Η ενότητα διδάσκει την τέταρτη κλίση των λατινικών ουσιαστικών: αρσενικά και θηλυκά σε -us και ουδέτερα σε -u, όλα με γενική σε -us και χαρακτήρα θέματος u (§ 29-31).
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Η τέταρτη κλίση έχει και τα τρία γένη· ο χαρακτήρας του αρχικού θέματος είναι u.
Αρσενικά και θηλυκά λήγουν σε -us, τα ουδέτερα σε -u· η γενική ενικού είναι σε -us.
Τα ουδέτερα έχουν ίδιες όλες τις πτώσεις του ενικού και λήγουν σε -ua στις τρεις όμοιες πτώσεις του πληθυντικού.
Η δοτική ενικού των σε -us βγαίνει κάποτε σε -u με συναίρεση.
Τα artus και tribus κάνουν δοτική και αφαιρετική πληθυντικού σε -ubus· τα lacus, portus διφορούνται.
Το domus παίρνει και καταλήξεις της β΄ κλίσης· θηλυκά της δ΄ κλίσης είναι μόνο έξι ονόματα.
Όροι
declinatio quarta
τέταρτη κλίση
-us (γεν. -us)
αρσενικά και θηλυκά δ΄ κλίσης
-u (γεν. -us)
ουδέτερα δ΄ κλίσης
-ui
δοτική ενικού αρσενικών, θηλυκών
-uum
γενική πληθυντικού δ΄ κλίσης
-ibus
δοτική και αφαιρετική πληθ. δ΄ κλίσης
-ua
ονομαστική πληθυντικού ουδετέρων
-ubus
δοτ. πληθ. των artus και tribus
fructus
καρπός, πρότυπο αρσενικού
cornu
κέρας, πρότυπο ουδετέρου
manus
χέρι, θηλυκό της δ΄ κλίσης
domi
επίρρημα: στο σπίτι
senatus
σύγκλητος
exercitus
στρατός
Εξάσκηση
Συχνές απορίες
Ποια ονόματα ανήκουν στην τέταρτη κλίση;
Αρσενικά και θηλυκά σε -us και ουδέτερα σε -u, όλα με γενική ενικού σε -us, όπως fructus και cornu.
Ποια θηλυκά έχει η τέταρτη κλίση;
Λίγα: acus, domus, idus, manus, porticus και tribus. Τα άλλα σε -us είναι αρσενικά.
Γιατί το domus είναι ιδιαίτερο;
Έχει και μερικούς τύπους της δεύτερης κλίσης, κυρίως στην αφαιρετική ενικού και στην αιτιατική πληθυντικού. Ο τύπος domi χρησιμοποιείται πάντα ως επίρρημα με τη σημασία «στο σπίτι».
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.