Ο πολιτισμός της αρχαίας Αιγύπτου: πολυθεΐα και πίστη στη μετά θάνατον ζωή, ιερογλυφικά και γραφείς, ημερολόγιο, γεωμετρία και ιατρική, και μνημειακή τέχνη στην υπηρεσία του φαραώ.
Α΄ ΛΥΚΕΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑΚΕΦΑΛΑΙΟ I15 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Το βιβλίο δεν αντιγράφεται: άνοιξέ το παραπάνω.
Τι έγινε
Κάθε πόλη είχε θεό-προστάτη και οι Αιγύπτιοι ήταν πολυθεϊστές. Έδειχναν τους θεούς με ανθρώπινο σώμα και κεφάλι ζώου· μεγαλύτερος ήταν ο Ρα, ο θεός Ήλιος.
Ο Αμένοφις Δ΄ (Ακενατών) θέλησε να επιβάλει τον Ρα ως μοναδικό θεό και στράφηκε κατά των ιερέων του Άμμωνα, αλλά απέτυχε.
Η πίστη στη μετά θάνατον ζωή οδήγησε στην ταρίχευση και σε πλούσια ταφικά μνημεία, που προκάλεσαν τυμβωρυχία ήδη από την αρχαιότητα.
Η ιερογλυφική γραφή ήθελε ειδίκευση. Στο Νέο Βασίλειο ένας απλός πολίτης μπορούσε να γίνει γραφέας και δημόσιος υπάλληλος, με κύρος.
Τα περισσότερα κείμενα αφορούν τους φαραώ· σώθηκαν λίγα λογοτεχνικά, θρησκευτικά και λυρικά ποιήματα και λαϊκές διηγήσεις.
Επιστήμες: ημερολόγιο 365 ημερών, μήνες και εβδομάδες, ώρα από την ηλιακή σκιά, πρακτική γεωμετρία, ανατομία και ιατρική με μεγάλη φήμη.
Τέχνες: μνημεία που επιβάλλονταν με τον όγκο τους, όπως οι πυραμίδες της Γκίζας και οι ναοί του Λούξορ και του Καρνάκ, με ζωγραφιστές και ανάγλυφες παραστάσεις.
Πρόσωπα
Ρα
ο θεός Ήλιος, ο μεγαλύτερος θεός, που τον εκπροσωπούσε ο φαραώ στη γη
Ίσις, Όσιρις και Ώρος
οι δημοφιλέστεροι θεοί των Αιγυπτίων
Αμένοφις Δ΄ (Ακενατών)
φαραώ που προσπάθησε να εξαλείψει την πολυθεΐα, χωρίς επιτυχία
Άμμων
ο θεός-προστάτης της Θήβας
Θεούθ
κατά τον «Φαίδρο» του Πλάτωνα, θεός της Αιγύπτου που βρήκε τους αριθμούς, τη γεωμετρία, την αστρονομία και τα γράμματα
Σαμπολιόν
ο Γάλλος αιγυπτιολόγος που το 1822 αποκρυπτογράφησε τα ιερογλυφικά
Όροι
ιερογλυφικά
οι χαρακτήρες-σύμβολα της αιγυπτιακής γραφής, σε χρήση από την 4η χιλιετία π.Χ.
στήλη της Ροζέτας
στήλη με επιγραφή σε ιερογλυφικά, απλοποιημένα ιερογλυφικά και ελληνικά, που υμνούσε τον Πτολεμαίο Ε΄
ταρίχευση
η διατήρηση του σώματος του νεκρού, για να συνεχιστεί η ζωή του μετά τον θάνατο
γραφέας
εκπαιδευμένος στη γραφή, που κατέγραφε σε παπύρους τα έργα των φαραώ και είχε κύρος δημόσιου υπαλλήλου
τυμβωρυχία
η λεηλασία τάφων για τα πολύτιμα σκεύη και τον στολισμό των νεκρών
μνημειακά έργα
έργα τέχνης που επιβάλλονταν με τις διαστάσεις και τον όγκο τους
Πίστευαν βαθιά ότι η ζωή συνεχίζεται μετά τον θάνατο, αν δεν καταστραφεί το σώμα του νεκρού. Γι' αυτό τους ταρίχευαν και τους έθαβαν μαζί με τα σκεύη που θα χρειάζονταν στη μεταθανάτια ζωή.
Ποιος αποκρυπτογράφησε τα ιερογλυφικά;
Ο Γάλλος αιγυπτιολόγος Σαμπολιόν, που το 1822 διάβασε την επιγραφή της στήλης της Ροζέτας. Η στήλη ήταν χαραγμένη με ιερογλυφικά, με απλοποιημένα ιερογλυφικά και με ελληνικά.
Ποιες επιστήμες ανέπτυξαν οι Αιγύπτιοι;
Από τις πλημμύρες του Νείλου και την κίνηση των άστρων καθιέρωσαν ημερολόγιο 365 ημερών. Η μέτρηση των χωραφιών ανέπτυξε την πρακτική γεωμετρία και η ταρίχευση έδωσε γνώσεις ανατομίας και ιατρικής.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.