απορία; ΟΤΑΝ ΕΧΕΙΣ ΑΠΟΡΙΑ
Ενότητα 8

Η εξέλιξη της ελληνικής επανάστασης (1821-1827)

Η επανάσταση του 1821 στερεώνεται στην Πελοπόννησο, στη Στερεά και στα νησιά. Μετά τις νίκες των πρώτων χρόνων (Τριπολιτσά, Δερβενάκια) έρχεται η κάμψη με τον Ιμπραήμ και την πτώση του Μεσολογγίου, ώσπου η συνθήκη του Λονδίνου (1827) αλλάζει τα δεδομένα.

Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΙΣΤΟΡΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 815 ΛΕΠΤΑ

Το μάθημα είναι στο σχολικό βιβλίο. Δεν το αντιγράφουμε εδώ. Άνοιξε το επίσημο κεφάλαιο και γύρνα για την εξάσκηση.

Άνοιγμα βιβλίου

Η σύνοψη, οι όροι και οι ασκήσεις γράφτηκαν με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης από το σχολικό βιβλίο και μπορεί να έχουν λάθη. Πηγή είναι πάντα το βιβλίο: ό,τι σου φαίνεται περίεργο, έλεγξέ το εκεί. Βρήκες λάθος; Γράψε μας στο aporia@signmak.com.

Σχεδιάγραμμα

Δική μας σύνοψη της ενότητας, για επανάληψη, γραμμένη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης. Μπορεί να έχει λάθη: πηγή είναι πάντα το βιβλίο.

Τι έγινε

  1. Ευνοϊκοί παράγοντες στον νότο: πυκνός ελληνικός πληθυσμός, λίγοι Οθωμανοί (ο στρατός πολεμά τον Αλή πασά), Φιλικοί, κλέφτες, οπλισμένα πλοία, πολεμική πείρα και ορεινό έδαφος.
  2. Τον Μάρτιο του 1821 ξεσπούν επαναστάσεις σε πολλές περιοχές, αλλά στις πεδινές και εκτεθειμένες καταπνίγονται· ο Αγώνας στερεώνεται σε Πελοπόννησο, Στερεά και νησιά του Αιγαίου, χωρίς κεντρική ηγεσία.
  3. Οι Οθωμανοί απαντούν με σφαγές αμάχων και απαγχονίζουν τον πατριάρχη Γρηγόριο Ε΄· στη Στερεά ο Διάκος και ο Ανδρούτσος αντιστέκονται και ο Κολοκοτρώνης καταλαμβάνει την Τριπολιτσά.
  4. Το 1822 οι Τούρκοι σφάζουν τους κατοίκους της Χίου· ο Κανάρης ανατινάζει τη ναυαρχίδα τους και ο Κολοκοτρώνης διαλύει τον Δράμαλη στα Δερβενάκια.
  5. Το 1824 ο σουλτάνος ζητά τη βοήθεια του Μοχάμετ Άλι της Αιγύπτου: καταπνίγεται η Κρήτη, καταστρέφονται η Κάσος και τα Ψαρά· ο Μιαούλης νικά στον Γέροντα.
  6. Από το 1825 ο Ιμπραήμ κατακτά μεγάλο μέρος της Πελοποννήσου· ο Παπαφλέσσας πέφτει στο Μανιάκι και μόνο στους Μύλους οι Έλληνες τον χτυπούν.
  7. Το Μεσολόγγι αντέχει έναν χρόνο πολιορκία και πέφτει με την Έξοδο (10-11 Απριλίου 1826)· το 1827 σκοτώνεται ο Καραϊσκάκης και πέφτει η Ακρόπολη.
  8. Με τη συνθήκη του Λονδίνου (6 Ιουλίου 1827) Αγγλία, Γαλλία και Ρωσία αποφασίζουν ειρήνευση και ελληνικό κράτος.

