Πλάτων, Πρωταγόρας 320D-321B5: στον μύθο του Πρωταγόρα οι θεοί πλάθουν τα θνητά όντα μέσα στη γη και ο Επιμηθέας μοιράζει στα ζώα ικανότητες έτσι ώστε κανένα είδος να μην αφανιστεί.
Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥΑΡΧΑΙΑΕΝΟΤΗΤΑ Ενότητα 215 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.
Τι έγινε
Κάποτε υπήρχαν μόνο θεοί. Όταν ήρθε ο χρόνος που όριζε η μοίρα, οι θεοί έπλασαν τα θνητά γένη μέσα στη γη, από χώμα, φωτιά και ό,τι αναμειγνύεται με αυτά.
Πριν τα βγάλουν στο φως, ανέθεσαν στον Προμηθέα και στον Επιμηθέα να τα εφοδιάσουν και να δώσουν σε καθένα τις ικανότητες που του ταιριάζουν.
Ο Επιμηθέας ζήτησε να κάνει μόνος του τη διανομή και ο Προμηθέας να την ελέγξει αργότερα.
Η διανομή είναι αντισταθμιστική: σε άλλα δύναμη χωρίς ταχύτητα, στα πιο αδύναμα ταχύτητα, σε άλλα όπλα και σε άλλα άλλος τρόπος σωτηρίας· τα μικρά πήραν φτερά ή υπόγεια κατοικία, τα μεγάλα σώζονταν χάρη στο μέγεθός τους.
Αφού τα προφύλαξε από την αλληλοεξόντωση, τα προστάτεψε από τις εποχές με πυκνό τρίχωμα και σκληρό δέρμα, που τους χρησίμευε και για στρώμα, και τους έδωσε οπλές ή σκληρό δέρμα στα πόδια.
Όρισε για κάθε είδος διαφορετική τροφή (χόρτο, καρπούς δέντρων, ρίζες ή άλλα ζώα) και έδωσε λίγους απογόνους στα σαρκοβόρα, πολλούς σε όσα γίνονται τροφή τους, για να σώζεται κάθε γένος.
Τι άλλαξε
Κατά τα σχόλια, ο Πρωταγόρας μεταφέρει το ενδιαφέρον στον άνθρωπο: τα ζώα αποκτούν εδώ τις ιδιότητές τους, ενώ ο άνθρωπος θα αποκτήσει τις αρετές που συνιστούν την ουσία του.
Πρόσωπα
Πρωταγόρας
ο σοφιστής που αφηγείται τον μύθο
Προμηθέας
αναλαμβάνει μαζί με τον Επιμηθέα να εφοδιάσει τα θνητά όντα και θα ελέγξει τη διανομή
Επιμηθέας
ζητά να κάνει μόνος του τη διανομή των ικανοτήτων στα ζώα
Θεοί
πλάθουν τα θνητά γένη μέσα στη γη από χώμα και φωτιά
Δίας
από αυτόν προέρχονται οι εποχές από τις οποίες ο Επιμηθέας προστατεύει τα ζώα
Ώρες
κατά τα σχόλια, κόρες του Δία και της Θέμιδας (Ευνομία, Δίκη, Ειρήνη), προστάτιδες των εποχών και των καρπών
Ησίοδος
κατά τα σχόλια, στη Θεογονία δεν εξηγεί πώς πλάστηκαν οι άνθρωποι
Ποιος μοιράζει τις ικανότητες στα ζώα στον μύθο του Πρωταγόρα;
Οι θεοί αναθέτουν τη διανομή στον Προμηθέα και στον Επιμηθέα. Ο Επιμηθέας ζητά να την κάνει μόνος του και ο Προμηθέας να την ελέγξει μετά, και έτσι τον πείθει.
Με ποια λογική γίνεται η διανομή των ικανοτήτων στα ζώα;
Με αντιστάθμιση: όποιο είδος στερείται κάτι παίρνει κάτι άλλο για να σωθεί, π.χ. ταχύτητα αντί για δύναμη, φτερά ή υπόγεια φωλιά για τα μικρά. Ο Επιμηθέας προσέχει να μην αφανιστεί κανένα γένος, και δίνει λίγους απογόνους στα σαρκοβόρα και πολλούς σε όσα τρώγονται από αυτά.
Σε τι διαφέρει ο μύθος του Πρωταγόρα από τη Θεογονία του Ησιόδου;
Κατά τα σχόλια του βιβλίου, ο Ησίοδος μετά τη γένεση των θεών αναφέρει τους ανθρώπους χωρίς να εξηγεί πώς και από ποιον πλάστηκαν. Ο Πρωταγόρας βάζει στο κέντρο τον άνθρωπο και δείχνει πώς τα ζώα και ο άνθρωπος απέκτησαν τις ιδιότητές τους.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.