Η πρώτη ενότητα του κεφαλαίου «Περιγραφή» εξηγεί τι είναι περιγραφή και πώς μεθοδεύεται: επιλογή και οργάνωση λεπτομερειών ανάλογα με τον σκοπό, ακρίβεια και σαφήνεια, κυριολεκτική ή μεταφορική γλώσσα, και το σχόλιο και η οπτική γωνία που κρύβει κάθε περιγραφή.
Α΄ ΛΥΚΕΙΟΥΕΚΦΡΑΣΗ-ΕΚΘΕΣΗΕΝΟΤΗΤΑ 315 ΛΕΠΤΑ
Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο
κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.
Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το
σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο,
έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.
Σχεδιάγραμμα
Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.
Τι έγινε
Περιγράφω σημαίνει παριστάνω με λόγο ένα πρόσωπο, πράγμα, γεγονός ή κατάσταση, στατικό ή σε εξέλιξη, πραγματικό ή φανταστικό.
Κάθε περιγραφή έχει ειδικότερο σκοπό (λογοτεχνία, επιστήμη, αγγελίες, οδηγίες, έγγραφα) και ύφος ανάλογο με τον σκοπό και τον αποδέκτη.
Κάθε περιγραφή είναι επιλογή λεπτομερειών και επιλογή της οργάνωσής τους: άλλες προβάλλονται, άλλες υποτονίζονται ή αποσιωπούνται.
Στην περιγραφή ενός εμπορικού σήματος η οργάνωση είναι παραγωγική: από το γενικό στο ειδικό, από πάνω προς τα κάτω, από το εξωτερικό στο εσωτερικό, με ολοένα περισσότερους προσδιορισμούς.
Ακρίβεια και σαφήνεια δεν σημαίνουν πολλές λεπτομέρειες αλλά επαρκείς· σε συμβόλαια και αγγελίες μια παράλειψη μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες.
Η παθητική σύνταξη προβάλλει το υποκείμενο του ρήματος και αλλάζει το ύφος, ενώ η ενεργητική προβάλλει αυτόν που ενεργεί.
Τα επίθετα στην πρακτική περιγραφή δίνουν θέση και ιδιότητες· όταν ο σκοπός το ζητά, υπερτονίζουν ή συσκοτίζουν, με σκόπιμη ασάφεια.
Η κυριολεκτική (δηλωτική) ή η μεταφορική (συνυποδηλωτική) γλώσσα και το άμεσο ή έμμεσο σχόλιο εξαρτώνται από την οπτική γωνία και τον σκοπό.
Με ποια σειρά οργανώνονται οι λεπτομέρειες σε μια περιγραφή;
Συχνά παραγωγικά: πρώτα το σύνολο και οι ιδιότητές του και μετά τα επιμέρους στοιχεία, από πάνω προς τα κάτω και από το περίγραμμα προς το εσωτερικό. Το σχήμα αυτό δεν ταιριάζει όμως σε όλες τις περιγραφές· η επιλογή και η οργάνωση ακολουθούν τον σκοπό.
Πότε η περιγραφή χρησιμοποιεί κυριολεκτική και πότε μεταφορική γλώσσα;
Το καθορίζουν το είδος του κειμένου και ο σκοπός. Ένα μετεωρολογικό δελτίο ή ένα συμβόλαιο θέλει κυριολεξία και ακρίβεια· ένα δημοσιογραφικό κείμενο ή ένα τουριστικό φυλλάδιο χρησιμοποιεί μεταφορές για να εντυπωσιάσει και να ελκύσει.
Γιατί λέμε ότι κάθε περιγραφή περιέχει σχόλιο;
Γιατί γίνεται πάντα από μια οπτική γωνία: ο περιγράφων διαλέγει και προβάλλει λεπτομέρειες ανάλογα με όσα νιώθει, όσα πιστεύει και όσα θέλει να πετύχει. Το σχόλιο μπορεί να είναι φανερό ή έμμεσο.
Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.
Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.