απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
6.5.1

Φ. Ντοστογιέφσκι, Οι αδελφοί Καραμάζοφ

Απόσπασμα από το κορυφαίο μυθιστόρημα του Ντοστογιέφσκι (1879-1880), σε μετάφραση Άρη Αλεξάνδρου: στο κελί του γέροντα Ζωσιμά, όπου η οικογένεια Καραμάζοφ ήρθε για να συμφιλιωθεί, ο πατέρας Φιόντορ Παύλοβιτς παριστάνει τον γελωτοποιό, λέει ψέματα και προκαλεί τον Μιούσοβ, ενώ ο στάρετς του μιλά για το ψέμα προς τον εαυτό μας.

Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 620 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

  1. Το τελευταίο μεγάλο μυθιστόρημα του Ντοστογιέφσκι (1879-1880), το κορυφαίο έργο του· το απόσπασμα δίνεται σε μετάφραση Άρη Αλεξάνδρου.
  2. Ο πατέρας, δύο από τους γιους και ο Μιούσοβ, κηδεμόνας του Ντιμήτρι, φτάνουν στο κελί του στάρετς Ζωσιμά· ο Ντιμήτρι αργεί.
  3. Ο Μιούσοβ αντιπαθεί από την αρχή τον αδύνατο, ρυτιδιασμένο γέροντα με τα ζωηρά μάτια.
  4. Ο Φιόντορ Παύλοβιτς φλυαρεί, κολακεύει, αυτοσυστήνεται γελωτοποιός και αφηγείται ένα κατασκευασμένο ανέκδοτο για τον άθεο φιλόσοφο Ντιντερό.
  5. Ο Μιούσοβ εξοργίζεται· ο γέροντας απαντά με ηρεμία και εξηγεί πώς το ψέμα προς τον εαυτό οδηγεί στην απώλεια της αγάπης και στο μίσος.
  6. Ο γερο-Καραμάζοφ φιλά το χέρι του γέροντα, ομολογεί ότι είναι «πατέρας του ψέματος» και ξαναρχίζει τις προκλήσεις, στρέφοντάς τες εναντίον του Μιούσοβ.
  7. Η σκηνή, με έντονο διάλογο και απρόβλεπτες μεταπτώσεις, δείχνει την ανθρώπινη ψυχή με τις αντιφάσεις της, το κύριο θέμα του Ντοστογιέφσκι.

Πρόσωπα

Φιόντορ Ντοστογιέφσκι
Ρώσος μυθιστοριογράφος (1821-1881)
Φιόντορ Παύλοβιτς Καραμάζοφ
ο ακόλαστος πατέρας, αυτόκλητος γελωτοποιός
στάρετς Ζωσιμάς
ο σεβάσμιος γέροντας του μοναστηριού
Πιότρ Αλεξάντροβιτς Μιούσοβ
πλούσιος φιλελεύθερος κτηματίας, κηδεμόνας του Ντιμήτρι
Αλιόσα
ο νεότερος γιος, αγνός, δεμένος με τον Ζωσιμά
Ντιμήτρι, Ιβάν
οι άλλοι δύο γιοι του Καραμάζοφ
Άρης Αλεξάνδρου
ο μεταφραστής του αποσπάσματος

Όροι

μυθιστόρημα
εκτενές πεζό αφήγημα με πολλά πρόσωπα
ψυχογράφηση
απόδοση των αντιφάσεων της ψυχής
διάλογος
ζωντανή συνομιλία που δείχνει χαρακτήρες
αυτοχαρακτηρισμός
ο ήρωας περιγράφει ο ίδιος τον εαυτό του
ειρωνεία
λέει κάτι άλλο από αυτό που εννοεί
στάρετς
(ρωσ.) γέροντας ασκητής
γελωτοποιός
αυτός που κάνει τους άλλους να γελούν
μετάφραση
απόδοση του έργου σε άλλη γλώσσα

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια είναι η υπόθεση των «Αδελφών Καραμάζοφ»;

Το μυθιστόρημα παρουσιάζει τρία πολύ διαφορετικά αδέλφια, τον ορμητικό Ντιμήτρι, τον συγκρατημένο αλλά άβουλο Ιβάν και τον αγνό Αλιόσα, και τον ακόλαστο πατέρα τους Φιόντορ Παύλοβιτς, που τα εγκατέλειψε μικρά. Στο απόσπασμα ζητούν από τον γέροντα Ζωσιμά να μεσολαβήσει για να λυθούν οι διαφορές τους.

Γιατί ο γερο-Καραμάζοφ αποκαλεί τον εαυτό του γελωτοποιό;

Γιατί λέει συνεχώς ασυναρτησίες και επινοημένα ανέκδοτα, όπως την ιστορία της βάφτισης του Ντιντερό, κολακεύει και ύστερα ομολογεί ότι έλεγε ψέματα. Λέει ότι το κάνει για να γίνει ευχάριστος, και στο τέλος ισχυρίζεται ότι δοκίμαζε τους παρόντες.

Τι συμβουλεύει ο στάρετς Ζωσιμάς;

Να μη λέμε ψέματα στον ίδιο τον εαυτό μας. Όποιος πιστεύει το δικό του ψέμα χάνει την αλήθεια, την εκτίμηση για τους άλλους και για τον εαυτό του, παύει να αγαπά και παρασύρεται στα πάθη· ακόμη και οι προσβολές που φανταζόμαστε γίνονται ηδονή και μίσος.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.