απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
1.2.4

Α. Παπαδιαμάντης, Πατέρα στο σπίτι

Αθηναϊκό διήγημα του Παπαδιαμάντη (1894): ένα πεντάχρονο αγόρι ζητά λάδι χωρίς λεφτά από τον μπακάλη, γιατί ο πατέρας του έφυγε από το σπίτι, και ο αφηγητής ακούει την ιστορία της φτωχής του οικογένειας.

Β΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · Ενοτητα 1 · 20 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Γράφτηκε το 1894 και ανήκει στα αθηναϊκά διηγήματα του Παπαδιαμάντη.
  2. Ένα φτωχό πεντάχρονο παιδί ζητά λάδι χωρίς χρήματα και εξηγεί με αθώο χαμόγελο ότι ο πατέρας έφυγε για άλλη γυναίκα· ο αφηγητής, πρωτοπληρωμένος για φιλολογική δουλειά, του δίνει μια πεντάρα.
  3. Ο αφηγητής περιγράφει τα μικρά παιδιά που στέλνουν οι μάνες για ψώνια και τον τίμιο μπακάλη που κατηγορείται άδικα για κάθε λάθος τους.
  4. Ο μπακάλης διηγείται την ιστορία: ο ξυλουργός Μανόλης δουλεύει λίγο και μεθά κάθε Σαββατοκύριακο, ενώ η εργατική Γιαννούλα ράβει πουκάμισα.
  5. Τα παιδιά πληθαίνουν, η δουλειά λιγοστεύει, η ραπτομηχανή μπαίνει ενέχυρο και το σπίτι ερημώνει.
  6. Ο κουμπάρος, κομματάρχης με χρήματα, φέρνει ψώνια· ο ζηλιάρης Μανόλης, με την υποκίνηση ενός γείτονα, δέρνει τη Γιαννούλα, που ήταν αθώα, και φεύγει.
  7. Ο κουμπάρος αρραβωνιάζεται μια νύφη με προίκα και η Γιαννούλα μένει χωρίς τίποτα με τέσσερα παιδιά.
  8. Το διήγημα κλείνει με το παιδί που επαναλαμβάνει τη φράση του τίτλου.

Πρόσωπα

Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης
ο συγγραφέας και αφηγητής του διηγήματος
Μήτσος
το πεντάχρονο παιδί που ζητά λάδι
Μανόλης Φλοεράκης
ξυλουργός, μέθυσος και ζηλιάρης πατέρας
Γιαννούλα Πολυκάρπου
η εργατική και αθώα μητέρα
ο κουμπάρος
εργένης κομματάρχης που φέρνει ψώνια
ο μικρός παντοπώλης
ο τίμιος μπακάλης που ξέρει τα νέα
κυρ-Ζάχος ο Ξεφαντούλης
γείτονας που σπρώχνει τον Μανόλη σε καβγά

Όροι

ρακένδυτος
ντυμένος με κουρέλια
εκλιπάρηση
ικεσία
εσχατιά
το τέλος, η παρυφή
λυκάζι
το ξίδι
ξίκικα
λειψά
πολυπράγμων
όποιος ανακατεύεται σε ξένες υποθέσεις
κραιπάλη
μέθη
φιλεργός
εργατικός
κουτσουβέλι
νήπιο
ξενοκατιάζω
κοιμάμαι σε ξένο σπίτι
πολιτεύω κάποιον
του φέρομαι με διπλωματία
εσαεί
για πάντα
αθηναϊκά διηγήματα
διηγήματά του με δράση στην Αθήνα
ρεαλισμός
πιστή απόδοση της πραγματικότητας

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποια είναι η υπόθεση του διηγήματος «Πατέρα στο σπίτι»;

Ο μικρός Μήτσος ζητά λάδι στο μπακάλικο λέγοντας ότι δεν έχουν πατέρα στο σπίτι. Ο μπακάλης διηγείται στον αφηγητή πώς ο πατέρας, ο ξυλουργός Μανόλης, μέθυσος και ζηλιάρης, εγκατέλειψε τη γυναίκα του Γιαννούλα και τα τέσσερα παιδιά, αφού οι γειτόνοι τη συκοφάντησαν με τον κουμπάρο.

Γιατί λέγεται «αθηναϊκό» το διήγημα;

Γιατί η δράση του είναι στην Αθήνα, σε μια φτωχή γειτονιά. Κατά την εισαγωγή του βιβλίου, τα αθηναϊκά διηγήματα δεν διαφέρουν ουσιαστικά από τα σκιαθίτικα, αφού οι ήρωες είναι και εδώ φτωχοί και απλοί άνθρωποι.

Τι κοινωνικό πρόβλημα θίγει το διήγημα;

Τη φτώχεια μιας πολυμελούς οικογένειας, το μεθύσι και την εγκατάλειψη από τον πατέρα, την κακογλωσσιά της γειτονιάς και την αδιαφορία όσων έχουν. Η εισαγωγή σημειώνει ότι εδώ φαίνεται καθαρά ο κοινωνικός προβληματισμός του συγγραφέα.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.