Πρόσωπα

Θεόδωρος Κολοκοτρώνης
Τριπολιτσά και Δερβενάκια, «γέρος του Μοριά»
Γεώργιος Καραϊσκάκης
αρχηγός στη Στερεά, σκοτώθηκε το 1827
Οδυσσέας Ανδρούτσος
οπλαρχηγός της Στερεάς
Αθανάσιος Διάκος
πολέμησε στη Στερεά το 1821
Μάρκος Μπότσαρης
σκοτώθηκε έξω από το Καρπενήσι, 1823
Κωνσταντίνος Κανάρης
ανατίναξε την τουρκική ναυαρχίδα στη Χίο
Ανδρέας Μιαούλης
νικητής στη ναυμαχία του Γέροντα
Λασκαρίνα Μπουμπουλίνα
ηγετική μορφή του Αγώνα
Μαντώ Μαυρογένους
ηγετική μορφή του Αγώνα
Παπαφλέσσας
έπεσε στη μάχη στο Μανιάκι, 1825
Δράμαλης
η στρατιά του διαλύθηκε στα Δερβενάκια
Ιμπραήμ
θετός γιος του Μοχάμετ Άλι
Μακρυγιάννης
πολέμησε τον Ιμπραήμ στους Μύλους

Όροι

κλεφτοπόλεμος
πόλεμος σε ορεινό έδαφος
οπλαρχηγός
αρχηγός ομάδας αγωνιστών
άλωση της Τριπολιτσάς
23 Σεπτεμβρίου 1821
σφαγή της Χίου
Πάσχα 1822
Δερβενάκια
Ιούλιος 1822, ήττα του Δράμαλη
Μοχάμετ Άλι
ηγεμόνας της Αιγύπτου
καταστροφή Κάσου και Ψαρών
1824
ναυμαχία του Γέροντα
29 Αυγούστου 1824
Μανιάκι
20 Μαΐου 1825
μάχη στους Μύλους
13 Ιουνίου 1825, κοντά στο Άργος
Έξοδος του Μεσολογγίου
νύχτα 10 προς 11 Απριλίου 1826
συνθήκη του Λονδίνου
6 Ιουλίου 1827
25η Μαρτίου
εθνική επέτειος από το 1838

ΠΑΙΞΕ ΤΟΤηλεπαιχνίδι · Η Σκάλα · Η Τελεία · Χρονογραμμή · Κρεμάλα · όλα με την ύλη αυτού του μαθήματος.

Εξάσκηση

Συχνές απορίες

Γιατί η επανάσταση πέτυχε κυρίως στον νότο;

Εκεί οι Έλληνες ήταν πολλοί και ο οθωμανικός στρατός λίγος, αφού μεγάλο μέρος του πολεμούσε τον Αλή πασά. Υπήρχαν Φιλικοί, κλέφτες, οπλισμένα εμπορικά πλοία, άνθρωποι με πολεμική πείρα και βουνά κατάλληλα για κλεφτοπόλεμο. Στις πεδινές και κοντινές στον τουρκικό στρατό περιοχές η επανάσταση καταπνίγηκε γρήγορα.

Ποια ήταν τα μεγάλα γεγονότα της φάσης των επιτυχιών;

Η κατάληψη της Τριπολιτσάς από τον Κολοκοτρώνη τον Σεπτέμβριο του 1821, η ανατίναξη της τουρκικής ναυαρχίδας από τον Κανάρη μετά τη σφαγή της Χίου (1822), η διάλυση της στρατιάς του Δράμαλη στα Δερβενάκια (1822) και η ναυμαχία του Γέροντα (1824) με τον Μιαούλη.

Πώς κινδύνευσε να σβήσει η επανάσταση μετά το 1825;

Ο Ιμπραήμ αποβιβάστηκε στην Πελοπόννησο με οργανωμένο στρατό και την ανακατέλαβε σχεδόν χωρίς αντίσταση, γιατί οι Έλληνες είχαν εξαντληθεί από τον εμφύλιο. Το Μεσολόγγι έπεσε με την Έξοδο (Απρίλιος 1826) και το 1827 σκοτώθηκε ο Καραϊσκάκης και οι Τούρκοι πήραν την Ακρόπολη.

Ανοίγει το μενού κοινοποίησης του κινητού σου. Αν δεν υπάρχει, αντιγράφεται ο σύνδεσμος.

Νέα από το aporia.gr Νέες ενότητες και ό,τι βρίσκουμε στα θέματα των Πανελληνίων, στη σελίδα μας στο Facebook.