Υποθετικοί λόγοι. Απλή σκέψη και αόριστη επανάληψη στο παρελθόν

Τα δύο τελευταία είδη υποθετικών λόγων, με εἰ και ευκτική στην υπόθεση: η απλή σκέψη και η αόριστη επανάληψη στο παρελθόν. Η ενότητα κλείνει τους υποθετικούς λόγους με ανακεφαλαίωση και ιδιαίτερες περιπτώσεις: ελλειπτικούς, εξαρτημένους και υπόθεση με μετοχή.

Α΄ ΛΥΚΕΙΟΥΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 1015 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

Απλή σκέψη: κάτι που ο ομιλητής θεωρεί δυνατό, χωρίς να τον ενδιαφέρει αν θα πραγματοποιηθεί.
Στην απλή σκέψη: εἰ και ευκτική στην υπόθεση· δυνητική ευκτική (ή σπάνια οριστική αρκτικού χρόνου) στην απόδοση.
Αόριστη επανάληψη στο παρελθόν: εἰ και ευκτική στην υπόθεση· οριστική παρατατικού ή δυνητική οριστική αορίστου στην απόδοση.
Η ανακεφαλαίωση των έξι ειδών δίνεται σε πίνακα (εικόνα).
Ελλειπτικοί υποθετικοί λόγοι: λείπει η υπόθεση ή η απόδοση· από αυτούς βγήκαν επιρρηματικές φράσεις.
Όταν ο υποθετικός λόγος εξαρτάται από ρήμα, η απόδοση μπορεί να γίνει δευτερεύουσα πρόταση, απαρέμφατο ή κατηγορηματική μετοχή, κατά τους κανόνες του πλάγιου λόγου.
Η υπόθεση μπορεί να δοθεί και με υποθετική μετοχή αντί για υποθετική πρόταση.

Όροι

απλή σκέψη: κάτι δυνατό, αδιάφορο αν θα γίνει
υπόθεση απλής σκέψης: εἰ + ευκτική
απόδοση απλής σκέψης: δυνητική ευκτική (ευκτική + ἄν)
αόριστη επανάληψη (παρελθόν): κάτι που επαναλαμβανόταν παλιά
υπόθεση επανάληψης παρελθόντος: εἰ + ευκτική
απόδοση επανάληψης παρελθόντος: οριστική παρατατικού
δυνητική οριστική αορίστου: οριστική αορίστου + ἄν
ελλειπτικός υποθετικός λόγος: λείπει η υπόθεση ή η απόδοση
εἰ δὲ μή: αλλιώς
εἰ μή: εκτός μονάχα, παρά μόνο
εἰ μὴ ἄρα: εκτός αν ίσως
ἐὰν μόνον: αρκεί μόνο να
εἴ τις καὶ ἄλλος: περισσότερο από κάθε άλλον
εξαρτημένος υποθετικός λόγος: η απόδοση αλλάζει μορφή
απόδοση σε εξάρτηση: δευτερεύουσα, απαρέμφατο ή μετοχή
υποθετική μετοχή: μετοχή στη θέση της υπόθεσης

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Κρεμάλα · Ζευγάρια · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Πώς εκφέρεται η απλή σκέψη;

Η υπόθεση εισάγεται με εἰ και εκφέρεται με ευκτική. Η απόδοση έχει συνήθως δυνητική ευκτική (ευκτική και ἄν) και σπανιότερα οριστική αρκτικού χρόνου. Ο ομιλητής θεωρεί κάτι δυνατό, χωρίς να τον απασχολεί αν θα γίνει.

Πώς εκφέρεται η αόριστη επανάληψη στο παρελθόν;

Η υπόθεση έχει κι εδώ εἰ και ευκτική, αλλά η απόδοση έχει οριστική παρατατικού ή δυνητική οριστική αορίστου (οριστική αορίστου και ἄν). Δηλώνει κάτι που γινόταν ξανά και ξανά στο παρελθόν.

Τι είναι οι ελλειπτικοί υποθετικοί λόγοι;

Υποθετικοί λόγοι όπου λείπει η υπόθεση ή η απόδοση, επειδή εννοείται εύκολα. Από αυτούς βγήκαν φράσεις με επιρρηματική σημασία, όπως εἰ δὲ μή (αλλιώς), εἰ μή (παρά μόνο), ἐὰν μόνον (αρκεί μόνο να).

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.

Ακολούθησε Κοινοποίησε τη σελίδα