Ο εξόριστος ποιητής

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.

Τι έγινε

1. Ο ποιητής Οβίδιος ζει εξόριστος σε παγωμένη γη του Πόντου, ανάμεσα σε βαρβάρους.
2. Στέλνει συχνά γράμματα στη Ρώμη, που του λείπει, και θρηνεί για την κακή του τύχη.
3. Έγνοιες και δυστυχία τον βασανίζουν, αλλά με τα γράμματά του αντιστέκεται στην αδικία· μόνη του φίλη μένει η Μούσα.
4. Γραμματική: η α΄ κλίση έχει θέμα σε -a-· με τον ίδιο τρόπο κλίνεται και το θηλυκό των δευτερόκλιτων επιθέτων (plena, gelida).
5. Το ρήμα παίρνει τις ίδιες βασικές καταλήξεις σε όλους τους χρόνους της ενεργητικής: -o/-m, -s, -t, -mus, -tis, -nt.
6. Ο ενεστώτας της α΄ συζυγίας σχηματίζεται από θέμα σε -ā- και καταλήξεις (amo, amas, amat)· το βοηθητικό sum κλίνεται sum, es, est, sumus, estis, sunt.
7. Συντακτικό: ονομαστική για υποκείμενο και κατηγορούμενο, αιτιατική για αντικείμενο και για κατεύθυνση με όνομα πόλης (Romam), γενική κτητική ή συμπλήρωμα επιθέτου, αφαιρετική για στάση, αναφορά ή όργανο.
8. Το επίθετο συμφωνεί με το ουσιαστικό σε γένος, αριθμό και πτώση και συνήθως μπαίνει μετά από αυτό.

Πρόσωπα

Οβίδιος

Publius Ovidius Naso, επικός και ελεγειακός ποιητής, εξόριστος στους Τόμους

Αύγουστος

ο αυτοκράτορας που εξόρισε τον Οβίδιο

Τόμοι

πόλη στον Πόντο, σημερινή Κωνστάντζα της Ρουμανίας, τόπος της εξορίας

Ρώμη

η πόλη που νοσταλγεί ο ποιητής και όπου στέλνει τα γράμματά του

Μούσα

η μόνη φίλη που του απομένει στην εξορία

Όροι

poeta, -ae

ο ποιητής

exulo, 1

είμαι εξόριστος

epistula, -ae

η επιστολή

querela, -ae

το παράπονο

desidero, 1

ποθώ, μου λείπει κάτι

fortuna, -ae

η τύχη

incola, -ae

ο κάτοικος

gelidus, -a, -um

παγωμένος

excrucio, 1

βασανίζω

repugno, 1

αντιστέκομαι

Πρώτη κλίση

ουσιαστικά με θέμα σε -a-, κυρίως θηλυκά (terra, -ae)

Βασικές καταλήξεις ενεργητικής

-o/-m, -s, -t, -mus, -tis, -nt

Αιτιατική κατεύθυνσης

όνομα πόλης σε αιτιατική χωρίς πρόθεση: Romam

Αφαιρετική του οργάνου

απρόθετη αφαιρετική για το μέσο: epistulis