Απόσπασμα από το διήγημα του Μ. Καραγάτση «Το μπουρίνι» (1935): στον θεσσαλικό κάμπο των τελών του 19ου αιώνα, ο φτωχός κολίγος Γκουντής ζητά έλεος από τον τσιφλικά Πήτερ Χατζηθωμά, που τελικά του «χαρίζει» μέρος της σοδειάς για να πάρει υπηρέτρια την κόρη του.
Β΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · Ενοτητα 4 · 20 λεπτά
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Γιατί
Στον θεσσαλικό κάμπο οι κολίγοι δουλεύουν τη γη του τσιφλικά και του δίνουν τη μισή σοδειά.
Τι έγινε
Το βράδυ του θερισμού οι καραγκούνηδες γυρίζουν κατάκοποι στο φτωχικό χωριό τους και χαιρετούν σκυφτοί τον αφέντη.
Ο γερο-Γκουντής πηγαίνει στο κονάκι: η σοδειά του είναι πολύ κακή, χρωστά στον τοκογλύφο για τον γιατρό και τα φάρμακα της άρρωστης κόρης του.
Ο Χατζηθωμάς, που αγόρασε το τσιφλίκι από τον Τούρκο μπέη, αρνείται να του χαρίσει από το μερίδιο: οι δουλειές είναι δουλειές.
Στο ζύγισμα ο επιστάτης Γιώργης κλέβει με το πόδι στην πλάστιγγα· ο Γκουντής παραπονιέται δειλά.
Ο γιος του, ο Νάσος, ορμά με τσεκούρι στον επιστάτη· ο πατέρας τον σταματά και τον διώχνει στο χωράφι.
Έρχεται ο τσιφλικάς, βλέπει τη φτώχεια και τη Ζωγράφω που του σερβίρει τσίπουρο.
Του λέει ότι θα πάρει μόνο τριάντα σταμπόλια και ζητά την κόρη του για υπηρέτρια στο κονάκι, με τροφή, ρούχα και μισθό.
Τι άλλαξε
Οι ενδείξεις του αποσπάσματος (η Γαλλίδα του τσιφλικά, το βλέμμα του στη Ζωγράφω) προαναγγέλλουν την τελική σκηνή του διηγήματος.
Κατά το εισαγωγικό σημείωμα, η άθλια ζωή όσων δούλευαν ως κολίγοι στον θεσσαλικό κάμπο στα τέλη του 19ου αιώνα. Το απόσπασμα δείχνει τον τσιφλικά να εκμεταλλεύεται τον ιδρώτα αλλά και την τιμή του κολίγα του.
Ποια είναι τα χαρακτηριστικά του τσιφλικά και του κολίγα;
Ο Πήτερ Χατζηθωμάς, Ρωμιός μεγαλωμένος στην Αγγλία, είναι κομψός, αθλητικός, ευγενικός στους τρόπους αλλά αδίστακτος στις δουλειές. Ο γερο-Γκουντής είναι φτωχός, υποταγμένος και φοβισμένος, μιλά το ντόπιο ιδίωμα και σκύβει μπροστά στον αφέντη.
Γιατί ο τσιφλικάς χαρίζει τελικά μέρος της σοδειάς;
Όταν βλέπει την κόρη του Γκουντή, τη Ζωγράφω, της ζητά να γίνει υπηρέτρια στο κονάκι, και μόνο τότε δέχεται να πάρει λιγότερο σιτάρι. Η «καλοσύνη» του κρύβει εκμετάλλευση της τιμής της οικογένειας.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.