απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ

Το έπος του Διγενή Ακρίτα: Ο θάνατος τον πολεμά

Απόσπασμα από την παραλλαγή της Άνδρου για τον θάνατο του Διγενή: ο ήρωας αρρωσταίνει, ο θάνατος έρχεται στο παλάτι του και εκείνος θρηνεί τη χαμένη του δύναμη.

Α΄ Λυκείου · Λογοτεχνία · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Μια κακή Τρίτη, τη μέρα που έρχεται ο γιατρός, ο θάνατος αποφασίζει να πάρει τον Διγενή.
  2. Ο ήρωας δεν μπορεί να του ξεφύγει: ο τροχός σταμάτησε και το σκοινί τελείωσε.
  3. Κάμποι και βουνά τον κλαίνε, ενώ οι απελάτες χαίρονται που ελευθερώνονται από αυτόν.
  4. Ο Διγενής θρηνεί στο κρεβάτι του· η δύναμη που νικούσε λιοντάρια έχει σβήσει.
  5. Ο θάνατος τον πολεμά μέσα στο παλάτι· ο ήρωας τον αναγνωρίζει και μιλά στον εαυτό του.
  6. Ρωτά πού πήγαν η ανδρεία, η τόλμη, η δύναμη και ο πλούτος, αφού κανείς δεν βοηθά στον θάνατο.

Πρόσωπα

Διγενής Ακρίτας
ο ήρωας που πεθαίνει στο παλάτι του
ο θάνατος
προσωποποιημένος, πολεμά τον ήρωα
ο γιατρός
έρχεται τη μέρα του θανάτου
οι απελάτες
χαίρονται για τον θάνατο του Ακρίτα

Όροι

παραλλαγή της Άνδρου
η μορφή του έπους απ' όπου το απόσπασμα
προσωποποίηση
ο θάνατος πολεμά σαν άνθρωπος
μεταφορά
ο τροχός που σταμάτησε: τέλος της ζωής
τροχός της τύχης
εικόνα της αλλαγής στην ανθρώπινη μοίρα
ρητορικά ερωτήματα
πού πήγαν ανδρεία, τόλμη και δόξα
λόγιες επιδράσεις
αρχαΐζοντες τύποι και εκκλησιαστικό ύφος
απελάτης
ληστής, επιδρομέας
ανείκαστος
ανυπολόγιστος, αφάνταστος
δυναστεία
εξουσία, κυριαρχία, δύναμη
κερκέλια
κρίκοι, γάντζοι

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Τι περιγράφει το απόσπασμα «Ο θάνατος τον πολεμά»;

Τις τελευταίες στιγμές του Διγενή: τη μέρα που έρχεται ο γιατρός ο θάνατος έχει πια αποφασιστεί, η φύση θρηνεί, οι ληστές χαίρονται, κι ο ήρωας κλαίει στο κρεβάτι του και μιλά στον εαυτό του για τη δύναμη που χάθηκε.

Τι σημαίνει η έκφραση «ο τροχός εσχόλασεν»;

Είναι μεταφορά: ο τροχός της τύχης σταμάτησε, η ζωή του ήρωα τελείωσε. Το βιβλίο τη συνδέει με τον τροχό της τύχης στην αρχή του Ερωτόκριτου.

Σε τι διαφέρει το απόσπασμα από το δημοτικό τραγούδι για τον θάνατο του Διγενή;

Στο δημοτικό ο Διγενής ψυχομαχεί με λόγια παλικαριού και θέλει να ανέβει στον ουρανό να τον ταράξει. Στο έπος η γλώσσα είναι πιο λόγια, με αρχαΐζοντες τύπους και θρηνητικό, εκκλησιαστικό ύφος.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.