Όταν μια δύναμη περιστρέφει ένα σώμα, το έργο της εκφράζεται μέσω της ροπής της: dW = τ·dθ, και για σταθερή ροπή W = τ·θ. Η ενότητα δίνει ακόμη την ισχύ P = τ·ω, το θεώρημα έργου και ενέργειας για τη στροφή και έναν πίνακα που αντιστοιχίζει μεταφορική και στροφική κίνηση.
Γ΄ Λυκείου · Φυσική · 30 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Δύναμη F εφαπτόμενη σε τροχό ακτίνας R, σε στροφή dθ (σε ακτίνια), μετατοπίζεται κατά ds = R·dθ και παράγει έργο dW = F·R·dθ = τ·dθ.
Για σταθερή ροπή, αθροίζοντας τα στοιχειώδη έργα σε στροφή κατά γωνία θ: W = τ·θ.
Ισχύς: P = dW/dt = τ·dθ/dt = τ·ω.
Θεώρημα έργου και ενέργειας στη στροφή: το άθροισμα των έργων των ροπών δίνει τη μεταβολή της στροφικής κινητικής ενέργειας, ΣW = ½·I·ω₂² − ½·I·ω₁².
Σε ράβδο που πέφτει στρεφόμενη γύρω από το άκρο της και σε κύλινδρο που κυλά, η μηχανική ενέργεια διατηρείται. Στην κύλιση η τριβή είναι στατική και δε μετατοπίζει το σημείο εφαρμογής της, άρα δεν παράγει έργο.
Πίνακας αντιστοίχισης: x με θ, υ με ω, α με αγων, F με τ, m με I, ΣF = m·α με Στ = I·αγων, p = m·υ με L = I·ω, ΣF = dp/dt με Στ = dL/dt, ½·m·υ² με ½·I·ω².
Σε μικρή στροφή dθ, δύναμη εφαπτόμενη στην περιφέρεια μετατοπίζεται κατά ds = R·dθ, άρα dW = F·R·dθ = τ·dθ. Για σταθερή ροπή και στροφή κατά γωνία θ σε ακτίνια βγαίνει W = τ·θ.
Πώς βρίσκουμε την ισχύ στη στροφική κίνηση;
Η ισχύς είναι ο ρυθμός παραγωγής έργου, P = dW/dt = τ·dθ/dt. Επειδή dθ/dt = ω, ισχύει P = τ·ω.
Πώς βρίσκουμε την ταχύτητα κυλίνδρου που κυλά σε πλάγιο επίπεδο;
Η στατική τριβή δεν παράγει έργο, άρα η μηχανική ενέργεια διατηρείται: M·g·h = ½·M·υcm² + ½·I·ω². Με I = MR²/2 και υcm = ω·R βγαίνει υcm = √(4gh/3).
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.