάθηκαν κυρίως οι πρόσφυγες του 1922;
Στη Μακεδονία: 638.252 άτομα, δηλαδή το 53%, αρχικά στις περιοχές που εγκατέλειψαν οι ανταλλάξιμοι μουσουλμάνοι.
Ποιος διαχειρίστηκε το προσφυγικό δάνειο;
Η Επιτροπή Αποκατάστασης Προσφύγων (Ε.Α.Π.), αυτόνομος οργανισμός που συστήθηκε με το πρωτόκολλο της Γενεύης του 1923.
Τι πρόσφεραν οι πρόσφυγες στον πολιτισμό;
Θέματα στη λογοτεχνία της γενιάς του 30, τα ακριτικά τραγούδια του Πόντου, τα ρεμπέτικα της Ιωνίας, χορούς, συλλόγους και έντυπα.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.