απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
7.10

Γρηγόριος Ξενόπουλος, «O τύπος και η ουσία»

Διήγημα του Γρηγορίου Ξενόπουλου (1944): μετά την Ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα, ο τυπολάτρης Επτανήσιος Γερασιμάκης Δαρέζης διορίζεται έπαρχος στον Μοριά, αλλά παραιτείται επειδή το πλοίο δεν ύψωσε σήμα προς τιμήν του.

Γ΄ Γυμνασίου · Λογοτεχνία · Ενοτητα 7 · 15 λεπτά

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου ↗

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Γιατί

Τι έγινε

  1. Με την Ένωση χαίρεται, αλλά παραιτείται, γιατί τον είχε διορίσει η Αγγλία· η Ελλάδα τον διορίζει έπαρχο στον Μοριά.
  2. Θεωρεί τον έπαρχο «μικρό βασιλιά» και ρωτά τον Νομάρχη αν θα έρθει πλοίο να τον πάρει· μαθαίνει ότι θα ταξιδέψει με το βαπόρι της γραμμής.
  3. Στο πλοίο περιμένει να υψώσουν σινιάλο για την παρουσία του και φροντίζει να ακούγεται παντού ο τίτλος του.
  4. Ρωτά τον καμαρότο και τον λοστρόμο, που δεν καταλαβαίνουν, και ανεβαίνει στη γέφυρα να παραπονεθεί στον καπετάνιο.
  5. Ο καπετάνιος, ντόμπρος και ανεπιτήδευτος, ξεσπά σε γέλια και τον αποπαίρνει.
  6. Ο Δαρέζης γυρίζει στο νησί του και παραιτείται, λέγοντας στον Νομάρχη ότι ο τύπος μαρτυρεί την ουσία.

Τι άλλαξε

Πρόσωπα

Γερασιμάκης (Γεράσιμος) Δαρέζης
Επτανήσιος ευγενής, πρώην δικαστής και νέος έπαρχος, υπερβολικά τυπικός
ο Νομάρχης
Ελλαδίτης αξιωματούχος, απλός και χωρίς τυπικότητες
ο καπετάνιος
ντόμπρος θαλασσινός που γελά με την απαίτηση του Δαρέζη
Γρηγόριος Ξενόπουλος
συγγραφέας του διηγήματος

Όροι

Αγγλική Προστασία
το καθεστώς της Αγγλοκρατίας στα Επτάνησα
νόμπιλοι
ευγενείς, αριστοκράτες
ριζοσπάστης
οπαδός του ριζοσπαστικού κόμματος που ήθελε την Ένωση με την Ελλάδα
μη μου άπτου
πολύ ευαίσθητος
Μοριάς
Πελοπόννησος
Πρεβεδούρος
Αρμοστής της Ιόνιας Πολιτείας επί Ενετοκρατίας
Ρεζιντέντες
Αρμοστής της Ιόνιας Πολιτείας επί Αγγλοκρατίας
σαν-φασόν
χωρίς να τηρεί τους τύπους (γαλλισμός)
σινιάλο, παντιερούλα
σημαιάκι που δείχνει ότι το πλοίο μεταφέρει επίσημο πρόσωπο
ιδιώτεψε
έπαψε να ασκεί δημόσιο αξίωμα

Χρονολογίες

1809
Αρχή της Αγγλοκρατίας στα Επτάνησα (ως το 1864)
1864
Ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα
1944
Δημοσίευση του διηγήματος

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Ποιος είναι ο Δαρέζης στο διήγημα «Ο τύπος και η ουσία»;

Ένας Επτανήσιος ευγενής, δικαστής στην Κέρκυρα επί Αγγλοκρατίας, γνωστός για την αυστηρότητα και την τυπικότητά του. Μετά την Ένωση διορίζεται έπαρχος στην Πελοπόννησο.

Γιατί παραιτείται ο Δαρέζης;

Επειδή στο πλοίο δεν ύψωσαν σινιάλο για να δείξουν ότι ταξιδεύει επίσημο πρόσωπο, και ο καπετάνιος τον περιγέλασε. Πιστεύει ότι ο τύπος μαρτυρεί την ουσία.

Πότε δημοσιεύτηκε το διήγημα και σε ποια εποχή διαδραματίζεται;

Δημοσιεύτηκε το 1944. Διαδραματίζεται στα πρώτα χρόνια μετά την Ένωση των Επτανήσων με την Ελλάδα (1864).

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Είσαι εκπαιδευτικός; Ανάρτησέ το στο Google Classroom ↗

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.