Η ροπή αδράνειας δείχνει πώς είναι μοιρασμένη η μάζα ενός στερεού γύρω από τον άξονα περιστροφής. Η ενότητα δίνει τον ορισμό I = Σm·r², τιμές για συνηθισμένα σώματα και το θεώρημα του Steiner.
Γ΄ Λυκείου · Φυσική · 30 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Χωρίζουμε το στερεό σε στοιχειώδεις μάζες m₁, m₂, … τόσο μικρές ώστε η καθεμιά να είναι υλικό σημείο· κινούνται σε κύκλους ακτίνων r₁, r₂, … γύρω από τον άξονα.
Ροπή αδράνειας ως προς άξονα: I = m₁r₁² + m₂r₂² + … Είναι μονόμετρο μέγεθος με μονάδα 1 kg·m².
Ο υπολογισμός της συνήθως δεν είναι εύκολος. Ο πίνακας του βιβλίου δίνει τιμές για άξονα από το κέντρο μάζας: λεπτή ράβδος ML²/12, ορθογώνια πλάκα M(a² + b²)/12, συμπαγής κύλινδρος και δίσκος MR²/2, σφαιρικός φλοιός 2MR²/3, συμπαγής σφαίρα 2MR²/5.
Θεώρημα παράλληλων αξόνων (Steiner): Ip = Icm + M·d², για άξονα παράλληλο σε απόσταση d από τον άξονα που περνά από το κέντρο μάζας.
Δακτύλιος αμελητέου πάχους: όλες οι μάζες απέχουν R από τον άξονα, άρα I = MR².
Δύο ίσες μάζες m στα άκρα αβαρούς ράβδου μήκους l: ως προς το μέσο I = ml²/2, ως προς τη μία από τις μάζες I = ml².
Λεπτός δίσκος με άξονα κάθετο στο επίπεδό του στην άκρη του: από το θεώρημα Steiner με d = R, I = 3MR²/2.
Παίρνουμε κάθε στοιχειώδη μάζα του σώματος, την πολλαπλασιάζουμε με το τετράγωνο της απόστασής της από τον άξονα και αθροίζουμε: I = m₁r₁² + m₂r₂² + … Είναι μονόμετρο μέγεθος με μονάδα 1 kg·m².
Τι λέει το θεώρημα του Steiner;
Η ροπή αδράνειας ως προς άξονα παράλληλο σε εκείνον που περνά από το κέντρο μάζας, σε απόσταση d, είναι Ip = Icm + M·d². Έτσι, για δίσκο με άξονα στην άκρη του, Ip = MR²/2 + MR² = 3MR²/2.
Πόση είναι η ροπή αδράνειας δακτυλίου;
Αν το πάχος του είναι αμελητέο, όλη η μάζα απέχει R από τον άξονα που περνά κάθετα από το κέντρο του, άρα I = M·R².
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.