απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

Αρεοπαγιτικός: Εισαγωγή

Η εισαγωγή στον Αρεοπαγιτικό του Ισοκράτη: πότε γράφτηκε, ποιο πολιτικό ρεύμα ακολουθεί, τι προτείνει για τον Άρειο Πάγο και την πάτριο πολιτεία, και πώς οργανώνεται ο λόγος.

Β΄ Λυκείου · Ρητορικά Κείμενα · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Ο Ισοκράτης τον τελείωσε πιθανώς γύρω στο 355-354 π.Χ., μετά την αποστασία της Χίου, της Ρόδου και της Κω και την ειρήνη που αναγνώρισε την ανεξαρτησία των παλιών συμμάχων.
  2. Επειδή οι Αθηναίοι συνέχιζαν με αλαζονεία και δίψα για δύναμη, ο Ισοκράτης, όπως και στον Περί Ειρήνης, ζητά να παραιτηθούν από την ηγεμονία και να γυρίσουν στα παλιά ήθη.
  3. Η πρότασή του για τον Άρειο Πάγο ακολουθεί το ρεύμα της πατρίου πολιτείας, που είχαν εκφράσει ο Κλειτοφών, ο Θηραμένης και ο Άνυτος. Είναι μια μέση θέση ανάμεσα σε ολιγαρχία και δημοκρατία.
  4. Ο λόγος έχει συντηρητικούς τόνους, αλλά η κριτική του στις λαϊκίστικες υπερβολές της αθηναϊκής δημοκρατίας μένει επίκαιρη.
  5. Περιεχόμενο: η πόλη κινδυνεύει, η λύση είναι η δημοκρατία του Σόλωνα και του Κλεισθένη, η παλιά πολιτεία ήταν ανώτερη από τη νέα, και ο Άρειος Πάγος έπλαθε ηθικούς πολίτες.
  6. Ο ρήτορας απαντά ότι δεν είναι ολιγαρχικός: και η χειρότερη δημοκρατία είναι προτιμότερη από τους Τριάκοντα, αλλά πρέπει να ζητάμε το καλύτερο. Κλείνει καλώντας τους Αθηναίους να μιμηθούν τους προγόνους.
  7. Ο λόγος είναι μικτός, εγκωμιαστικός και συμβουλευτικός, με μη τυπική δομή: πρόλογος (προοίμιο και πρόθεση), πίστεις και επίλογος.

Πρόσωπα

Ισοκράτης
ο ρήτορας του Αρεοπαγιτικού
Σόλων και Κλεισθένης
ιδρυτές της πατρογονικής δημοκρατίας
Κλειτοφών
υποστηρικτής της πατρίου πολιτείας
Θηραμένης
υποστήριξε την πάτριο πολιτεία
Τριάκοντα
η ολιγαρχία που παραμέρισε την πρόταση

Όροι

Αρεοπαγιτικός
λόγος του Ισοκράτη για τον Άρειο Πάγο
Άρειος Πάγος
βουλή, έκφραση αριστοκρατικού πνεύματος
πάτριος πολιτεία
η παλιά, πατρογονική δημοκρατία
Συμμαχικός πόλεμος
έβαλε τέλος στη Β΄ Αθηναϊκή συμμαχία
Βουλή των Τετρακοσίων
ολιγαρχία του 411 π.Χ.
μικτό είδος
λόγος εγκωμιαστικός και συμβουλευτικός
προοίμιο
§§ 1-15: πρόθεση να σωθεί η πόλη
πρόθεση
§§ 16-19: η πρόταση του ρήτορα
πίστεις
§§ 20-76: εγκώμια, συμβουλές, παραινέσεις
αντιπαραβολή
σύγκριση παρόντος και παρελθόντος
αξιοκρατία
ανάδειξη αρχόντων με βάση την αξία
ατομικισμός
γνώρισμα της νέας πολιτείας

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι προτείνει ο Ισοκράτης στον Αρεοπαγιτικό;

Να επιστρέψει η Αθήνα στην παλιά δημοκρατία του Σόλωνα και του Κλεισθένη και να ξαναπάρει ο Άρειος Πάγος τις παλιές του εξουσίες, ώστε να επιβλέπει τη ζωή των πολιτών και την αγωγή των νέων.

Σε ποιο είδος ρητορικού λόγου ανήκει ο Αρεοπαγιτικός;

Είναι μικτός, γιατί συνδυάζει εγκώμιο και συμβουλή. Το εγκώμιο της παλιάς πολιτείας και του Αρείου Πάγου πιάνει τον περισσότερο χώρο, αλλά υπηρετεί τη συμβουλή για αλλαγή του πολιτεύματος.

Πότε γράφτηκε ο Αρεοπαγιτικός;

Μάλλον γύρω στο 355-354 π.Χ., όταν είχε τελειώσει ο Συμμαχικός πόλεμος, που έβαλε τέλος στη Β΄ Αθηναϊκή συμμαχία. Μερικοί όμως τον τοποθετούν πριν από τον πόλεμο.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.