απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
4.1.1

Σ. Μυριβήλης, Η ζωή εν τάφω

Δύο αποσπάσματα από το αντιπολεμικό μυθιστόρημα του Μυριβήλη (1924), γραμμένο σαν γράμματα ενός λοχία από τα χαρακώματα του Μακεδονικού Μετώπου: μια παπαρούνα ανάμεσα σε σάπια σακιά και μια φτωχή χωρική που φροντίζει τον εχθρό των παιδιών της.

Β΄ ΛΥΚΕΙΟΥΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 420 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

  1. Μυθιστόρημα του 1924, από τις εμπειρίες του συγγραφέα ως εθελοντή στο Μακεδονικό Μέτωπο του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου.
  2. Μορφή: επιστολές του λοχία Κωστούλα, που ο συγγραφέας λέει ότι βρήκε μετά τον θάνατό του· πρόκειται για τεχνική της πλαστοπροσωπίας.
  3. «Η μυστική παπαρούνα»: με ανοιγμένο παλιό τραύμα, ο αφηγητής περπατά στο φεγγαρόφωτο και φοβάται τη μοναξιά περισσότερο από τον εχθρό.
  4. Ανάμεσα σε σακιά που μοιάζουν με ψοφίμια ανακαλύπτει μια παπαρούνα· η αντίθεση θανάτου και ζωής τον συγκινεί ως τα δάκρυα.
  5. «Ζάβαλη μάικω»: φιλοξενούμενος σε σπίτι χωρικών, μαθαίνει τη σλαβική τους διάλεκτο και φτιάχνει δικό του γλωσσάριο.
  6. Η οικοδέσποινα Άντσιω τον περιποιείται, αν και οι γιοι της πήγαν με το ζόρι στρατιώτες, πρώτα από τους Σέρβους και μετά από τους Βουλγάρους.
  7. Θέματα: η φρίκη και ο παραλογισμός του πολέμου, η αθωότητα των απλών ανθρώπων, η ζωή που επιμένει. Ρεαλισμός δεμένος με λυρισμό, σε πλούσια δημοτική.

Πρόσωπα

Στρατής Μυριβήλης
πεζογράφος (1892-1969) από τη Λέσβο, ακαδημαϊκός
Αντώνης Κωστούλας
ο λοχίας που γράφει τα γράμματα
Άντσιω
η χωρική που τον φιλοξενεί και τον φροντίζει
Γκιβέζω
η κόρη της Άντσιως
Ανρί Μπαρμπύς, Έριχ Μαρία Ρεμάρκ
συγγραφείς αντιπολεμικών έργων του ίδιου πολέμου

Όροι

αντιπολεμική λογοτεχνία
έργα που καταγγέλλουν τον πόλεμο
επιστολική μορφή
αφήγηση μέσα από γράμματα
πλαστοπροσωπία
ο συγγραφέας μιλά μέσα από πλαστό πρόσωπο
σύμβολο
η παπαρούνα ως ζωή μέσα στον θάνατο
παρομοίωση
οι γεώσακοι μοιάζουν με ψοφίμια
λυρισμός
συναισθηματική, ποιητική φόρτιση
χαράκωμα
τάφρος προστασίας των στρατιωτών
αμπρί
καταφύγιο στο τοίχωμα του χαρακώματος
γεώσακος
σακί με χώμα για οχύρωση
ζάβαλη μάικω
(σερβ.) δύστυχη μάνα

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι είδους βιβλίο είναι «Η ζωή εν τάφω»;

Αντιπολεμικό μυθιστόρημα από τις εμπειρίες του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, όπως τα βιβλία του Μπαρμπύς («Η φωτιά») και του Ρεμάρκ «Ουδέν νεότερον από το Δυτικό Μέτωπο». Είναι γραμμένο ως σειρά γραμμάτων του λοχία Αντώνη Κωστούλα προς μια γυναίκα, που δεν ταχυδρομήθηκαν ποτέ.

Τι σημαίνει η παπαρούνα στο πρώτο απόσπασμα;

Ο πληγωμένος αφηγητής, περπατώντας νύχτα στο χαράκωμα, βρίσκει μια παπαρούνα φυτρωμένη ανάμεσα στους σάπιους γεώσακους. Στον κήπο του θανάτου, το λουλούδι γίνεται αποκάλυψη ζωής και ομορφιάς· τη σκεπάζει για να την προστατέψει και γεμίζει χαρά σαν παιδί.

Ποια είναι η Άντσιω στο δεύτερο απόσπασμα;

Η χωρική που φιλοξενεί τον λοχία κοντά στο Μοναστήρι. Τον φροντίζει με στοργή, ενώ οι δικοί της γιοι έχουν στρατολογηθεί με τη βία και μπορεί να πολεμούν απέναντί του. Ρωτά για τη μάνα του και τη λυπάται: δύστυχη μάνα.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.